Chính phủ vừa phê duyệt Đề án chuyển đổi số các doanh nghiệp nhỏ và vừa giai đoạn 2026-2030 (Đề án 433), xác định chuyển đổi số là giải pháp then chốt nhằm nâng cao năng suất, hiệu quả và năng lực cạnh tranh của khu vực này.

Theo mục tiêu đề ra, đến năm 2030 sẽ có khoảng 500.000 doanh nghiệp nhỏ và vừa được hỗ trợ chuyển đổi số. Trong đó, ít nhất 300.000 doanh nghiệp được hỗ trợ ứng dụng các sản phẩm, giải pháp công nghệ số, nền tảng số và trí tuệ nhân tạo (AI). Đồng thời, sẽ hình thành khoảng 200 doanh nghiệp tiêu biểu về chuyển đổi số trong các ngành, lĩnh vực.

Tính đến cuối năm 2025, Việt Nam có gần 1,1 triệu doanh nghiệp đang hoạt động, trong đó doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm tới 98%. Ngoài ra, còn có hơn 5,2 triệu hộ kinh doanh. Dù đóng vai trò quan trọng trong tăng trưởng kinh tế, khu vực này vẫn gặp nhiều hạn chế về nguồn lực, công nghệ và năng lực quản trị, với việc ứng dụng công nghệ còn rời rạc, chưa đồng bộ.

Đề án đặt ra nhiều nhiệm vụ nhằm tháo gỡ vướng mắc về chính sách, đặc biệt là hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận và ứng dụng các giải pháp công nghệ số, nền tảng số và AI. Chính phủ sẽ xác định cụ thể nội dung, hình thức hỗ trợ, cũng như cơ chế lựa chọn và công bố các sản phẩm, giải pháp phù hợp.

Hạ tầng số được xác định là nền tảng quan trọng. Theo đó, mạng băng rộng cố định và 5G sẽ được phát triển tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao và khu công nghệ số tập trung nhằm phục vụ sản xuất thông minh, tự động hóa, IoT, robot và AI. Các dữ liệu chuyên ngành cũng sẽ được chia sẻ có kiểm soát để phục vụ phân tích, dự báo và tối ưu hoạt động sản xuất kinh doanh.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa sẽ được hỗ trợ kinh phí để thuê và sử dụng dịch vụ, thiết bị tại các phòng thí nghiệm, trung tâm kiểm chuẩn, nghiên cứu - phát triển (R&D), đổi mới sáng tạo và hạ tầng tính toán hiệu năng cao. Qua đó, doanh nghiệp có thể thử nghiệm, kiểm thử và đánh giá chất lượng, hiệu quả sản phẩm. Cơ chế hỗ trợ sẽ được triển khai thông qua các nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo sử dụng ngân sách nhà nước.

Song song đó, mạng lưới tư vấn chuyển đổi số sẽ được phát triển với sự tham gia của hơn 500 tổ chức và cá nhân chuyên môn. Doanh nghiệp sẽ được hỗ trợ đánh giá mức độ chuyển đổi số, xây dựng lộ trình và lựa chọn giải pháp phù hợp theo từng ngành, lĩnh vực.

Bộ Khoa học và Công nghệ được giao chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành và địa phương để triển khai đề án.

Trong bối cảnh hiện nay, AI đang trở thành động lực quan trọng cho chuyển đổi số tại Việt Nam. Năm 2025, tỷ lệ doanh nghiệp ứng dụng AI tăng 39% so với năm trước, theo nghiên cứu của AWS. Khoảng 18% doanh nghiệp, tương đương gần 170.000 đơn vị, đã triển khai AI. Trong số này, 61% ghi nhận doanh thu tăng với mức trung bình 16%, trong khi 58% kỳ vọng AI giúp tiết kiệm khoảng 20% chi phí.