Hỗ trợ sau thiên tai: Xác minh nhiều lần, người dân Đắk Lắk vẫn mòn mỏi chờ

Hỗ trợ vẫn chưa đến sau nhiều lần xác minh

"Chờ mòn mỏi" là tâm trạng của nhiều hộ dân có gia súc, gia cầm bị thiệt hại trong trận lũ lịch sử tháng 11 năm ngoái tại Đắk Lắk. Gần một năm đã trôi qua, nhiều gia đình vẫn tiếp tục hoàn thiện hồ sơ, kê khai và xác minh với mong muốn sớm nhận được hỗ trợ để khôi phục sản xuất.

Nguồn vốn khắc phục hậu quả thiên tai cho nội dung này đã được tỉnh Đắk Lắk phê duyệt. Lãnh đạo tỉnh cũng đã nhiều lần chỉ đạo, đôn đốc. Tuy nhiên, tính đến giữa tháng 9, vẫn còn 1.550 tỷ đồng chưa thể giải ngân. Đáng chú ý, có 18 xã, phường chưa giải ngân đồng nào.

Đằng sau con số này là câu chuyện của nhiều hộ chăn nuôi đã mất đàn vật nuôi, mất nguồn vốn sản xuất sau thiên tai. Với họ, khoản hỗ trợ không chỉ giúp bù đắp một phần thiệt hại mà còn là nguồn lực để từng bước tái đàn, khôi phục sinh kế. Nằm ở cuối hạ lưu sông Ba, thôn Phước Nông, xã Tây Hòa là một trong những khu vực chịu thiệt hại về chăn nuôi trong đợt lũ. Theo thống kê được nêu trong phóng sự, 190 hộ gia đình tại đây có hơn 19.500 con gia súc, gia cầm chết. Sau nhiều tháng chờ đợi, việc xác minh thiệt hại vẫn tiếp tục.

Ông Nguyễn Văn Trung, Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn Phước Nông, lại đến từng gia đình để xác minh số lượng vật nuôi bị thiệt hại. Đây đã là lần xác minh thứ 4. Ở lần này, mỗi gia đình có một văn bản riêng. Đồng thời, ít nhất 4 hộ dân sống xung quanh được mời ký xác nhận về số lượng vật nuôi của hộ bị thiệt hại.

Theo ông Nguyễn Văn Trung, người dân được hỏi trực tiếp về thông tin kê khai. Ai đồng ý thì xác nhận đồng ý; trường hợp không biết thì cũng ghi rõ không biết. Việc xác minh được thực hiện dựa trên ý kiến thực tế của những hộ dân xung quanh. Dù công việc nhà nông đang vào thời điểm cao điểm, người dân vẫn dành thời gian tham gia kê khai và làm chứng. Bởi sau nhiều tháng chờ đợi, điều họ mong muốn là hồ sơ sớm được hoàn tất để khoản hỗ trợ có thể đến tay.

Hỗ trợ tái đàn là mong mỏi của người chăn nuôi

Sau trận lũ, khó khăn lớn đối với nhiều hộ dân là thiếu nguồn vốn để khôi phục sản xuất. Với những gia đình sống chủ yếu bằng chăn nuôi, việc mất đàn vật nuôi đồng nghĩa nguồn sinh kế và vốn tái sản xuất cũng bị ảnh hưởng nặng nề.

Ông Lê Kim Trọng, người dân xã Tây Hòa, mong sớm nhận được hỗ trợ để có điều kiện tái đàn. Trang trại vẫn còn, nhưng sau khi vật nuôi bị thiệt hại do lũ, gia đình gần như đứt nguồn vốn, khiến việc khôi phục chăn nuôi gặp nhiều khó khăn. Tình trạng này đang diễn ra tại nhiều địa phương ở phía đông tỉnh Đắk Lắk. Hàng chục nghìn hộ dân có vật nuôi chết trong đợt lũ lịch sử năm ngoái vẫn đang chờ khoản hỗ trợ để ổn định sản xuất.

Tại xã Hòa Thịnh, thiệt hại được ghi nhận với khoảng 2.000 con gia súc và hơn 263.000 con gia cầm chết. Các thôn đã kê khai thiệt hại đến từng hộ, danh sách cũng được công khai, nhưng đến nay người dân vẫn chưa nhận được tiền hỗ trợ.

Ông Trần Văn Khánh, người dân xã Hòa Thịnh, cho biết các hộ đã thực hiện kê khai và danh sách được niêm yết công khai. Tuy nhiên, thời gian chờ đợi kéo dài khiến nhiều gia đình càng thêm sốt ruột khi nhu cầu khôi phục sản xuất đang rất cấp thiết.

