Liệt mặt là tình trạng các cơ vùng mặt bị suy yếu hoặc mất khả năng vận động do dây thần kinh số VII (dây thần kinh mặt) bị tổn thương. Mặc dù bệnh thường gặp ở người lớn, các chuyên gia cho biết trẻ em, kể cả trẻ nhỏ, vẫn có thể mắc bệnh này.
Ảnh minh họa: TL
Ở trẻ, liệt mặt có thể xảy ra đột ngột, khiến nhiều phụ huynh lo lắng và nhầm lẫn với các vấn đề sức khỏe khác. Trong đa số trường hợp, nếu được chẩn đoán sớm và điều trị đúng cách, trẻ có khả năng hồi phục tốt.
Nguyên nhân khiến trẻ bị liệt mặt
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng liệt mặt ở trẻ em, trong đó phổ biến gồm:
Nhiễm virus như virus Herpes simplex, virus cúm hoặc một số virus đường hô hấp. Viêm tai giữa, viêm xương chũm hoặc các bệnh nhiễm trùng vùng đầu, cổ. Chấn thương vùng đầu hoặc mặt. Dị tật bẩm sinh ảnh hưởng đến dây thần kinh mặt. Biến chứng sau một số bệnh lý thần kinh hoặc bệnh tự miễn. Một số trường hợp không xác định được nguyên nhân, còn gọi là liệt dây thần kinh mặt ngoại biên vô căn (liệt Bell).
Những dấu hiệu cha mẹ cần nhận biết
Các triệu chứng thường xuất hiện ở một bên mặt và có thể diễn tiến khá nhanh. Phụ huynh nên chú ý nếu trẻ có các biểu hiện như:
Miệng bị lệch sang một bên khi cười hoặc khóc. Không nhắm kín được một mắt. Mắt chảy nước hoặc khô mắt bất thường. Khó phồng má, huýt sáo hoặc mím môi. Nước dãi chảy nhiều hơn bình thường. Khó ăn, khó bú ở trẻ nhỏ. Trẻ than đau quanh tai hoặc phía sau tai trước khi xuất hiện liệt mặt. Một số trẻ có thể giảm vị giác hoặc nhạy cảm hơn với âm thanh.
Liệt mặt ở trẻ có nguy hiểm không?
Phần lớn các trường hợp liệt mặt ngoại biên ở trẻ có tiên lượng tốt nếu được điều trị sớm. Tuy nhiên, nếu chậm trễ, trẻ có thể gặp các biến chứng như khô giác mạc do không nhắm kín mắt, viêm giác mạc, co cứng cơ mặt hoặc để lại di chứng làm ảnh hưởng đến thẩm mỹ và chức năng vận động.
Trong những trường hợp liệt mặt do viêm não, u não hoặc các bệnh lý thần kinh nghiêm trọng, việc điều trị sẽ phức tạp hơn và cần được theo dõi sát bởi bác sĩ chuyên khoa.
Cha mẹ nên làm gì khi nghi ngờ trẻ bị liệt mặt?
Khi phát hiện trẻ có biểu hiện méo miệng, lệch mặt hoặc không nhắm kín mắt, phụ huynh nên đưa trẻ đến cơ sở y tế có chuyên khoa thần kinh hoặc nhi khoa để được thăm khám càng sớm càng tốt.
Bác sĩ sẽ đánh giá mức độ tổn thương, xác định nguyên nhân và chỉ định phương pháp điều trị phù hợp. Tùy từng trường hợp, trẻ có thể được sử dụng thuốc chống viêm, thuốc kháng virus nếu có chỉ định, kết hợp vật lý trị liệu hoặc các bài tập phục hồi chức năng giúp cải thiện khả năng vận động cơ mặt.
Phụ huynh tuyệt đối không tự ý mua thuốc điều trị hoặc áp dụng các mẹo dân gian như cạo gió, chích lễ, đắp lá hay xoa bóp quá mạnh lên vùng mặt vì có thể khiến tình trạng trở nên nghiêm trọng hơn.
Cách chăm sóc trẻ bị liệt mặt
Trong quá trình điều trị, cha mẹ cần chú ý bảo vệ mắt cho trẻ nếu trẻ không nhắm kín mắt hoàn toàn bằng cách sử dụng thuốc nhỏ mắt hoặc băng che mắt theo hướng dẫn của bác sĩ.
Bên cạnh đó, nên cho trẻ ăn các thực phẩm mềm, dễ nhai, đảm bảo đầy đủ dinh dưỡng để tăng sức đề kháng. Khuyến khích trẻ thực hiện các bài tập vận động cơ mặt theo hướng dẫn của chuyên viên phục hồi chức năng và tái khám đúng lịch để theo dõi tiến triển.
Phòng ngừa liệt mặt ở trẻ
Không phải mọi trường hợp liệt mặt đều có thể phòng tránh, nhưng cha mẹ có thể giảm nguy cơ mắc bệnh cho trẻ bằng cách giữ ấm cơ thể khi thời tiết lạnh, tiêm chủng đầy đủ, điều trị dứt điểm các bệnh viêm tai, viêm đường hô hấp và duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý nhằm tăng cường sức đề kháng.
Ngoài ra, khi trẻ có các biểu hiện bất thường ở vùng mặt hoặc xuất hiện triệu chứng thần kinh, phụ huynh không nên tự theo dõi tại nhà quá lâu mà cần đưa trẻ đi khám để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
Bình luận
0