"Nữ hoàng" linh trưởng và bộ y phục ngũ sắc
Voọc chà vá chân nâu (Pygathrix nemaeus) là loài động vật đặc hữu, quý hiếm nằm trong Sách Đỏ Việt Nam và thế giới. Chúng sở hữu một vẻ ngoài không thể nhầm lẫn: khuôn mặt trắng hồng với đôi mắt to tròn tinh anh, phần thân trên màu xám trắng, đôi ống chân màu nâu đỏ rực rỡ và chiếc đuôi dài trắng muốt.
Khi bình minh vừa ló dạng trên đỉnh bàn cờ, những gia đình Voọc bắt đầu rời tổ để đi kiếm ăn. Dưới ánh nắng vàng đầu hè, bộ lông ngũ sắc của chúng rực sáng giữa nền xanh lục bảo của rừng già. Quan sát một đàn Voọc đang chuyền cành, người ta không khỏi trầm trồ trước sự uyển chuyển và vẻ đẹp sang trọng, tựa như những quý tộc đang dạo chơi trong khu vườn thượng uyển của thiên nhiên.
Tháng 5 và tháng 6 là khoảng thời gian đặc biệt nhất tại Sơn Trà. Đây là lúc những chú Voọc con bắt đầu ra đời. Những thành viên mới này có bộ lông màu vàng cam rực rỡ, khác biệt hoàn toàn với màu sắc của bố mẹ, giúp chúng dễ dàng được nhận diện và bảo vệ trong tán lá.
Hình ảnh những bà mẹ Voọc ôm chặt con trước ngực khi chuyền cành, hay cảnh những chú Voọc bố ngồi cảnh giới từ trên cao để gia đình yên tâm ăn uống, đã tạo nên một bức tranh cảm động về tình mẫu tử và sự gắn kết gia đình. Voọc chà vá chân nâu sống theo từng gia đình nhỏ hoặc nhóm gia đình, có cấu trúc xã hội rất chặt chẽ. Sự ra đời của những cá thể mới không chỉ là niềm vui của "đại gia đình" Voọc mà còn là tín hiệu đáng mừng cho những nỗ lực bảo tồn đa dạng sinh học tại đây.
Thực đơn tinh tế từ "siêu thị" thiên nhiên
Voọc chà vá chân nâu là loài ăn lá điển hình. Chúng cực kỳ "kén chọn" trong việc ăn uống. Thực đơn của chúng bao gồm hàng chục loại lá non, lộc vừng, hoa và quả dại. Tại Sơn Trà, loài cây yêu thích nhất của chúng là cây đa, cây sung và đặc biệt là hoa của cây thàn mát.
Vào mùa sinh sản, nhu cầu dinh dưỡng của các bà mẹ đang nuôi con tăng cao, nên các nhóm Voọc thường di chuyển xuống các khu vực thấp hơn, nơi có nhiều chồi non xanh tốt. Quan sát cách chúng dùng đôi tay khéo léo ngắt từng chiếc lá, chỉ ăn phần mềm nhất và bỏ phần cuống già, chúng ta mới thấy được sự tinh tế của loài vật này trong việc thích nghi với môi trường sống.
Sơn Trà hiện là nơi trú ngụ của quần thể Voọc chà vá chân nâu lớn nhất trong tự nhiên với khoảng hơn 1.300 cá thể. Để có được sự bình yên cho loài linh trưởng này, đã có biết bao "người bạn" thầm lặng: từ các nhà khoa học, các tình nguyện viên cho đến những nhiếp ảnh gia yêu thiên nhiên.
Tuy nhiên, sự phát triển du lịch cũng mang lại những thách thức. Tình trạng du khách cho động vật ăn thức ăn của người, hay việc gây ồn ào tại các khu vực cư trú của Voọc đang làm ảnh hưởng đến tập tính tự nhiên của chúng. Năm 2026, Đà Nẵng đã triển khai các biện pháp nghiêm ngặt như lắp đặt camera giám sát, hạn chế phương tiện cá nhân tại các vùng lõi di sản và tăng cường các tour du lịch sinh thái có hướng dẫn viên chuyên nghiệp để đảm bảo khoảng cách an toàn giữa người và thú.
Kinh nghiệm cho chuyến khám phá văn minh
Để được chiêm ngưỡng "nữ hoàng" linh trưởng một cách trọn vẹn nhất, du khách cần lưu ý một số quy tắc "vàng":
Sử dụng ống nhòm: Hãy quan sát từ xa để không làm gián đoạn các hoạt động tự nhiên của chúng.
Giữ im lặng: Voọc rất nhạy cảm với tiếng động lạ. Một không gian yên tĩnh sẽ giúp bạn quan sát được những khoảnh khắc chân thực nhất.
Không cho ăn: Tuyệt đối không ném thức ăn lên rừng. Điều này làm thay đổi bản năng kiếm mồi và có hại cho hệ tiêu hóa của Voọc.
Đại gia đình Voọc chà vá chân nâu tại Sơn Trà không chỉ là một di sản thiên nhiên quý báu, mà còn là biểu tượng cho sự hòa hợp giữa con người và môi trường. Chứng kiến những chú Voọc con ra đời và lớn lên trong sự bảo bọc của rừng già, chúng ta càng nhận thức rõ hơn về trách nhiệm của mình trong việc giữ gìn "viên ngọc xanh" này. Một chuyến khám phá Sơn Trà mùa sinh sản chắc chắn sẽ mang lại cho bạn những cảm xúc thuần khiết nhất về tình yêu thiên nhiên và sự sống./.
Bình luận
0