Việt Nam đang tạo nên một bước ngoặt lịch sử trong chính sách thị thực, biến tấm bản đồ du lịch quốc gia từ mô hình "cửa ngõ hạn chế" sang "đại lộ mở" đa chiều. Nghị quyết 389 của Chính phủ về việc bổ sung 41 cửa khẩu quốc tế cho phép người nước ngoài nhập cảnh, xuất cảnh bằng thị thực điện tử (e-visa) không chỉ nâng tổng số điểm tiếp nhận lên con số kỷ lục 83, mà còn tái cấu trúc toàn bộ chiến lược thu hút khách quốc tế.

Quyết định đột phá này – kết hợp với chính sách e-visa 90 ngày, nhập cảnh nhiều lần đã được áp dụng trước đó – được giới chuyên môn ví như việc Việt Nam chính thức "trải thảm đỏ" công nghệ số và sự thuận tiện để đón dòng khách chất lượng cao, đặc biệt là những người ưa thích các hành trình trải nghiệm sâu, dài ngày và khám phá xuyên biên giới.

Mở khóa hành trình đa phương tiện: Từ tàu biển châu Âu đến Caravan xuyên á

Việc tăng gấp đôi số lượng cửa khẩu e-visa, trải đều trên cả ba loại hình giao thông (4 cửa khẩu hàng không, 11 cửa khẩu đường bộ, 26 cửa khẩu đường biển), là một chiến lược phân tán và đón đầu thông minh. Sự phân tán này có tác động mạnh mẽ đến trải nghiệm du lịch và cơ hội kinh doanh.

Với 26 cảng biển được bổ sung, Việt Nam đang gửi một thông điệp rõ ràng tới các hãng tàu du lịch biển (cruise line) quốc tế: Thủ tục nhập cảnh đã được tháo nút thắt. Khách du lịch tàu biển, chủ yếu đến từ Mỹ, châu Âu và australia, là nhóm khách có mức chi tiêu cao, đòi hỏi thủ tục nhanh gọn. Thay vì chỉ neo đậu tại một vài cảng lớn như Sài Gòn hay Hải Phòng, các hãng tàu giờ đây có thể tự tin thiết kế hải trình xuyên Việt đa dạng hơn, bao gồm các điểm dừng mới tại các cảng địa phương chiến lược như Cửa Lò (Nghệ An), Sa Kỳ (Quảng Ngãi) hay Vũng Rô (Đắk Lắk). Sự đa dạng này không chỉ làm giàu sản phẩm du lịch mà còn lan tỏa nguồn thu về các địa phương ít được khai thác.

Đồng thời, sự xuất hiện của 11 cửa khẩu đường bộ mới sẽ kích hoạt mạnh mẽ loại hình du lịch caravan (tự lái xe) và du lịch phượt từ các nước láng giềng. Ông Phạm Hải Quỳnh, Viện trưởng Viện Phát triển Du lịch châu Á nhận định, chính sách này giúp khơi thông dòng khách từ Lào, Thái Lan và Trung Quốc đi đường bộ, thúc đẩy kinh tế vùng biên. Các tour du lịch liên quốc gia, đa phương tiện (ví dụ: bay thẳng đến Vinh, đi đường bộ sang Lào, rồi quay lại Việt Nam qua cửa khẩu khác bằng e-visa 90 ngày) sẽ trở nên khả thi và hấp dẫn hơn bao giờ hết.

Hơn thế nữa, việc bổ sung các sân bay chiến lược như Vinh (Nghệ An) và Chu Lai (Quảng Nam cũ) cho phép các công ty lữ hành dễ dàng thiết kế các chuyến bay charter (thuê bao) đưa khách từ Đông Bắc Á đến thẳng các khu nghỉ dưỡng Đà Nẵng hay di sản miền Trung, giảm thời gian chờ đợi nối chuyến từ 3 đến 5 tiếng. Ông Vũ Văn Tuyên, Tổng giám đốc Công ty Du lịch Travelogy nhận định, đây là tín hiệu cho thấy Việt Nam đang hiện đại hóa hạ tầng để "trải thảm đỏ" đón khách. Việc này không chỉ giải tỏa áp lực cho các "siêu sân bay" như Tân Sơn Nhất hay Nội Bài mà còn giúp du khách cao cấp dễ dàng tiếp cận những vùng đất hoang sơ, ít người bằng các chuyến bay chuyên cơ.

