Bộ Xây dựng vừa ban hành quyết định phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch tổng thể kết cấu hạ tầng đường thủy nội địa thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Đây là cơ sở quan trọng để các cơ quan chức năng tiếp tục xây dựng quy hoạch chi tiết và triển khai các dự án đầu tư nhằm phát huy hiệu quả mạng lưới đường thủy trên phạm vi cả nước.
Ảnh minh họa: TL
Việc điều chỉnh quy hoạch được kỳ vọng sẽ khai thác tốt hơn tiềm năng hệ thống sông, kênh hiện có, đồng thời góp phần giảm chi phí logistics, tăng khả năng kết nối giữa các vùng kinh tế và nâng cao hiệu quả vận tải hàng hóa trong bối cảnh nhu cầu phát triển ngày càng lớn.
Một trong những điểm đáng chú ý của quy hoạch lần này là việc đẩy mạnh phân cấp quản lý. Nhiều tuyến đường thủy trước đây do Trung ương quản lý sẽ được chuyển giao cho địa phương để chủ động hơn trong công tác quản lý, duy tu, bảo trì và huy động nguồn lực đầu tư.
Bên cạnh đó, các tuyến vận tải ven biển trước đây thuộc hệ thống đường thủy nội địa cũng được điều chỉnh sang quy hoạch kết cấu hạ tầng hàng hải dưới hình thức tuyến vận tải ven bờ. Quy hoạch đồng thời cập nhật địa danh, điều chỉnh chiều dài một số tuyến và rà soát quy mô các cụm cảng thủy nội địa phù hợp với định hướng phát triển kinh tế và thay đổi địa giới hành chính.
Theo mục tiêu đề ra, đến năm 2030, vận tải đường thủy nội địa sẽ đảm nhận khoảng 939 triệu tấn hàng hóa và phục vụ khoảng 577 triệu lượt hành khách mỗi năm. Khối lượng luân chuyển hàng hóa dự kiến đạt khoảng 172 tỷ tấn.km, trong khi vận chuyển hành khách đạt khoảng 11 tỷ khách.km.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, quy hoạch xác định 10 hành lang vận tải trọng điểm trên cả nước.
Trong đó, hành lang TP Hồ Chí Minh - Cà Mau/An Giang được dự báo có sản lượng lớn nhất, đạt từ 196 đến 206 triệu tấn. Tiếp theo là hành lang Bắc - Nam phía Đông kết nối Hà Nội với TP Hồ Chí Minh, dự kiến vận chuyển từ 113 đến 122 triệu tấn, và hành lang Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh với sản lượng từ 112 đến 118 triệu tấn.
Ngoài ba trục vận tải chủ lực, quy hoạch còn bao gồm các hành lang Hà Nội - Lào Cai; Hà Nội - Hòa Bình (Phú Thọ) - Điện Biên; TP Hồ Chí Minh - Cửa khẩu Mộc Bài; TP Hồ Chí Minh - Biên Hòa - Vũng Tàu; TP Hồ Chí Minh - Cửa khẩu Hoa Lư; Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng kết nối Campuchia thông qua hệ thống sông Tiền, sông Hậu; cùng tuyến ven biển Hà Tiên - Rạch Giá - Cà Mau. Bên cạnh đó là các hành lang vận tải bổ trợ tại cả ba miền với tổng sản lượng dự kiến khoảng 151 triệu tấn.
Theo quy hoạch, đến năm 2030 cả nước sẽ phát triển 55 tuyến vận tải đường thủy, bao gồm các tuyến chính, tuyến nhánh và tuyến kết nối trên tổng cộng 128 sông, kênh với chiều dài khoảng 6.682,5 km.
Trong đó, khu vực miền Bắc sẽ có 15 tuyến chính và 3 tuyến nhánh trên 42 sông, kênh với tổng chiều dài 2.569,5 km. Miền Trung hình thành 11 tuyến chính trên 26 sông, kênh với tổng chiều dài khoảng 1.130 km. Riêng miền Nam tiếp tục phát huy lợi thế hệ thống sông ngòi khi phát triển 18 tuyến chính và 8 tuyến nhánh trên 60 sông, kênh, có tổng chiều dài khoảng 2.983 km.
Hệ thống cảng thủy nội địa cũng được quy hoạch đồng bộ. Đối với hàng hóa, cả nước sẽ hình thành 27 cụm cảng với tổng công suất khoảng 583,1 triệu tấn mỗi năm, gồm 13 cụm tại miền Bắc, 6 cụm tại miền Trung và 8 cụm tại miền Nam.
Ở lĩnh vực vận tải hành khách, quy hoạch xác định xây dựng 30 cụm cảng chính với tổng công suất khoảng 76,1 triệu lượt khách mỗi năm, trong đó khu vực miền Nam chiếm tỷ trọng lớn nhất với khoảng 51,8 triệu lượt khách.
Để triển khai quy hoạch, tổng nhu cầu sử dụng đất đến năm 2030 được xác định khoảng 7.226 ha cùng 10.751 ha diện tích mặt nước. Tổng nhu cầu vốn đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng đường thủy nội địa trong giai đoạn 2021-2030 ước tính khoảng 206.286 tỷ đồng, chưa bao gồm nguồn vốn đầu tư các luồng chuyên dùng và cảng chuyên dùng.
Với quy hoạch mới, ngành đường thủy nội địa được kỳ vọng sẽ khai thác hiệu quả hơn lợi thế tự nhiên của hệ thống sông ngòi, mở rộng năng lực vận tải, giảm áp lực cho đường bộ, đồng thời tạo động lực phát triển logistics và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững trong những năm tới.
Bình luận
0