Đắk Lắk: Chủ động đấu tranh, ngăn chặn các hình thức lừa đảo trên không gian mạng

Nhận diện các phương thức lừa đảo tinh vi và xu hướng biến tướng trên không gian mạng

Sự phát triển nhanh chóng của các nền tảng mạng xã hội và dịch vụ thanh toán trực tuyến đã bị các đối tượng tội phạm lợi dụng triệt để. Hoạt động của tội phạm lừa đảo công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk hiện nay không còn dừng lại ở các hành vi vi phạm truyền thống hay mang tính chất nhỏ lẻ, mà đã dịch chuyển sang các hình thức ứng dụng công nghệ hiện đại, lợi dụng triệt để niềm tin, lòng tham, hoặc sự thiếu hiểu biết của một bộ phận người dân để thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản.

Một trong những thủ đoạn điển hình vừa bị Công an tỉnh Đắk Lắk triệt phá là đường dây lợi dụng yếu tố tâm linh trên không gian mạng. Các đối tượng tổ chức nhiều buổi livestream trên mạng xã hội, tự xưng được "bề trên" chỉ dẫn, có khả năng biết trước vận số, thậm chí biết trước kết quả xổ số để rao bán "lộc", "cho số", "báo số" cho nhiều người.

 Mỗi con số được các đối tượng rao bán với giá từ 80.000 đồng đến 500.000 đồng. Bằng các biện pháp nghiệp vụ sắc bén, Công an tỉnh Đắk Lắk đã triệt phá thành công đường dây này, làm rõ số tiền các đối tượng đã chiếm đoạt lên tới hơn 50 tỷ đồng từ nhiều nạn nhân trên cả nước, trong đó có người dân sống tại Đắk Lắk. Đối tượng Trương Minh Hoàng, một trong hai mắt xích chính của đường dây, đã khai nhận chi tiết các chiêu thức tâm linh tinh vi được kịch bản hóa bài bản nhằm thu hút người có nhu cầu.

Đáng chú ý, từ thực tế các chuyên án đã đấu tranh, lực lượng chức năng nhận diện một xu hướng đáng lo ngại: các đối tượng phạm tội có xu hướng lựa chọn địa bàn hoạt động tại các buôn làng, khu vực tương đối biệt lập của tỉnh Đắk Lắk. 

Việc đặt "máy chủ" hoặc đại bản doanh tại các vùng sâu, vùng xa giúp các đối tượng dễ dàng ẩn nấp, lợi dụng địa hình và sự lỏng lẻo trong quản lý hạ tầng công nghệ để vận hành các hệ thống chiếm đoạt tài sản qua mạng với quy mô giao dịch cực kỳ lớn, ghi nhận có những vụ án số tiền bị chiếm đoạt lên tới hàng ngàn tỷ đồng. Điều này đòi hỏi công tác nắm tình hình địa bàn phải được thực hiện sâu sát đến tận các buôn làng, không để xảy ra "khoảng trống" trong quản lý an ninh mạng.

Nỗ lực triệt phá các đường dây lừa đảo quy mô lớn và thách thức đặt ra

Tội phạm không gian mạng có đặc tính phi truyền thống: không giới hạn về địa lý, khả năng ẩn danh cao, dễ dàng xóa dấu vết và liên tục thay đổi phương thức hoạt động. Thêm vào đó, việc sử dụng các tài khoản ngân hàng không chính chủ, các ứng dụng liên lạc mã hóa và công nghệ giả mạo hình ảnh, giọng nói khiến việc điều tra, thu thập tài liệu chứng cứ gặp không ít khó khăn.

Mặc dù đối mặt với nhiều thách thức, Công an tỉnh Đắk Lắk đã thể hiện bản lĩnh chuyên môn cao khi chủ động phối hợp chặt chẽ với các Cục nghiệp vụ thuộc Bộ Công an và Công an các tỉnh, thành phố trên cả nước để đấu tranh, bóc gỡ tận gốc các đường dây tội phạm. Thượng tá Nguyễn Huy Nam, Phó Trưởng phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Công an tỉnh Đắk Lắk) cho biết, nhờ triển khai hiệu quả các biện pháp nghiệp vụ chuyên sâu, lực lượng công an đã từng bước làm rõ quy luật hoạt động, bóc gỡ thành công nhiều vụ án phức tạp. Thống kê từ năm 2021 đến nay cho thấy, trung bình mỗi năm lực lượng Công an tỉnh Đắk Lắk đã triệt phá khoảng 14 vụ án, vụ việc liên quan trực tiếp đến tội phạm sử dụng công nghệ cao.

Kết quả này không chỉ khẳng định năng lực nghiệp vụ và tinh thần kiên quyết tấn công trấn áp tội phạm của Công an tỉnh Đắk Lắk, mà còn góp phần quan trọng trong việc thu hồi tài sản, giảm thiểu thiệt hại kinh tế cho quần chúng nhân dân.

Đẩy mạnh tuyên truyền nhằm phòng ngừa hành vi lừa đảo từ sớm, từ xa

Đấu tranh, xử lý nghiêm các đối tượng vi phạm là giải pháp quan trọng, nhưng phòng ngừa xã hội mới là chìa khóa then chốt để xây dựng một môi trường mạng an toàn và bền vững. Nhận thức rõ điều này, Công an tỉnh Đắk Lắk xác định công tác tuyên truyền, nâng cao "sức đề kháng" cho người dân phải được thực hiện song song và duy trì thường xuyên.

Nhiều giải pháp tuyên truyền đa dạng, linh hoạt đã được triển khai hướng mạnh về cơ sở. Đặc biệt, Công an tỉnh chú trọng đến khu vực đồng bào dân tộc thiểu số tại các buôn làng – nhóm đối tượng yếu thế dễ bị tội phạm công nghệ cao lợi dụng do hạn chế về khả năng tiếp cận thông tin và kỹ năng số. 

Lực lượng công an cơ sở đã "đi từng ngõ, gõ từng nhà", phối hợp cùng già làng, trưởng bản và người có uy tín để phổ biến trực tiếp các phương thức, thủ đoạn mạo danh, bẫy tài chính cũng như các trò lừa đảo tâm linh biến tướng.

Để tự bảo vệ mình trước các cạm bẫy trên không gian mạng, cơ quan công an khuyến cáo người dân cần hết sức cảnh giác, áp dụng nguyên tắc "3 không": Không tin vào các lời hứa hẹn việc nhẹ lương cao hay các chiêu trò tâm linh cho số thắng lớn; Không cung cấp thông tin cá nhân, mã OTP, tài khoản ngân hàng cho bất kỳ ai; Không chuyển tiền vào các tài khoản cá nhân không rõ nguồn gốc khi chưa kiểm chứng thông tin.

Khi phát hiện các dấu hiệu nghi vấn hoặc vô tình trở thành nạn nhân của tội phạm mạng, người dân cần chủ động bảo mật tài khoản, thu thập tài liệu liên quan và báo ngay cho cơ quan công an nơi gần nhất để được hỗ trợ, xử lý kịp thời. Sự chủ động cảnh giác của mỗi người dân chính là lá chắn vững chắc nhất, cùng với lực lượng công an giữ vững an ninh trật tự trên địa bàn.

Quý khán giả xem truyền hình trực tuyến của kênh VTV8 tại: https://vtvgo.vn/channel/vtv8-1,36.html