Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov cho biết Moscow cho rằng các kế hoạch của Tổng thống Moldova về việc tổ chức trưng cầu dân ý sáp nhập với Romania sẽ gây tổn hại nghiêm trọng tới chủ quyền và tính nhà nước của Moldova.

Ông Lavrov cũng bày tỏ “lấy làm tiếc” khi Moldova bắt đầu rút khỏi ba thỏa thuận nền tảng của Cộng đồng các quốc gia độc lập (CIS) do Nga dẫn dắt. Ông khẳng định Nga mong muốn duy trì quan hệ bình thường với Moldova. Gần đây, Moldova tuyên bố đang hoàn tất các thủ tục cần thiết để rút khỏi CIS.

Moldova từng là một phần của Romania trong giai đoạn giữa hai cuộc thế chiến, trước khi trở thành một phần của Liên Xô. Quốc gia này giành được độc lập vào năm 1991, sau khi Liên Xô tan rã.

Ngoại trưởng Moldova Mihai Popsoi cho biết nước này có thể xem xét khả năng thống nhất với Romania theo mô hình năm 1918. Theo ông, nếu chủ quyền, lãnh thổ hoặc sinh mạng người dân bị đe dọa, Moldova sẽ phải đưa ra những quyết định khó khăn, dù ưu tiên hàng đầu vẫn là hòa bình.

Tuy nhiên, ông Popsoi thừa nhận việc thống nhất với Romania là quyết định rất phức tạp và không thể diễn ra nếu chưa có đa số xã hội ủng hộ, bất kể quan điểm cá nhân của các chính trị gia. Ông nhấn mạnh chỉ người dân mới có quyền quyết định việc thống nhất, và điều đó chỉ xảy ra nếu có sự ủng hộ áp đảo.

Mới đây, Tổng thống Moldova Maia Sandu tuyên bố bà sẽ bỏ phiếu ủng hộ việc thống nhất với Romania nếu một cuộc trưng cầu dân ý được tổ chức. Theo bà, động thái này có thể giúp bảo vệ Moldova trước sức ép ngày càng gia tăng từ Nga.

Bà Sandu, lãnh đạo đảng cầm quyền theo đường lối ủng hộ Liên minh châu Âu, từng nhiều lần cáo buộc Nga can thiệp vào Moldova – một quốc gia thuộc Liên Xô cũ với khoảng 2,4 triệu dân, trong đó đa số nói tiếng Romania và có một cộng đồng thiểu số nói tiếng Nga.

Nga nhiều lần bác bỏ các cáo buộc này. Tháng 10 năm ngoái, Điện Kremlin cảnh báo chính quyền Moldova phạm sai lầm nghiêm trọng khi coi Nga là đối thủ chỉ nhằm mục đích thúc đẩy quan hệ với châu Âu.

Hiện có khoảng 1,5 triệu người Moldova mang quốc tịch Romania, song các cuộc thăm dò gần đây cho thấy chỉ khoảng một phần ba dân số ủng hộ việc tái thống nhất với Bucharest.

Tổng thống Maia Sandu cho biết bà nhận thức rõ rằng đa số người dân Moldova không ủng hộ quan điểm của mình, đồng thời nhấn mạnh hội nhập Liên minh châu Âu là “mục tiêu thực tế hơn”. Chính phủ của bà đặt mục tiêu gia nhập EU vào năm 2030, song điều này đòi hỏi Moldova phải tiến hành các cải cách sâu rộng trong thời gian tới.