Lá gai - Linh hồn của chiếc bánh ít Bình Định
Đối với người Bình Định, lá gai chính là linh hồn của chiếc bánh. Loại cây này thường mọc tự nhiên hoặc được trồng trong vườn nhà. Lá gai có hình trái tim đặc trưng, bề mặt lá hơi sần và có độ xốp nhẹ. Để làm bánh ít, người thợ phải chọn những chiếc lá gai đạt chuẩn, công đoạn sơ chế đòi hỏi sự tỉ mỉ của người làm.
Người thợ phải chọn những chiếc lá gai đạt chuẩn
Sau khi hái lá về, người thợ sẽ tước bỏ toàn bộ cọng cứng và rửa sạch lá qua nhiều lần nước. Kế tiếp, lá gai sẽ được đem đi luộc chín, còn phần lá luộc được xay thật nhuyễn để chuẩn bị làm vỏ bánh. Chính vì vậy, màu xanh đen đặc trưng của bánh hoàn toàn tự nhiên.
Nghệ thuật tạo hình tháp Chăm cổ kính của chiếc bánh ít
Không chỉ đặc trưng bởi hương vị, bánh ít lá gai còn gây ấn tượng qua hình dáng. Dáng hình chiếc bánh gợi liên tưởng đến những ngôi tháp Chăm cổ kính, đây là biểu tượng kiến trúc lịch sử kiến tạo nên nét riêng của Bình Định.
Dáng hình chiếc bánh gợi liên tưởng đến những ngôi tháp Chăm cổ kính
Để có được hình dáng này, quy trình gói đòi hỏi kỹ thuật cao. Nhân bánh tròn trịa được chuẩn bị từ trước, nhân được bọc kỹ bằng lớp vỏ làm từ bột nếp lá gai. Người thợ khéo léo xếp lá chuối thành hình tam giác để bọc bên ngoài. Do đó, chiếc bánh sau khi hoàn thành luôn vuông vức và cân xứng, chiếc bánh chính là thành quả của sự chỉn chu trong từng công đoạn làm bánh.
Hương vị truyền thống từ nguyên liệu bản địa
Một chiếc bánh ngon phải trải qua nhiều công đoạn chế biến khắt khe. Đầu tiên, người thợ tiến hành luộc chín và xay nhuyễn lá gai. Sau đó, họ bỏ đường vào nấu chung với lá, phần bột nếp mới được trộn đều vào hỗn hợp trên. Tiếp theo, người thợ phải quết bột đều tay cho đến khi khối bột mịn dẻo và đem đi hấp chín. Trong khi chờ vỏ bánh chín, người thợ sẽ chuyển sang công đoạn làm nhân bánh. Nhân bánh bao gồm đậu xanh và dừa nên có vị ngọt bùi tự nhiên. Sau khi bọc nhân, bánh được bọc một lớp màng nhựa bảo vệ và tiến hành gói lớp lá chuối ngoài cùng.
Một chiếc bánh ngon phải trải qua nhiều công đoạn chế biến khắt khe
Hương vị của bánh ít lá gai là sự tổng hòa của sản vật địa phương. Vỏ bánh vừa dẻo vừa thơm mùi lá gai. Món bánh mang vị ngọt thanh của đường, vị bùi của đậu xanh và vị béo của dừa tạo nên sức hấp dẫn riêng. Bởi vậy, món ăn này luôn để lại ấn tượng mạnh cho thực khách, đây là lý do du khách đến Bình Định đều muốn thưởng thức.
Sức sống trường tồn của nghề truyền thống
Hiện nay, thị trường xuất hiện rất nhiều loại bánh hiện đại, những sản phẩm này thường có giá thành rẻ và vẻ ngoài hấp dẫn. Tuy nhiên, người dân Bình Định vẫn kiên quyết giữ nghề làm bánh ít lá gai truyền thống để không bị mai một theo thời gian. Tại nhiều gia đình, nghề làm bánh đã có tuổi đời hơn 20 năm. Các thế hệ đi trước luôn ý thức truyền nghề cho con cháu, họ coi nghề truyền thống như một thứ bảo bối gia truyền quý giá.
Chiếc bánh ít lá gai đã trở thành di sản tinh thần
Vì thế, dòng chảy văn hóa ẩm thực cần phải tiếp tục được tiếp nối. Chiếc bánh ít lá gai đã trở thành di sản tinh thần. Bánh ít lá gai không thuần túy là một món ăn, đây là nét đẹp văn hóa lâu đời của quê hương Bình Định. Chiếc bánh gói trọn tình yêu quê hương và sự sáng tạo của con người giúp góp phần giữ gìn bản sắc dân tộc. Trong bối cảnh hội nhập, giá trị truyền thống càng cần được tôn vinh, bánh ít lá gai Bình Định xứng đáng được giới thiệu rộng rãi hơn, giúp định vị thương hiệu cho du lịch văn hóa địa phương.
Quý khán giả xem truyền hình trực tuyến của kênh VTV8 tại:
Bình luận
0