Theo các chuyên gia, muốn phát triển hiệu quả thị trường nhà ở cho thuê, Nhà nước cần giữ vai trò chủ đạo trong việc xây dựng cơ chế và định hướng nguồn lực. Kinh nghiệm từ nhiều quốc gia cho thấy, mô hình nhà ở cho thuê quy mô lớn chỉ có thể phát huy hiệu quả khi được hỗ trợ từ các nguồn vốn công ngay từ giai đoạn đầu.

Một trong những giải pháp được đề xuất là thành lập quỹ chuyên biệt dành cho phát triển nhà ở cho thuê. Nguồn vốn từ quỹ này sẽ được phân bổ về các địa phương hoặc vùng kinh tế để triển khai các chương trình phù hợp với nhu cầu thực tế.
Ông Võ Hồng Thắng, Phó Tổng Giám đốc DKRA Group, cho biết: "Mỗi địa phương từ Hà Nội, TP Hồ Chí Minh cho đến các tỉnh, thành khác đều có nhu cầu nhà ở, mặt bằng giá bất động sản và thu nhập bình quân của người dân hoàn toàn khác nhau. Chỉ có chính quyền địa phương mới là người nắm rõ nhất khu vực nào cần loại hình nhà ở nào và mức giá cho thuê bao nhiêu là hợp lý với người dân tại đó."
Theo các chuyên gia, việc phân cấp cho địa phương cũng giúp chủ động điều tiết mức trần giá thuê, bảo đảm phù hợp với điều kiện thực tế của từng khu vực, tránh tình trạng áp dụng một mức giá chung trên phạm vi cả nước dẫn đến lệch pha cung - cầu.
Để thu hút doanh nghiệp tham gia phát triển nhà ở cho thuê, các chuyên gia cho rằng cần tập trung tháo gỡ ba nhóm vấn đề chính gồm hành lang pháp lý, quỹ đất và nguồn vốn dài hạn.
Về thủ tục hành chính, cần xây dựng quy trình riêng cho phân khúc nhà ở cho thuê nhằm rút ngắn thời gian thẩm định đầu tư, cấp phép xây dựng và nghiệm thu phòng cháy chữa cháy đối với các dự án chung cư cho thuê.
Đối với quỹ đất, Nhà nước có thể chủ động tạo lập quỹ đất sạch và tổ chức đấu thầu công khai để các doanh nghiệp đủ năng lực tiếp cận thuận lợi, tương tự cơ chế đang áp dụng với nhà ở xã hội.
Đại diện DKRA Group nhận định: "Bên cạnh cơ chế tiếp cận quỹ đất, dự án nhà ở cho thuê có đặc thù là thời gian thu hồi vốn rất dài, thông thường phải mất từ 20 – 30 năm. Do đó, để thu hút được doanh nghiệp tham gia đầu tư vào sản phẩm này thì các gói tín dụng cần phải thiết kế dài hạn với lãi suất ưu đãi."
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP Hồ Chí Minh, cho rằng cần sớm rà soát, đồng bộ và sửa đổi các quy định pháp luật liên quan trực tiếp đến chu kỳ đầu tư bất động sản vào cuối năm 2026, bao gồm Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh Bất động sản, Luật Đất đai và Luật Đầu tư, nhằm tạo nền tảng pháp lý cho sự phát triển của loại hình nhà ở cho thuê.
Ngoài ra, quy định lợi nhuận tối đa không quá 10% đối với nhà ở xã hội hiện vẫn nhận được nhiều ý kiến khác nhau do một số chi phí thực tế như chi phí xây dựng hay bồi thường giải phóng mặt bằng theo giá thị trường chưa được tính đúng, tính đủ trong tổng mức đầu tư theo khung giá Nhà nước.
Các chuyên gia cho rằng để thu hút doanh nghiệp tham gia phát triển nhà ở cho thuê, cần có cơ chế tính toán chi phí hợp lý và bảo đảm mức lợi nhuận phù hợp cho nhà đầu tư.
Bên cạnh các chính sách dành cho doanh nghiệp phát triển dự án quy mô lớn, nhiều chuyên gia đề xuất mở rộng cơ chế hỗ trợ để người dân cùng tham gia phát triển nhà ở cho thuê.
Các chính sách có thể bao gồm hỗ trợ pháp lý cho mô hình nhà cho thuê hoặc căn hộ cho thuê quy mô nhỏ, hỗ trợ tiếp cận vốn vay ưu đãi, đơn giản hóa thủ tục hành chính và hướng dẫn tiêu chuẩn xây dựng, phòng cháy chữa cháy.
Nếu được triển khai hiệu quả, hàng chục nghìn hộ dân sở hữu đất tại các đô thị có thể trở thành nhà cung cấp nhà ở cho thuê quy mô nhỏ, góp phần gia tăng nguồn cung trong thời gian ngắn mà không phải chờ đợi các dự án lớn kéo dài nhiều năm.
Theo các chuyên gia, phát triển nhà ở cho thuê cũng cần gắn liền với bài toán việc làm. Người lao động thường tập trung tại những khu vực có nhiều cơ hội việc làm, vì vậy họ sẵn sàng chấp nhận điều kiện sinh hoạt hạn chế để đổi lấy thời gian di chuyển ngắn và thu nhập ổn định.
Ông Lê Quốc Kiên, chuyên gia bất động sản, chia sẻ: "Nếu chỉ phát triển các dự án nhà cho thuê ở vùng ven nhưng quá xa nơi làm việc thì rất khó thành công. Người dân có thể thuê rẻ hơn, nhưng đổi lại phải mất quá nhiều thời gian và chi phí di chuyển mỗi ngày. Do đó, phát triển nhà ở cho thuê cần đi cùng quy hoạch việc làm và hạ tầng giao thông công cộng. Nhà cho thuê phải nằm gần nơi làm việc hoặc có hệ thống giao thông thuận tiện kết nối đến các trung tâm kinh tế."
Bên cạnh đó, việc phát triển các khu công nghiệp, khu chế xuất, trung tâm logistics và các khu vực việc làm mới tại vùng ven cần được triển khai song song với quy hoạch nhà ở cho thuê nhằm giảm áp lực dân cư cho khu vực trung tâm.
Khi việc làm được phân bổ dần về các đô thị vệ tinh và khu vực ngoại thành, nhu cầu thuê nhà cũng sẽ dịch chuyển theo. Khi đó, các quỹ đất lớn tại vùng ven sẽ phát huy hiệu quả nhờ vừa có điều kiện phát triển nhà ở, vừa có nguồn cầu thực tế từ lực lượng lao động.

Bình luận
0