Tháng 2/2026 ghi nhận một sự bứt phá đáng chú ý trong hoạt động phát hành nợ công. Theo dữ liệu từ Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), KBNN đã tổ chức 12 đợt đấu thầu, huy động thành công 34.495 tỷ đồng, ghi nhận mức tăng trưởng mạnh mẽ 32,44% so với tháng đầu năm.
Tính chung lũy kế 2 tháng đầu năm, tổng giá trị huy động đã chạm mốc 60.541 tỷ đồng. Con số này không chỉ mang ý nghĩa về mặt thanh khoản mà còn cho thấy sự quyết liệt trong điều hành khi đã hoàn thành tới 55% kế hoạch quý I và đạt khoảng 12% mục tiêu cả năm 2026. Việc đẩy mạnh gọi thầu ngay từ đầu năm là bước đi chiến lược nhằm đảm bảo nguồn vốn mồi cho các dự án hạ tầng trọng điểm, đồng thời tận dụng các cửa sổ thời điểm khi áp lực lãi suất toàn cầu chưa quá căng thẳng.
Mặc dù tổng khối lượng huy động tăng, nhưng diễn biến thực tế tại các phiên đấu thầu lại bộc lộ sự phân hóa về khẩu vị rủi ro. Trong tháng 2, dù KBNN đưa ra dải kỳ hạn đa dạng từ 5 năm đến 30 năm, một kết quả khá bất ngờ đã xảy ra khi chỉ duy nhất trái phiếu kỳ hạn 10 năm đấu thầu thành công. Các kỳ hạn 5 năm, 15 năm và 30 năm gần như rơi vào trạng thái "đóng băng" tại các phiên gọi thầu sơ cấp.
Lý giải cho nghịch lý này, giới phân tích cho rằng, thị trường đang ở trạng thái phòng thủ chờ đợi. Kỳ hạn 5 năm dường như quá ngắn trong bối cảnh lạm phát mục tiêu vẫn tiềm ẩn biến số từ giá năng lượng thế giới, trong khi kỳ hạn 15 và 30 năm lại chịu áp lực từ rủi ro lãi suất trong dài hạn khiến các tổ chức bảo hiểm và quỹ đầu tư e ngại. Kỳ hạn 10 năm đã trở thành "điểm rơi" lý tưởng, vừa đủ dài để hưởng lợi suất tốt, vừa đủ thanh khoản để hoán đổi danh mục. Đặc biệt, lãi suất trúng thầu của kỳ hạn này đã nhích nhẹ lên mức 4,09% vào cuối tháng, phản ánh sát sườn những điều chỉnh của thị trường theo diễn biến tỷ giá và lãi suất liên ngân hàng.
Đánh giá về xu hướng này, ông Nguyễn Minh Đức, Chuyên gia phân tích kinh tế vĩ mô cho rằng, việc lãi suất trúng thầu tăng nhẹ 4 điểm cơ bản là tín hiệu cho thấy các nhà đầu tư tổ chức đang yêu cầu một mức bù rủi ro cao hơn. Trong bối cảnh lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ vẫn duy trì ở mức cao và căng thẳng địa chính trị đẩy giá dầu lên ngưỡng 90-100 USD/thùng, KBNN đang phải đối mặt với bài toán điều phối nhạy bén.
Nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là phải cân bằng giữa hai mục tiêu: huy động đủ khối lượng vốn phục vụ ngân sách nhưng không được để lãi suất tăng quá nhanh gây áp lực lên chi phí vay nợ và nợ công. Đây là thử thách không nhỏ đối với bản lĩnh điều tiết của cơ quan quản lý trong bối cảnh thanh khoản thị trường thứ cấp đang có xu hướng sụt giảm nhẹ do tâm lý thận trọng bao trùm.
Trái ngược với sự sôi động của kênh phát hành mới, thị trường thứ cấp trong tháng 2 có phần trầm lắng hơn với giá trị giao dịch bình quân đạt 14.907 tỷ đồng/phiên, giảm 12,45% so với tháng 1. Điểm đáng chú ý là các giao dịch mua bán thông thường chiếm tới 74,24% tổng giá trị, trong khi giao dịch mua bán lại chỉ chiếm khoảng 25%.
Sự sụt giảm thanh khoản này minh chứng cho việc các nhà đầu tư đang chuyển dịch sang chiến thuật nắm giữ đến ngày đáo hạn thay vì lướt sóng kiếm lời. Trong một môi trường tài chính đầy biến động của năm 2026, trái phiếu Chính phủ đang thực hiện tốt vai trò là lớp tài sản "trú ẩn" an toàn, bảo vệ danh mục trước những cú sốc từ các thị trường rủi ro khác như chứng khoán hay bất động sản.
Mặc dù khối ngoại vẫn ghi nhận bán ròng nhẹ 334 tỷ đồng trong tháng 2, chiếm tỷ trọng khiêm tốn 5,26% tổng giao dịch, nhưng triển vọng dài hạn vẫn được đánh giá tích cực. Các chuyên gia kinh tế nhận định, sự kiện nâng hạng thị trường chứng khoán lên "Mới nổi" vào tháng 4/2026 sẽ là cú hích gián tiếp cho thị trường trái phiếu. Niềm tin của giới đầu tư quốc tế vào hệ thống tài chính Việt Nam được củng cố sẽ thu hút dòng vốn quay trở lại các tài sản định giá bằng VND.
Nhìn về tương lai, khi KBNN đã hoàn thành hơn một nửa kế hoạch quý I/2026, áp lực phát hành trong tháng 3 có thể giảm bớt, tạo dư địa cho lãi suất bình ổn. Tuy nhiên, tốc độ giải ngân đầu tư công và biến động của chỉ số lạm phát CPI vẫn là hai biến số then chốt cần theo dõi. Nếu kiểm soát tốt các yếu tố này, thị trường trái phiếu Chính phủ sẽ tiếp tục là điểm tựa vững chắc, dẫn dắt dòng vốn nội lực phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế bền vững của đất nước.
Bình luận
0