Đẩy mạnh chuyển đổi số trong nông nghiệp tại Thanh Hóa

Tại vùng đất Lam Sơn của tỉnh Thanh Hóa, sự hiện diện của khu nông nghiệp công nghệ cao với quy mô lên đến hơn 150 hecta đã và đang tạo ra những thay đổi mang tính bước ngoặt trong tư duy cũng như phương thức sản xuất của người dân địa phương. Các kỹ thuật canh tác truyền thống dần được thay thế bởi những hệ thống quản lý thông minh và chính xác. 

Được sự đầu tư bài bản từ các doanh nghiệp tiên phong, một khu vực nhà kính rộng gần 20 hecta đã được hình thành, trang bị hàng loạt thiết bị công nghệ hiện đại nhằm tối ưu hóa mọi công đoạn sinh trưởng của cây trồng.

Các đơn vị áp dụng triệt để phần mềm quản lý và hệ thống cảm biến tự động, khả năng kiểm soát chặt chẽ nhiệt độ, độ ẩm cùng các điều kiện vi khí hậu khác. Mỗi năm, đơn vị này có khả năng sản xuất và cung ứng ra thị trường hơn 2.000 tấn rau quả các loại với chất lượng đồng đều và đạt tiêu chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm khắt khe.

 Không dừng lại ở đó, mô hình sản xuất giống bằng phương pháp nuôi cấy mô ba cấp cũng đang được triển khai mạnh mẽ với quy mô phòng thí nghiệm đạt công suất lên tới 2 triệu cây giống mỗi năm, đảm bảo nguồn cung cấp nguyên liệu đầu vào sạch bệnh và có sức chống chịu vượt trội cho các vụ mùa tiếp theo.

Mở rộng quy mô, chuyển đổi số vùng trồng và minh bạch chuỗi cung ứng

Xác định chuyển đổi số là động lực quan trọng nhất để phát triển nền nông nghiệp theo hướng hiện đại và bền vững, các cấp chính quyền tỉnh Thanh Hóa đã chủ động thực hiện chính sách tích tụ đất đai với tổng diện tích lên tới hơn 32.000 hecta, tạo tiền đề vững chắc cho việc hình thành các vùng chuyên canh sản xuất quy mô lớn. 

Để quản lý hiệu quả khối lượng tài nguyên khổng lồ này, địa phương đã tiến hành xây dựng một hệ thống dữ liệu số toàn diện, không chỉ phục vụ cho công tác dự báo biến động của thị trường mà còn tiến hành thiết lập mã số vùng trồng chi tiết cho gần 2.000 loại cây trồng khác nhau, đặc biệt ưu tiên cho các khu vực sản xuất phục vụ mục tiêu xuất khẩu nhằm đảm bảo khả năng truy xuất nguồn gốc một cách minh bạch nhất.

Đối với những vùng nguyên liệu có diện tích rộng lớn như các cánh đồng mía đường, các cơ quan quản lý nông nghiệp hiện nay đã có thể ứng dụng bản đồ GIS vào thực tiễn để giám sát toàn bộ chu kỳ phát triển của cây trồng, từ đó liên kết chặt chẽ các khâu từ chế biến, đóng gói cho đến tiêu thụ sản phẩm. Tất cả tạo thành một vòng tuần hoàn khép kín mang lại giá trị kinh tế cao. 

Việc ứng dụng công nghệ mã vạch và chuỗi khối (blockchain) trong truy xuất nguồn gốc cũng giúp các hợp tác xã và doanh nghiệp tự tin hơn khi đưa những trái cam, trái dưa lưới mang thương hiệu Lam Sơn tiếp cận với những thị trường tiêu dùng cao cấp, nơi mà yêu cầu về tính minh bạch của thông tin sản phẩm luôn được đặt lên hàng đầu.

Chuyển đổi số Từ chính sách vĩ mô đến chuỗi giá trị thủy sản

Nhằm cụ thể hóa định hướng chiến lược từ Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa lần thứ XX cũng như các Nghị quyết quan trọng của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế - xã hội, địa phương đang dồn lực nghiên cứu và xây dựng các chính sách phát triển nông nghiệp gắn liền với bảo vệ môi trường cho giai đoạn chiến lược 2026 - 2030. 

Nổi bật trong số đó là việc chỉ đạo sát sao công tác xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai đồng bộ và đẩy mạnh ứng dụng các công nghệ sinh học tiên tiến, đặc biệt là công nghệ mô tế bào, nhằm tạo ra những giống cây trồng mang đột biến gen có lợi, thích ứng tốt với tình trạng biến đổi khí hậu đang diễn biến ngày càng phức tạp.

Công cuộc chuyển đổi số không chỉ diễn ra mạnh mẽ trên các cánh đồng hay trong những khu nhà kính hiện đại mà còn đang lan tỏa sâu rộng vào lĩnh vực nuôi trồng và khai thác thủy hải sản, với mục tiêu trọng tâm là tối ưu hóa quy trình chăn nuôi để giảm thiểu tối đa lượng khí thải nhà kính phát sinh ra môi trường tự nhiên. 

Các cơ quan chức năng đang tích cực tham mưu cho Ủy ban Nhân dân tỉnh ban hành những kế hoạch hành động cụ thể nhằm kêu gọi các nhà đầu tư và doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị nông - lâm - thủy sản, từ khâu cung cấp giống, thức ăn, đến đánh bắt, bảo quản và xuất khẩu, tạo nên một hệ sinh thái kinh tế nông nghiệp thực sự bền vững và có sức cạnh tranh cao.

Thay đổi tư duy: Yếu tố cốt lõi quyết định sự thành bại

Mặc dù có sự quan tâm đầu tư rất lớn từ phía Nhà nước trong việc hoàn thiện cơ sở hạ tầng công nghệ và ban hành các khung pháp lý hỗ trợ, song yếu tố mang tính quyết định đến sự thành công của công cuộc chuyển đổi số trong nông nghiệp vẫn nằm ở tư duy và sự tiếp nhận của chính những người trực tiếp tham gia sản xuất. 

Chỉ khi nào những người nông dân thực sự chủ động thay đổi thói quen canh tác truyền thống, sẵn sàng học hỏi để tiếp cận công nghệ mới và coi các nền tảng dữ liệu số, thông tin thị trường là tài sản cốt lõi trong quá trình sản xuất kinh doanh của mình, thì khi đó, quá trình chuyển đổi số mới thực sự phát huy tối đa hiệu quả và mang lại sự phồn vinh lâu dài cho nền nông nghiệp nước nhà.

Quý khán giả xem truyền hình trực tuyến của kênh VTV8 tại: https://vtvgo.vn/channel/vtv8-1,36.html