Giữa bối cảnh tai nạn giao thông do sử dụng điện thoại khi điều khiển phương tiện ngày càng gia tăng, nhóm sinh viên Đại học Bách Khoa Hà Nội đã разработa “Hộp điện thoại an toàn giao thông” (Safety Box) – thiết bị có khả năng khiến xe không thể di chuyển nếu người lái sử dụng điện thoại sai mục đích.

Sáng kiến này vừa vượt qua hàng trăm ý tưởng để giành giải Nhất cuộc thi Sáng kiến An toàn Giao thông 2025 do báo Dân trí tổ chức. Theo đại diện nhóm, Phùng Thị Mỹ Lệ, ý tưởng ra đời từ những hình ảnh quen thuộc trên đường phố: nhiều người vừa lái xe vừa nhìn điện thoại, dẫn đến các vụ tai nạn đáng tiếc, trong đó có người quen của cô bị thương nặng vì xao nhãng khi lái xe.

Khác với các ứng dụng cảnh báo dễ bị bỏ qua, Safety Box hoạt động dựa trên cơ chế can thiệp trực tiếp vào khả năng vận hành của phương tiện. Người điều khiển buộc phải đặt điện thoại vào hộp chuyên dụng thì xe mới khởi động được. Nếu đang di chuyển mà điện thoại bị lấy ra, hệ thống sẽ phát cảnh báo và sau 15 giây không được đặt lại, thiết bị sẽ ngắt điện, buộc xe dừng hoạt động.

Để vẫn đáp ứng nhu cầu liên lạc và dẫn đường, nhóm phát triển phần mềm đi kèm cho phép sử dụng các tính năng cần thiết như Google Maps, danh bạ, gọi điện qua loa ngoài hoặc tai nghe Bluetooth, đồng thời chặn các ứng dụng gây xao nhãng như mạng xã hội hay trò chơi.

Về công nghệ, nhóm ứng dụng NFC để nhận diện điện thoại trong hộp, yêu cầu thiết bị Android có hỗ trợ NFC và cài đặt ứng dụng riêng. Hệ thống cũng có thể khai thác dữ liệu từ camera giao thông, bản đồ số, dữ liệu vi phạm và tai nạn để tối ưu cảnh báo.

Quá trình nghiên cứu gặp nhiều thách thức, từ việc cố định hộp điện thoại khi xe rung lắc đến đảm bảo việc đấu nối không ảnh hưởng hệ thống điện của xe. Mở rộng sang ô tô được đánh giá còn phức tạp hơn và đang tiếp tục được nghiên cứu.

Thử nghiệm trong khuôn viên Đại học Bách Khoa Hà Nội cho kết quả tích cực, với độ chính xác kỳ vọng đạt 98–99% trong nhiều điều kiện vận hành khác nhau. Người dùng thử cho biết thiết bị giúp hình thành thói quen không sử dụng điện thoại khi lái xe.

Trong tương lai, nhóm hướng đến cải tiến thiết kế nhỏ gọn, thẩm mỹ hơn, đồng thời nghiên cứu tích hợp hiển thị thông tin lên kính lái (HUD) để hỗ trợ điều hướng an toàn. Nhóm cũng mong muốn hợp tác với các hãng xe và doanh nghiệp vận chuyển nhằm đưa giải pháp vào thực tế, đặc biệt với lực lượng tài xế giao hàng – nhóm thường xuyên phải sử dụng điện thoại khi làm việc trên đường.