Đòn bẩy tỷ đô và thách thức 'biên giới thông minh' cho ngành du lịch

Chính sách e-visa 90 ngày, kết hợp với việc mở rộng 83 cửa khẩu, đã được khẳng định là "cú hích chiến lược" có tác động đa chiều, không chỉ cho du lịch mà còn cho môi trường đầu tư. Theo số liệu từ trước, chỉ trong 15 ngày đầu tiên áp dụng chính sách 90 ngày, số lượng hồ sơ e-visa đã tăng hơn 70%, chứng minh tính hiệu quả ngay lập tức của việc nới lỏng thủ tục.

Các chuyên gia đều đồng tình rằng, việc mở "cửa" về mặt pháp lý chỉ là điều kiện cần. Điều kiện đủ nằm ở sự đồng bộ về hạ tầng và nhân lực để thực sự biến Việt Nam thành điểm đến cao cấp (high-spending) và cạnh tranh bền vững với các cường quốc du lịch như Thái Lan hay Malaysia.

Tuy nhiên, để biến chính sách e-visa thông thoáng thành động lực tăng trưởng bền vững, ngành du lịch Việt Nam đang đối diện với những thách thức lớn về sự đồng bộ và chất lượng dịch vụ. Đầu tiên là bài toán "biên giới thông minh" và kiểm soát an ninh. Ông Phạm Hải Quỳnh, Viện trưởng Viện Phát triển Du lịch châu Á bày tỏ lo ngại về áp lực kiểm soát an ninh khi số lượng cửa khẩu tăng nhanh. Do đó, việc trang bị đồng bộ hệ thống máy quét hộ chiếu, đường truyền dữ liệu và phần mềm xử lý e-visa tại 41 điểm mới là yêu cầu cấp bách, nhằm tránh tình trạng "nghẽn mạng" hoặc xử lý thủ công gây chậm trễ cho du khách.

Song song với hạ tầng công nghệ, chất lượng nguồn nhân lực tại các cửa khẩu cũng là yếu tố then chốt, bởi hình ảnh người cán bộ xuất nhập cảnh chính là ấn tượng đầu tiên của du khách về Việt Nam. Việc đào tạo ngoại ngữ, cùng với thái độ phục vụ chuyên nghiệp cho lực lượng tại 41 cửa khẩu mới, là yêu cầu quan trọng để tránh tình trạng "chính sách thoáng nhưng con người chưa thông".

Hơn nữa, các chuyên gia đều nhấn mạnh sự cần thiết phải phát triển sản phẩm du lịch cao cấp. Ông Cao Trí Dũng và ông Vũ Văn Tuyên đều cho rằng, để biến cơ hội lưu trú dài ngày (90 ngày) và chi tiêu lớn của khách thành "giá trị kinh tế tỷ đô", ngành du lịch cần tiếp tục đẩy mạnh phân khúc dịch vụ hạng sang như nghỉ dưỡng, resort, du lịch chăm sóc sức khỏe, golf và du thuyền. Các địa phương có cửa khẩu mới phải nhanh chóng đầu tư nâng cấp đường giao thông kết nối và hệ thống dịch vụ phụ trợ (nhà hàng, khách sạn cao cấp) để đảm bảo du khách coi đó là điểm "đến" để tận hưởng trải nghiệm, chứ không chỉ là điểm "đi qua" trên hành trình.

Việc mở rộng 83 cửa khẩu e-visa là một "cú hích kép" chiến lược, không chỉ là sự cải cách hành chính mà còn là tuyên ngôn về một Việt Nam cởi mở, hiện đại, sẵn sàng đón đầu làn sóng du lịch quốc tế mới, từ hành trình tàu biển châu Âu đến những tour caravan khám phá Đông Nam Á và châu Á trên những cung đường đầy thách thức./.