Theo các chuyên gia tim mạch và thận học, tăng kali máu là tình trạng nồng độ kali trong máu cao hơn mức bình thường. Đây là một rối loạn điện giải có thể xảy ra ở nhiều đối tượng, nhưng thường gặp hơn ở người mắc bệnh thận mạn, suy thận, đái tháo đường, suy tim hoặc người đang sử dụng một số loại thuốc ảnh hưởng đến quá trình đào thải kali.
Ảnh minh họa: TL
Trong điều kiện bình thường, thận có vai trò duy trì cân bằng lượng kali trong cơ thể bằng cách đào thải phần dư thừa qua nước tiểu. Khi chức năng thận suy giảm hoặc quá trình đào thải kali bị ảnh hưởng, lượng kali có thể tích tụ trong máu, làm tăng nguy cơ biến chứng.
Một trong những vấn đề đáng lo ngại của tăng kali máu là nhiều trường hợp diễn tiến âm thầm, gần như không có triệu chứng rõ rệt cho đến khi nồng độ kali tăng cao.
Khi xuất hiện triệu chứng, người bệnh có thể gặp:
Cảm giác mệt mỏi, suy nhược bất thường. Tê bì hoặc châm chích ở tay, chân. Yếu cơ, khó vận động, thậm chí liệt cơ trong những trường hợp nặng. Buồn nôn hoặc nôn. Tim đập chậm, hồi hộp, đánh trống ngực hoặc cảm giác nhịp tim không đều. Đau ngực, khó thở hoặc ngất.
Các bác sĩ cảnh báo, nếu tăng kali máu nghiêm trọng làm ảnh hưởng đến hoạt động điện của tim, người bệnh có thể xuất hiện rối loạn nhịp tim nguy hiểm, rung thất hoặc ngừng tim. Đây là tình trạng cấp cứu y khoa cần được xử trí ngay.
Tăng kali máu có thể gặp ở bất kỳ ai nhưng nguy cơ cao hơn ở những nhóm sau:
Người mắc bệnh thận mạn hoặc suy thận. Người bị đái tháo đường, đặc biệt khi chức năng thận đã suy giảm. Người suy tim. Người đang dùng một số thuốc như thuốc ức chế men chuyển (ACEI), thuốc chẹn thụ thể angiotensin (ARB), thuốc lợi tiểu giữ kali hoặc một số thuốc điều trị tim mạch khác theo chỉ định của bác sĩ. Người bổ sung kali hoặc sử dụng các sản phẩm thay thế muối có chứa kali mà không có hướng dẫn của nhân viên y tế.
Do triệu chứng thường không điển hình, xét nghiệm máu là phương pháp quan trọng nhất để xác định tăng kali máu. Những người thuộc nhóm nguy cơ nên khám sức khỏe định kỳ theo lịch hẹn của bác sĩ, đặc biệt khi có bệnh thận hoặc đang sử dụng các thuốc có thể làm tăng kali.
Bên cạnh xét nghiệm máu, điện tâm đồ (ECG) cũng có thể giúp phát hiện những thay đổi trong hoạt động điện của tim do tăng kali máu gây ra. Tuy nhiên, điện tâm đồ bình thường không loại trừ hoàn toàn tình trạng này, vì vậy việc đánh giá cần kết hợp với xét nghiệm và tình trạng lâm sàng.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân không nên tự ý bổ sung viên uống kali hoặc các thực phẩm chức năng chứa kali nếu chưa có chỉ định của bác sĩ.
Đối với người mắc bệnh thận hoặc có nguy cơ tăng kali máu, chế độ ăn cần được xây dựng phù hợp với tình trạng sức khỏe. Một số thực phẩm giàu kali như chuối, cam, bơ, khoai tây, cà chua, nước dừa, các loại đậu… có thể cần được điều chỉnh theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng, thay vì tự ý kiêng hoàn toàn.
Ngoài ra, người bệnh cần tuân thủ điều trị, dùng thuốc đúng chỉ định, tái khám đúng hẹn và thực hiện các xét nghiệm cần thiết để theo dõi chức năng thận cũng như nồng độ kali trong máu.
Các bác sĩ nhấn mạnh, tăng kali máu là tình trạng có thể diễn tiến nhanh và đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện kịp thời. Vì vậy, khi xuất hiện các dấu hiệu như tim đập bất thường, yếu cơ nhiều, khó thở, đau ngực hoặc ngất, người bệnh cần đến cơ sở y tế hoặc gọi cấp cứu ngay để được xử trí, không nên tự điều trị tại nhà.
Bình luận
0