Mỹ đã công bố kế hoạch tổ chức các cuộc tập trận quân sự kéo dài nhiều ngày ở Trung Đông giữa lúc gia tăng lo ngại Washington sắp có hành động quân sự nhằm vào Iran.

Ngày 27/1, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) thông báo sẽ tiến hành một cuộc tập trận nhiều ngày trên toàn bộ khu vực thuộc phạm vi trách nhiệm của mình, nhằm thể hiện năng lực triển khai nhanh và bảo đảm duy trì lực lượng trong bối cảnh căng thẳng với Iran leo thang.

“Cuộc tập trận được thiết kế nhằm tăng cường khả năng triển khai khí tài và nhân sự, củng cố quan hệ đối tác khu vực và chuẩn bị cho việc thực hiện phản ứng linh hoạt trên toàn khu vực CENTCOM”, Bộ Tư lệnh Không quân Trung tâm thuộc CENTCOM cho biết.

Theo tuyên bố, cuộc tập trận sẽ kiểm chứng các quy trình triển khai nhanh nhân sự và máy bay, “tác chiến phân tán tại các địa điểm dự phòng”, cũng như cơ chế chỉ huy và kiểm soát đa quốc gia tích hợp trên các khu vực tác chiến rộng lớn.

Mỹ sẽ triển khai các đội tới nhiều địa điểm dự phòng để kiểm chứng quy trình thiết lập nhanh, cất cánh và thu hồi máy bay với các “gói hỗ trợ nhỏ gọn, hiệu quả”. CENTCOM nhấn mạnh điều này nhằm bảo đảm lực lượng không quân luôn trong trạng thái sẵn sàng chiến đấu và duy trì sức mạnh khi cần thiết.

Tuyên bố cũng cho biết mọi hoạt động sẽ được tiến hành với sự chấp thuận của quốc gia sở tại và phối hợp với các cơ quan hàng không dân sự, quân sự liên quan. CENTCOM sẽ phối hợp tập trận với nhiều quốc gia Trung Đông, trong đó có kế hoạch hợp tác với Bahrain trong một cuộc tập trận phòng thủ, bao gồm thực hành năng lực bắn hạ máy bay không người lái — mối đe dọa có thể xuất hiện nếu xảy ra xung đột với Iran.

Hiện ngày giờ, địa điểm và danh sách khí tài quân sự Mỹ tham gia tập trận chưa được công bố. Tuy nhiên, động thái này được cho là nhằm thể hiện khả năng phô trương sức mạnh của Mỹ trong bối cảnh căng thẳng khu vực gia tăng.

Một số đồng minh của Mỹ trong khu vực tỏ ra thận trọng. Bộ Ngoại giao Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) cho biết sẽ không cho phép sử dụng không phận, lãnh thổ hay lãnh hải của mình cho một cuộc tấn công vào Iran, đồng thời khẳng định lập trường trung lập và mong muốn thúc đẩy ổn định khu vực.

Cuộc tập trận diễn ra trong bối cảnh Washington tăng cường hiện diện quân sự tại Trung Đông. Đầu tuần này, CENTCOM cho biết một lực lượng hải quân lớn do tàu sân bay chạy bằng năng lượng hạt nhân USS Abraham Lincoln dẫn đầu đã tới khu vực. Tàu sân bay mang theo hàng chục tiêm kích và gần 5.000 thủy thủ, được hộ tống bởi các tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường với hệ thống phòng không hiện đại.

Mỹ cũng đã điều một phi đội tiêm kích F-15E Strike Eagle tới khu vực. Phi đội này từng tham gia các cuộc không kích Iran vào tháng 4/2024. Anh cũng triển khai các tiêm kích Typhoon tới khu vực với vai trò phòng thủ.

Động thái phô diễn sức mạnh này được công bố trong bối cảnh Nhà Trắng phát tín hiệu rằng Washington có thể tiến hành các cuộc không kích mới nhằm vào Iran nếu Tehran sử dụng vũ lực để đối phó làn sóng biểu tình trong nước.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết một “hạm đội lớn” do tàu sân bay USS Abraham Lincoln dẫn đầu đã tới khu vực và nhấn mạnh các cuộc không kích có thể xảy ra “nếu cần thiết”. Tuy nhiên, ông cũng khẳng định Mỹ sẵn sàng đàm phán và cho biết phía Iran đã nhiều lần đề nghị đối thoại.

Về phần mình, các quan chức Iran cảnh báo bất kỳ cuộc tấn công nào của Mỹ cũng sẽ vấp phải phản ứng “nhanh chóng và toàn diện”.