Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tổng kim ngạch xuất khẩu nông lâm thủy sản trong hai tháng đầu năm 2026 đạt 11,3 tỷ USD, tăng 17,1% so với cùng kỳ năm 2025. Kết quả này cho thấy tín hiệu tích cực của ngành ngay từ đầu năm, trong bối cảnh thị trường thế giới vẫn tiềm ẩn nhiều biến động.

Trong cơ cấu xuất khẩu, nhóm nông sản tiếp tục giữ vai trò chủ lực với giá trị hơn 6 tỷ USD, tăng 17,1% so với cùng kỳ. Xuất khẩu sản phẩm chăn nuôi đạt 140,7 triệu USD, góp phần duy trì sự ổn định của chuỗi cung ứng nông nghiệp.

Lĩnh vực lâm nghiệp cũng ghi nhận kết quả khả quan khi kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ trong hai tháng đầu năm đạt hơn 2,6 tỷ USD, tăng 5,8% so với cùng kỳ.

Tại họp báo thường kỳ tháng 3, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Phùng Đức Tiến nhận định năm 2026 là giai đoạn đan xen giữa cơ hội và thách thức đối với ngành nông nghiệp. Các thị trường quốc tế đang ngày càng siết chặt yêu cầu về tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc và phát triển xanh.

Bên cạnh đó, ngành nông nghiệp còn phải đối mặt với nguy cơ hạn hán, xâm nhập mặn trong mùa khô cũng như những biến động của chuỗi cung ứng và logistics do căng thẳng khu vực.

Theo đánh giá của cơ quan quản lý, thị trường Trung Đông hiện chiếm khoảng 2% tổng kim ngạch xuất khẩu nông nghiệp của Việt Nam. Tuy nhiên, khu vực này có thể chịu tác động mạnh nếu tình hình bất ổn kéo dài. Trong một số kịch bản bất lợi, giá trị xuất khẩu sang châu Âu và Bắc Phi có thể giảm tới 50%.

Những mặt hàng truyền thống như rau quả, hạt điều, cà phê và thủy sản được dự báo sẽ chịu ảnh hưởng trực tiếp từ biến động thị trường.

Ngoài ra, chi phí logistics cũng có nguy cơ tăng cao. Các doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản và rau quả có thể phải đối mặt với việc tăng giá container lạnh, chi phí vận chuyển và bảo hiểm do biến động của giá dầu.

Cục Chất lượng chế biến và Phát triển thị trường đã xây dựng các kịch bản ứng phó trong trường hợp xung đột kéo dài. Theo đó, nếu căng thẳng chỉ diễn ra trong khoảng một tháng, giá trị xuất khẩu của ngành có thể giảm khoảng 1 tỷ USD. Trường hợp kéo dài hơn ba tháng, mức giảm có thể lên tới 3–3,5 tỷ USD.

Tuy vậy, việc tăng cường khai thác các thị trường truyền thống và mở rộng sang những thị trường mới có thể bù đắp khoảng 2% kim ngạch xuất khẩu trực tiếp từ khu vực Trung Đông.

Ở góc độ sản xuất trong nước, sau kỳ nghỉ Tết, nhiều lĩnh vực nông nghiệp vẫn duy trì đà tăng trưởng ổn định. Sản xuất lương thực, thực phẩm cơ bản được bảo đảm, diện tích gieo trồng tăng so với cùng kỳ.

Tổng đàn lợn cả nước đến cuối tháng 2 ước tăng 1,58%, trong khi tổng đàn gia cầm tăng khoảng 1,9% so với cùng kỳ năm trước.

Trong lĩnh vực lâm nghiệp, diện tích rừng trồng mới trên cả nước ước đạt 21,7 nghìn ha, tăng 4,5%. Sản lượng gỗ khai thác đạt hơn 2 triệu m³, tăng 0,9% so với cùng kỳ, tiếp tục đóng góp tích cực cho xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ.

Đà tăng trưởng đầu năm mở ra kỳ vọng cho xuất khẩu nông lâm thủy sản năm 2026. Tuy nhiên, trước những biến động của thị trường, chi phí logistics và rủi ro khí hậu, ngành nông nghiệp được cho là cần tiếp tục chủ động thích ứng và linh hoạt hơn trong điều hành sản xuất cũng như phát triển thị trường.