Bức tranh tăng trưởng và lạm phát thực tế

Trái với lo ngại về một cú sốc đình trệ, GDP Mỹ vẫn trụ vững sau khi sụt giảm nhẹ 0,3% vào quý I. Nền kinh tế ghi nhận sự bứt phá mạnh mẽ ở quý II với mức tăng 3,8%, chủ yếu nhờ làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) đóng góp gần 50% tăng trưởng. 

Lạm phát dù có lúc tăng trở lại ngưỡng 3%, cao hơn mục tiêu của Fed, nhưng chưa chạm mức "thảm họa" như dự đoán do giá xăng dầu và nhà ở giảm đã kìm giữ chỉ số giá tiêu dùng.

Những mảng tối: Việc làm và Sản xuất

Dù GDP khả quan, ngành sản xuất lại chịu tổn thương trực tiếp. Chỉ số PMI liên tục nằm dưới ngưỡng 50 trong 9 tháng, cho thấy sự co lại của hoạt động nhà máy. 

Thuế cao đối với linh kiện nhập khẩu khiến chi phí sản xuất tại Mỹ tăng vọt, buộc nhiều doanh nghiệp phải đóng cửa nhà máy hoặc sa thải nhân công. 

Điển hình, ngành sản xuất đã mất khoảng 54.000 việc làm kể từ đầu nhiệm kỳ, trong khi tỷ lệ thất nghiệp tháng 9 chạm mốc 4,4% – cao nhất trong 4 năm qua.

Nguồn thu ngân sách và Cán cân thương mại

Cam kết dùng thuế nhập khẩu thay thế thuế thu nhập cá nhân của ông Trump vẫn còn là mục tiêu xa vời. 

Dù nguồn thu hải quan tăng vọt lên 195 tỷ USD trong tài khóa 2025 (so với mức trung bình 6,6 tỷ USD/tháng trước đó), con số này vẫn quá nhỏ bé trước khoản thu 2.400 tỷ USD từ thuế thu nhập. 

Trong khi đó, thâm hụt thương mại dù có lúc thu hẹp nhưng vẫn duy trì ở mức cao, do doanh nghiệp Mỹ vẫn chưa thể cắt đứt hoàn toàn sự phụ thuộc vào nguồn cung ứng nước ngoài.

Kinh tế Mỹ sau một năm áp thuế không sụp đổ nhờ "bệ đỡ" từ công nghệ và tiêu dùng nội địa, nhưng cũng không bùng nổ như kỳ vọng. Sự bất ổn định trong chính sách thuế đang khiến nhiều doanh nghiệp thận trọng, trì hoãn các kế hoạch đầu tư dài hạn. 

Phán quyết sắp tới của Tòa án Tối cao Mỹ về tính pháp lý của các sắc thuế này sẽ là nhân tố quyết định diện mạo kinh tế Mỹ trong năm 2026./.