Chính sách này nhắm đến các mẫu xe hybrid (HEV), hybrid sạc điện (PHEV) và xe thuần điện có chỉ số phát thải thấp, nhằm tạo lợi thế cạnh tranh về giá so với xe động cơ đốt trong truyền thống tại các thị trường đối tác. Đầu năm 2026, các vòng đàm phán giữa EU và các đối tác lớn như Ấn Độ và khối ASEAN đã ghi nhận những bước tiến quan trọng, với mục tiêu cắt giảm rào cản thuế quan cho hàng hóa thân thiện với môi trường, đặc biệt là ô tô xanh, để hỗ trợ mục tiêu trung hòa carbon toàn cầu.

Tại một số khu vực như Việt Nam, nhờ lộ trình cắt giảm thuế từ Hiệp định EVFTA, mức thuế nhập khẩu ô tô nguyên chiếc từ EU đang chứng kiến những thay đổi mang tính bước ngoặt. Theo lộ trình cam kết, thuế suất nhập khẩu ô tô từ EU vào Việt Nam trong năm 2026 dự kiến sẽ giảm xuống mức khoảng 24% - 29%, giảm đáng kể so với mức trên 70% ở thời điểm hiệp định mới có hiệu lực. Đặc biệt, các mẫu xe điện và xe xanh đang được hưởng lợi kép khi Chính phủ Việt Nam triển khai các chính sách ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt mới từ đầu năm 2026 (áp dụng mức thuế chỉ bằng 70% so với xe xăng cùng loại đối với xe hybrid). Sự kết hợp này giúp giá bán các mẫu xe sang từ Đức, Pháp hay Ý như Mercedes-Benz, Audi và BMW trở nên dễ tiếp cận hơn với người tiêu dùng trong nước.

Cụ thể, sự sụt giảm thuế quan theo lộ trình EVFTA trong năm 2026 được dự báo sẽ khiến giá mỗi chiếc xe sang nhập khẩu từ châu Âu giảm từ 200 đến 400 triệu đồng tùy dòng xe. Điều này không chỉ kích cầu tiêu dùng mà còn tạo áp lực buộc các nhà sản xuất nội địa phải nâng cấp công nghệ và giảm giá thành để duy trì thị phần. Ngoài ra, việc thực thi Thông tư 155/2025 của Bộ Tài chính về việc giảm 30% lệ phí cấp biển số cho ô tô con tại các khu vực đô thị lớn từ tháng 1/2026 cũng góp phần hạ thấp chi phí lăn bánh, tạo thêm động lực cho phân khúc xe xanh cao cấp bùng nổ.

Các chuyên gia kinh tế dự báo, nếu các thỏa thuận giảm thuế này được thông qua rộng rãi và thực thi quyết liệt, thị trường ô tô toàn cầu sẽ bước vào một cuộc đua mới về giá bán và công nghệ. Việc giảm rào cản thuế quan cho xe xanh sẽ tạo điều kiện cho các dòng xe công nghệ cao của châu Âu tràn vào các thị trường mới nổi, nơi người tiêu dùng đang ngày càng quan tâm đến tính bền vững. Đồng thời, làn sóng này sẽ thúc đẩy các quốc gia sở tại sớm hoàn thiện hạ tầng trạm sạc và khung pháp lý để thích ứng với kỷ nguyên điện hóa đang lan tỏa mạnh mẽ từ lục địa già sang khắp thế giới.

Cuộc chuyển mình này cũng đi kèm với các quy định khắt khe hơn về phát thải, điển hình là tiêu chuẩn Euro 7 bắt đầu áp dụng theo giai đoạn từ cuối năm 2026. Điều này đồng nghĩa với việc các dòng xe xanh được giảm thuế sẽ không chỉ rẻ hơn mà còn phải sạch hơn và an toàn hơn, thiết lập một quy chuẩn mới cho thị trường ô tô toàn cầu trong nửa cuối thập kỷ./.