Còn tại xã Tây Hòa, ông Trần Phi Toàn cho biết người dân trong thôn đã trải qua 4 lần kiểm kê, thống kê thiệt hại, nhưng đến nay vẫn chưa nhận được hỗ trợ. Việc phải xác minh nhiều lần trong khi khoản hỗ trợ vẫn chưa đến tay đang khiến nhiều hộ dân tiếp tục rơi vào cảnh chờ đợi.

Vì sao tiền hỗ trợ đã có nhưng chưa thể giải ngân?

Điểm nghẽn hiện nay nằm ở căn cứ để thực hiện chi trả. Theo các văn bản trả lời của Cục Chăn nuôi được nêu trong phóng sự, việc giải ngân phải căn cứ theo Luật Chăn nuôi, trong đó có số lượng vật nuôi đầu vào mà người dân đã khai báo với chính quyền địa phương.

Tuy nhiên, thực tế tại nhiều địa phương lại phát sinh vướng mắc. Trước khi xảy ra thiên tai, nhiều hộ chăn nuôi nhỏ lẻ gần như không thực hiện việc khai báo đàn vật nuôi với xã, phường. Vì vậy, chính quyền cơ sở cũng không có đầy đủ dữ liệu về đàn vật nuôi của từng nông hộ trước thời điểm xảy ra lũ.

Điều này dẫn đến tình thế khó khăn: người dân có thiệt hại thực tế và mong nhận hỗ trợ, địa phương cũng muốn sớm giải ngân, nhưng hồ sơ phải có căn cứ để bảo đảm việc chi trả đúng quy định. Nếu giải ngân không đúng, đơn vị thực hiện phải chịu trách nhiệm. Chính vì vậy, các địa phương tiếp tục phải rà soát, xác minh số lượng vật nuôi bị thiệt hại.

Đây cũng là lý do tại một số nơi, người dân đã phải kê khai và xác minh nhiều lần. Mỗi lần xác minh lại kéo dài thêm thời gian chờ đợi trong khi nhu cầu tái đàn và phục hồi sản xuất của các hộ chăn nuôi vẫn hiện hữu.

Hỗ trợ chậm, người dân tiếp tục chờ vốn tái đàn

Gần một năm sau trận lũ lịch sử, câu chuyện tại Phước Nông cho thấy khoảng cách giữa việc kê khai thiệt hại và nhận được hỗ trợ vẫn chưa được rút ngắn như người dân mong đợi.Từ lần xác minh đầu tiên đến lần thứ 4, người dân vẫn tiếp tục phối hợp với cán bộ thôn, cung cấp thông tin và xác nhận thiệt hại. 

Mỗi thủ tục được thực hiện với hy vọng hồ sơ đủ căn cứ để việc chi trả có thể tiến hành.Trong khi đó, nhu cầu phục hồi sản xuất không thể chờ mãi. Đối với những gia đình sống bằng chăn nuôi, đàn gia súc, gia cầm là nguồn sinh kế. Khi vật nuôi bị cuốn mất hoặc chết do lũ, việc tái đàn cần nguồn vốn mới.

Bởi vậy, khoản hỗ trợ sau thiên tai có ý nghĩa trực tiếp với quá trình khôi phục sinh kế của người dân. Tuy nhiên, khi căn cứ giải ngân vẫn còn vướng, dòng vốn dù đã được phê duyệt vẫn chưa thể đến với nhiều hộ bị thiệt hại.Thực tế tại Tây Hòa, Hòa Thịnh và nhiều địa phương khác đặt ra bài toán vừa phải bảo đảm đúng quy định, vừa cần tháo gỡ những vướng mắc phát sinh từ thực tế chăn nuôi nhỏ lẻ.

Hỗ trợ sau thiên tai và vòng luẩn quẩn kê khai, chờ đợi

Người dân mong được nhận tiền. Chính quyền cơ sở muốn giải ngân. Nguồn vốn đã được phê duyệt. Tuy nhiên, việc xác định căn cứ chi trả lại đang là nút thắt.

Vì thế, ở nhiều nơi, người dân kê khai rồi chờ, sau đó tiếp tục xác minh và lại chờ. Riêng tại thôn Phước Nông, việc kiểm tra thiệt hại đã bước sang lần thứ 4.

Trong khi đó, 1.550 tỷ đồng vẫn chưa thể giải ngân tính đến giữa tháng 9 và 18 xã, phường chưa thực hiện được khoản chi nào.

Gần một năm sau trận lũ lịch sử, người dân vẫn mong có câu trả lời rõ ràng về thời điểm khoản hỗ trợ có thể đến tay để họ có thêm nguồn lực tái đàn và khôi phục sản xuất. Và đến lúc này, câu hỏi ấy vẫn còn bỏ ngỏ.

Quý khán giả xem truyền hình trực tuyến của kênh VTV8 tại: https://vtvgo.vn/channel/vtv8-1,36.html