Phát biểu trong cuộc họp với Hội đồng An ninh Quốc gia tại Điện Kremlin hôm 21/1, Tổng thống Nga Vladimir Putin bình luận về kế hoạch mua đảo Greenland của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ông cho rằng Đan Mạch từ lâu coi Greenland như một thuộc địa và có cách đối xử “khá hà khắc, nếu không muốn nói là tàn nhẫn” với vùng lãnh thổ này, dù không đưa ra dẫn chứng cụ thể.

Theo ông Putin, Nga không có lợi ích nào trong tranh chấp liên quan đến quyền sở hữu Greenland, bất chấp việc Tổng thống Donald Trump nhiều lần tuyên bố Mỹ cần hòn đảo để đảm bảo an ninh quốc gia trước “các mối đe dọa từ Nga và Trung Quốc”. “Điều đó chắc chắn không liên quan đến chúng tôi. Tôi nghĩ họ sẽ tự giải quyết với nhau”, Tổng thống Nga nói.

Nhắc lại các tiền lệ lịch sử như việc Mỹ mua Alaska từ Nga năm 1867 và mua vùng lãnh thổ ở Caribe – nay là quần đảo Virgin thuộc Mỹ – từ Đan Mạch năm 1916, ông Putin cho rằng thỏa thuận mua Greenland, nếu xảy ra, có thể tiêu tốn tới một tỷ USD. “Mỹ hoàn toàn có thể chi trả khoản tiền như vậy”, người đứng đầu Điện Kremlin nhấn mạnh.

Mỹ và Đan Mạch hiện chưa bình luận về tuyên bố này. Tuy nhiên, hãng tin Reuters ngày 8/1 dẫn lời bốn nguồn thạo tin cho biết các quan chức Mỹ, trong đó có cố vấn Nhà Trắng, đang thảo luận phương án chi trả tiền mặt trọn gói nhằm thay đổi quan điểm của người dân Greenland, hướng tới khả năng ly khai khỏi Đan Mạch và sáp nhập vào Mỹ.

Hai nguồn tin cho hay mức chi trả một lần được đưa ra thảo luận là từ 10.000 đến 100.000 USD cho mỗi người Greenland. Nếu Mỹ chi 100.000 USD cho toàn bộ 57.000 dân trên đảo, tổng chi phí sẽ vào khoảng 5,7 tỷ USD.

Những năm gần đây, Nga tăng cường hiện diện quân sự tại Bắc Cực. Tuy nhiên, trả lời báo chí hôm 20/1, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov phủ nhận việc Moskva có kế hoạch can thiệp vào công việc nội bộ của Greenland.

Greenland là hòn đảo lớn nhất thế giới, nằm gần Bắc Mỹ, giữa Đại Tây Dương và Bắc Băng Dương. Hòn đảo thuộc Đan Mạch, có diện tích khoảng 2,16 triệu km² và dân số khoảng 57.000 người. Nhờ nằm trên tuyến đường ngắn nhất từ Bắc Mỹ sang châu Âu, Greenland có vị trí chiến lược quan trọng đối với Washington, đồng thời sở hữu nguồn khoáng sản dồi dào, phần lớn chưa được khai thác.

Greenland từng là thuộc địa của Vương quốc Na Uy từ năm 1261 và được chuyển giao cho Đan Mạch sau khi Na Uy và Đan Mạch tách thành hai quốc gia vào năm 1814. Đến năm 1953, Đan Mạch thông qua hiến pháp mới, trao cho Greenland quy chế lãnh thổ tự trị, song Copenhagen vẫn kiểm soát một phần chính sách đối ngoại.

Ngày 21/1, ông Trump thông báo đã cùng lãnh đạo NATO đạt được một khuôn khổ thỏa thuận về Greenland mà ông cảm thấy hài lòng, đồng thời rút lại cảnh báo áp thuế với châu Âu. Truyền thông Mỹ cho biết thỏa thuận khung này gồm sáu điểm chính, trong đó Mỹ sẽ kiểm soát một số khu vực nhỏ, tham gia khai thác khoáng sản tại Greenland nhằm ngăn chặn ảnh hưởng của Nga, đồng thời triển khai hệ thống phòng thủ Vòm Vàng và thúc đẩy đầu tư hạ tầng do Mỹ hậu thuẫn.

Giới chức Đan Mạch nhiều lần khẳng định Greenland không phải để bán, đồng thời nhấn mạnh Mỹ hoàn toàn có thể tăng cường hiện diện quân sự tại hòn đảo theo hiệp ước song phương ký năm 1941.