Chỉ trong thời gian ngắn, eo biển Hormuz – tuyến trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu – trở thành điểm nóng quân sự khi căng thẳng giữa Mỹ, Israel và Iran gia tăng. Các tập đoàn năng lượng và hãng vận tải lập tức điều chỉnh lộ trình, hạn chế tàu đi qua khu vực rủi ro.

Từ London tới Phố Wall và các sàn châu Á, thị trường chìm trong sắc đỏ. Không chỉ vì giá dầu tăng, giới đầu tư đang tái định giá toàn bộ chuỗi cung ứng: từ nhiên liệu, cước vận tải đến cấu trúc danh mục tài sản.

Theo phân tích của Barclays, dù dòng chảy dầu thô chưa gián đoạn, “phụ phí rủi ro địa chính trị” đã đẩy giá Brent từ khoảng 71 USD lên sát 73 USD/thùng. Nếu nguồn cung hụt khoảng 1 triệu thùng/ngày, kịch bản dư cung có thể đảo chiều, mở đường cho Brent tiến về 80 USD/thùng.

Tác động lan rộng sang khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), đặc biệt với các chuyến hàng từ Qatar sang châu Á và châu Âu. Nếu châu Á tăng cường tích trữ, châu Âu sẽ phải cạnh tranh gay gắt hơn, đẩy chi phí năng lượng và áp lực lạm phát tăng cao.

Trên thị trường tài chính, chỉ số VIX – thước đo nỗi sợ tại Phố Wall – tăng mạnh từ đầu năm. Vàng lập đỉnh mới, tăng khoảng 22% từ đầu năm 2026. Đồng franc Thụy Sĩ tăng 3% so với USD, trong khi bitcoin mất vai trò “vàng số” khi giảm 2% ngay sau tin xấu và mất hơn 25% giá trị trong hai tháng.

Đồng shekel của Israel chịu áp lực sau các đòn đáp trả từ Tehran. Các chiến lược gia tại JPMorgan cảnh báo nếu xung đột kéo dài, phần bù rủi ro ngoại hối sẽ còn phình to.

Ngược lại, USD có thể hưởng lợi. Theo nhận định của Commonwealth Bank of Australia, với vị thế xuất khẩu ròng năng lượng, Mỹ sẽ được hỗ trợ nếu giá dầu và khí duy trì cao.

Thị trường cổ phiếu phân hóa rõ nét: cổ phiếu hàng không chịu áp lực vì chi phí nhiên liệu, trong khi doanh nghiệp quốc phòng châu Âu tăng mạnh. Các thị trường Trung Đông như Saudi Arabia và Dubai chìm trong sắc đỏ.

Các chuyên gia khuyến nghị nhà đầu tư cá nhân không nên biến vàng, bạc hay dầu thành công cụ đầu cơ ngắn hạn. Những tài sản này nên được xem là lớp “bảo hiểm danh mục” thay vì kênh lướt sóng. Biên độ dao động lớn của dầu thô, đặc biệt khi dùng đòn bẩy tài chính, có thể gây thua lỗ nặng chỉ trong một phiên đảo chiều.

Ông William Jackson, kinh tế trưởng tại Capital Economics, cảnh báo rủi ro lớn nhất nằm ở khả năng giá dầu neo quanh 100 USD/thùng. Khi đó, lạm phát toàn cầu có thể tăng thêm 0,6–0,7 điểm phần trăm – đủ để gây sức ép đáng kể lên tăng trưởng kinh tế thế giới.

Trong bối cảnh bất định, giới phân tích cho rằng chiến lược hợp lý là rà soát lại bảng cân đối tài sản, hạn chế đòn bẩy cao, chuẩn bị phòng hộ tỷ giá và duy trì kỷ luật đầu tư. Bởi chỉ một tín hiệu hạ nhiệt ngoại giao cũng có thể khiến “phí bảo hiểm chiến tranh” bốc hơi nhanh như lúc nó xuất hiện.