Việc lái xe liên tục nhiều giờ trên cao tốc, trong khi các trạm dừng nghỉ thường quá tải, khiến không ít tài xế rơi vào trạng thái kiệt sức. Trên mạng xã hội, nhiều người đặt câu hỏi liệu có thể tạm dừng xe ở làn khẩn cấp để chợp mắt khi quá buồn ngủ hay không.

Theo khoản 2 Điều 25 của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024, người lái xe chỉ được dừng, đỗ tại vị trí cho phép. Trường hợp xe gặp sự cố kỹ thuật hoặc tình huống bất khả kháng mới được dừng ở làn khẩn cấp và phải bật tín hiệu cảnh báo.

Về mặt pháp lý, buồn ngủ không được coi là sự cố kỹ thuật hay tình huống cấp cứu đột xuất. Đây là trạng thái sinh lý mà tài xế phải chủ động kiểm soát. Vì vậy, dừng xe tại làn khẩn cấp để ngủ trong cabin vẫn bị xác định là hành vi vi phạm.

Căn cứ điểm c khoản 7 Điều 6 Nghị định 168/2024/NĐ-CP, hành vi dừng, đỗ xe trên cao tốc không đúng nơi quy định có thể bị phạt từ 12 – 14 triệu đồng. Ngoài tiền phạt, điểm c khoản 16 Điều 6 của nghị định này còn quy định tài xế bị trừ 6 điểm trên giấy phép lái xe. Đây là mức chế tài khá nghiêm khắc, buộc người lái phải chủ động tính toán thời gian nghỉ ngơi trước hành trình.

Trong thực tế, nếu tài xế rơi vào tình trạng quá mệt và không thể tiếp tục điều khiển phương tiện, nhưng trạm dừng nghỉ hoặc lối ra còn xa, vẫn có thể tạm dừng ở làn khẩn cấp với điều kiện đảm bảo an toàn. Khi đó, cần bật đèn cảnh báo nguy hiểm (hazard) và đặt biển hoặc đèn cảnh báo phía sau xe tối thiểu 150 m để thông tin cho các phương tiện khác.

Tuy nhiên, người lái tuyệt đối không nên ngủ lại trong xe hoặc mắc võng ven đường. Thay vào đó, cần rời khỏi phương tiện, đứng ở khu vực an toàn phía ngoài dải phân cách và thực hiện các biện pháp giúp tỉnh táo như rửa mặt, vận động nhẹ. Sau đó, nhanh chóng di chuyển đến trạm dừng nghỉ hoặc nút giao gần nhất để nghỉ ngơi đúng quy định.

Hiện nay, mật độ trạm dừng chân trên nhiều tuyến cao tốc đã dày hơn trước. Bên cạnh đó, khoảng cách giữa các nút giao thường từ 20 – 50 km, tạo điều kiện để tài xế rời cao tốc, nghỉ ngơi lấy lại sức rồi mới tiếp tục hành trình, thay vì phụ thuộc vào làn khẩn cấp.