Axit uric là chất thải tự nhiên được hình thành khi cơ thể phân hủy purin - hợp chất vốn tồn tại trong tế bào và nhiều loại thực phẩm hằng ngày. Thông thường, axit uric sẽ hòa tan trong máu rồi được thận lọc và đào thải qua nước tiểu.
Tuy nhiên, khi cơ thể sản xuất quá nhiều axit uric hoặc chức năng thận suy giảm, chất này sẽ tích tụ trong máu, làm tăng nguy cơ tăng axit uric máu, bệnh gút, sỏi thận và tổn thương hệ tiết niệu.
Theo các chuyên gia, khoảng 70% lượng axit uric được cơ thể tự sản sinh trong quá trình chuyển hóa, phần còn lại đến từ chế độ ăn uống. Những thực phẩm giàu purin như nội tạng động vật, thịt đỏ, hải sản, nước dùng đậm đặc, cùng với rượu bia và đồ uống chứa nhiều đường fructose là các yếu tố phổ biến khiến nồng độ axit uric tăng cao.
Khi axit uric duy trì ở mức cao trong thời gian dài, tinh thể urat có thể lắng đọng tại khớp gây đau nhức, sưng nóng đỏ, hình thành hạt tophi; đồng thời có thể kết tinh trong thận, làm tăng nguy cơ sỏi axit uric và suy giảm chức năng thận.
Trong quá trình kiểm soát bệnh, ngoài thuốc hạ axit uric theo chỉ định, việc điều chỉnh chế độ ăn và bổ sung nước hợp lý luôn được xem là nền tảng quan trọng. Một trong những thức uống đơn giản thường được nhắc tới là nước chanh pha loãng dùng vào buổi sáng.
Lý do là chanh chứa citrate tự nhiên - hoạt chất có liên quan đến quá trình kiềm hóa nước tiểu. Khi nước tiểu quá toan, axit uric dễ tồn tại ở dạng khó hòa tan và nhanh chóng kết tinh trong đường tiết niệu. Ngược lại, khi độ pH nước tiểu tăng lên theo hướng ít axit hơn, axit uric sẽ tồn tại nhiều hơn ở dạng hòa tan, thuận lợi cho việc đào thải ra ngoài.
Nhờ đó, một cốc nước chanh pha loãng có thể góp phần làm môi trường nước tiểu bớt thuận lợi cho sự kết tinh axit uric, từ đó hỗ trợ hạn chế nguy cơ lắng đọng.
Không chỉ dừng ở đó, chanh còn là nguồn vitamin C khá dồi dào. Vitamin C được biết đến với vai trò chống oxy hóa mạnh, đồng thời có thể hỗ trợ tăng đào thải axit uric thông qua việc cải thiện lưu lượng máu đến thận, tăng tốc độ lọc cầu thận và giảm tái hấp thu axit uric tại ống thận.
Ngoài vitamin C, chanh còn chứa flavonoid - nhóm hợp chất thực vật có đặc tính chống viêm, chống oxy hóa, hỗ trợ bảo vệ thành mạch và cải thiện các yếu tố nguy cơ chuyển hóa như huyết áp, mỡ máu. Khi các rối loạn chuyển hóa được kiểm soát tốt hơn, tình trạng viêm ở người tăng axit uric hoặc mắc gút cũng có thể được hỗ trợ giảm bớt.
Các chuyên gia khuyến nghị có thể sử dụng một cốc nước ấm pha vài lát chanh hoặc nước cốt chanh loãng vào buổi sáng, tránh cho quá nhiều đường. Việc uống đều đặn kết hợp bổ sung đủ nước trong ngày sẽ giúp tăng lượng nước tiểu và hỗ trợ thận đào thải cặn bã tốt hơn.
Tuy nhiên, nước chanh không phải là “thuốc chữa gút” và không thể thay thế thuốc điều trị. Với người đã được chẩn đoán tăng axit uric máu hoặc gút, việc kiểm soát bệnh vẫn cần dựa trên nhiều yếu tố gồm dùng thuốc đúng chỉ định, hạn chế thực phẩm giàu purin, tránh rượu bia, duy trì cân nặng hợp lý và theo dõi sức khỏe định kỳ.
Nói cách khác, nước chanh buổi sáng chỉ là một hỗ trợ nhỏ nhưng hữu ích trong chiến lược kiểm soát axit uric lâu dài, nếu được kết hợp với lối sống khoa học và phác đồ điều trị phù hợp.
Bình luận
0