Chiều 25/2, Phó thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà chủ trì cuộc họp về dự thảo Nghị định quản lý người giữ chức danh, chức vụ và người đại diện phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp.

Tại cuộc họp, Phó thủ tướng đề nghị dự thảo cần xây dựng điều khoản riêng về cơ chế thí điểm thuê tổng giám đốc doanh nghiệp nhà nước. Theo đó, khi thực hiện cơ chế thuê, có thể không áp dụng cứng nhắc các điều kiện về quy hoạch, thâm niên, thời gian giữ chức vụ, miễn là người được lựa chọn đáp ứng yêu cầu về năng lực quản trị và có sản phẩm, kết quả cụ thể.

Bà nhấn mạnh, khi đã trao quyền thì cần thực chất, tránh đặt thêm nhiều tầng nấc xin ý kiến, làm giảm tính chủ động, linh hoạt của doanh nghiệp.

Về công tác đánh giá, xếp loại hằng năm, Phó thủ tướng yêu cầu đổi mới theo hướng cho phép doanh nghiệp áp dụng KPI hoặc các phương thức quản trị tiên tiến, thay cho cơ chế đánh giá mang tính hành chính. Đồng thời, dự thảo cần bổ sung cơ chế kiểm soát quyền lực chặt chẽ, bảo đảm công khai, minh bạch và phòng ngừa xung đột lợi ích. Trường hợp rủi ro phát sinh do nguyên nhân khách quan, phải có quy định rõ để bảo vệ người thực thi, tạo tâm lý yên tâm đổi mới.

Theo số liệu năm 2025, cả nước có 671 doanh nghiệp nhà nước, chiếm 0,23% tổng số doanh nghiệp nhưng nắm giữ khối tài sản hơn 4 triệu tỷ đồng, đóng góp 27,2% tổng thu ngân sách nhà nước (số liệu năm 2024). Riêng khối ngân hàng thương mại nhà nước có tổng tài sản 9,36 triệu tỷ đồng, chiếm khoảng 50% thị phần tín dụng toàn hệ thống.

Phó thủ tướng nhấn mạnh tinh thần cốt lõi khi xây dựng nghị định là chuyển mạnh từ quản lý hành chính sang kiến tạo phát triển, hướng tới quản trị hiện đại. Mục tiêu đến năm 2030, toàn bộ tập đoàn, tổng công ty nhà nước áp dụng nguyên tắc quản trị theo chuẩn mực OECD.

Việc phân cấp, phân quyền cần được đẩy mạnh, gắn với phân định rõ thẩm quyền bổ nhiệm giữa Thủ tướng, cơ quan đại diện chủ sở hữu và doanh nghiệp, bảo đảm không chồng chéo, không bỏ trống trách nhiệm. Trong đó, tập trung vào hai chức danh chủ chốt là chủ tịch hội đồng thành viên và tổng giám đốc – những vị trí giữ vai trò quyết định trong hoạch định chiến lược và điều hành hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Bên cạnh đó, dự thảo cần quy định cụ thể các trường hợp “cần thiết, cấp bách” để cơ quan có thẩm quyền thực hiện việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức theo quy trình phù hợp, bảo đảm tính linh hoạt trong điều hành.

Phó thủ tướng giao Bộ Nội vụ hoàn thiện dự thảo theo trình tự rút gọn, trình Chính phủ trong tháng 3.