Nguy cơ nhiễm độc từ hóa chất thủy tinh lỏng trong sơ chế thực phẩm

Lực lượng chức năng đã phát hiện đường dây do đối tượng Huỳnh Văn Trường cầm đầu, sử dụng khoảng 500 tấn hóa chất Natri Silicate (thủy tinh lỏng) để ngâm hơn 3.000 tấn thịt ốc bươu nhằm tăng trọng lượng và làm đẹp bề mặt. Đây là một con số khổng lồ, cho thấy mức độ và quy mô của hành vi vi phạm pháp luật diễn ra trong một thời gian dài. Theo kết quả điều tra, các cơ sở này đã thu mua ốc bươu từ nhiều nguồn khác nhau, sau đó tiến hành tách vỏ và ngâm thịt ốc vào các bể chứa hóa chất công nghiệp trước khi đưa ra thị trường tiêu thụ.

Natri Silicate, hay còn gọi là thủy tinh lỏng, vốn là một loại hóa chất công nghiệp được sử dụng phổ biến trong sản xuất gốm sứ, chất kết dính hoặc xử lý nước thải. Hóa chất này tuyệt đối không nằm trong danh mục phụ gia thực phẩm được phép sử dụng. Việc ngâm thịt ốc vào thủy tinh lỏng giúp sản phẩm ngậm nước, tăng trọng lượng đáng kể và tạo độ bóng bẩy, bắt mắt, giúp che đậy các dấu hiệu hư hỏng của thực phẩm cũ. Tuy nhiên, cái giá phải trả cho "lợi ích" kinh tế này chính là sức khỏe của người tiêu dùng. Thủy tinh lỏng có tính kiềm rất mạnh, khi đi vào cơ thể người có khả năng gây tổn thương nghiêm trọng hệ tiêu hóa, làm bỏng niêm mạc dạ dày và ảnh hưởng xấu đến chức năng gan, thận nếu tích tụ trong thời gian dài.

Vụ việc bị triệt phá không chỉ làm lộ diện một đường dây làm ăn phi pháp mà còn dấy lên hồi chuông cảnh báo về việc kiểm soát nguồn cung hóa chất công nghiệp trên thị trường. Thực tế, hóa chất này rất dễ dàng mua được với giá rẻ tại các cửa hàng vật tư xây dựng hoặc hóa chất công nghiệp, khiến các đối tượng bất chính dễ dàng tiếp cận để trục lợi. Sự thiếu hiểu biết hoặc cố tình lờ đi các quy định về an toàn thực phẩm của các chủ cơ sở đã biến những bữa ăn hàng ngày của người dân thành nguồn cơn của những bệnh tật tiềm tàng. Các cơ quan y tế khuyến cáo người dân cần hết sức cẩn trọng khi lựa chọn thực phẩm chế biến sẵn, đặc biệt là các loại thủy hải sản có vẻ ngoài quá bóng bẩy hoặc kích thước bất thường so với tự nhiên.

Siết chặt quản lý hóa chất và giải pháp bảo vệ thị trường thực phẩm sạch

Các chuyên gia đánh giá, đánh giá hành vi ngâm hóa chất công nghiệp vào thực phẩm là hành động cố ý gây hại cho cộng đồng và cần bị xử lý nghiêm khắc nhất theo quy định của pháp luật hình sự. Để triệt phá tận gốc các đường dây tương tự, không chỉ cần sự vào cuộc của lực lượng công an mà còn đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ trong khâu hậu kiểm của các lực lượng quản lý thị trường và cơ quan thú y, an toàn thực phẩm tại địa phương.

Một trong những khó khăn lớn nhất hiện nay là việc quản lý các cơ sở sơ chế nhỏ lẻ, thường nằm sâu trong các khu dân cư hoặc các địa điểm tạm bợ. Các đối tượng thường hoạt động vào ban đêm hoặc có hệ thống cảnh giới tinh vi để tẩu tán tang vật khi có kiểm tra. Do đó, vai trò giám sát của quần chúng nhân dân và chính quyền cơ sở là vô cùng quan trọng. Việc công khai thông tin các cơ sở vi phạm và danh tính các đối tượng cầm đầu là cần thiết để răn đe, đồng thời giúp người dân có cái nhìn rõ ràng hơn về các nguồn thực phẩm bẩn đang lưu thông trên thị trường.

Bên cạnh việc xử lý phần ngọn bằng các đợt ra quân truy quét, vấn đề cốt lõi vẫn nằm ở việc quản lý dòng chảy của hóa chất công nghiệp. Cần có quy định chặt chẽ hơn về việc mua bán các loại hóa chất có khả năng bị lợi dụng trong thực phẩm như Natri Silicate hay các loại axit tẩy trắng. Các cửa hàng hóa chất cần phải yêu cầu người mua cung cấp mục đích sử dụng rõ ràng và lưu giữ thông tin khách hàng để phục vụ công tác thanh tra khi cần thiết. Sự lỏng lẻo trong việc mua bán hóa chất như "mua rau ngoài chợ" chính là lỗ hổng để các cơ sở sơ chế thực phẩm bẩn tồn tại.

Đồng thời, đẩy mạnh số hóa quy trình truy xuất nguồn gốc thực phẩm là giải pháp bền vững để bảo vệ các doanh nghiệp làm ăn chân chính và người tiêu dùng. Khi thực phẩm được gắn mã định danh, người mua có thể dễ dàng kiểm tra từ khâu thu mua, sơ chế đến đóng gói qua hệ thống điện tử. Điều này buộc các cơ sở phải tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm nếu không muốn bị loại bỏ khỏi hệ thống phân phối. Việc áp dụng công nghệ thông tin vào quản lý sẽ giúp cơ quan chức năng dễ dàng lưu vết và khoanh vùng các điểm nóng có dấu hiệu nghi ngờ, thay vì chỉ trông chờ vào việc bắt quả tang.

Sự quyết liệt của Công an thành phố Hồ Chí Minh trong việc triệt phá đường dây hơn 3.000 tấn thịt ốc ngâm hóa chất lần này là một bước tiến quan trọng trong công tác bảo vệ an toàn thực phẩm. Bản án dành cho các đối tượng cầm đầu như Huỳnh Văn Trường chắc chắn sẽ phải tương xứng với quy mô và tính chất nguy hiểm của hành vi. Đây không chỉ là câu chuyện về vi phạm quy định kinh doanh, mà là một hành động xâm phạm nghiêm trọng đến quyền được sử dụng thực phẩm sạch của nhân dân. Chỉ khi sự giám sát của nhà nước đủ mạnh và đạo đức của người kinh doanh được đề cao, người tiêu dùng mới có thể yên tâm với những bữa cơm gia đình không còn nỗi lo nhiễm độc hóa chất./.