Trong thời đại mạng xã hội phát triển mạnh mẽ, việc chia sẻ hình ảnh, video và những khoảnh khắc đáng nhớ của con cái đã trở thành thói quen của nhiều bậc phụ huynh. Xu hướng này được gọi là “sharenting” – thuật ngữ kết hợp giữa hai từ “sharing” (chia sẻ) và “parenting” (nuôi dạy con cái), dùng để mô tả hành vi đăng tải thông tin liên quan đến con trẻ lên các nền tảng trực tuyến.
Theo nghiên cứu mang tên “Chia sẻ giản đơn, Rủi ro khó lường: Cách phụ huynh đánh giá mối đe dọa và ứng phó với việc chia sẻ dữ liệu về con trẻ” do Kaspersky phối hợp cùng Viện Công nghệ Singapore (SIT) thực hiện, xu hướng này đang ngày càng phổ biến tại nhiều quốc gia trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương (APAC) và Ai Cập.
Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu cũng chỉ ra một thực tế đáng lo ngại. Những phụ huynh càng thường xuyên đăng tải thông tin về con cái lên mạng xã hội thì động lực thực hiện các biện pháp bảo vệ quyền riêng tư và an toàn số lại càng giảm.
Phó Giáo sư Jiow Hee Jhee, Phó Giám đốc Học viện Giảng dạy và Học tập thuộc SIT, cho biết nhóm nghiên cứu đã sử dụng các phương pháp phân tích hồi quy, tương quan và so sánh giá trị trung bình để đánh giá mối liên hệ giữa hành vi chia sẻ của phụ huynh và thái độ đối với an toàn mạng.
“Kết quả cho thấy khi tần suất chia sẻ hình ảnh và thông tin của con cái tăng lên, động lực áp dụng các biện pháp phòng vệ lại giảm xuống. Đây là một nghịch lý trong hành vi của phụ huynh trên môi trường số”, ông nhận định.
Khảo sát được thực hiện dựa trên 152 phản hồi trực tuyến từ phụ huynh tại Ai Cập, Hong Kong (Trung Quốc), Ấn Độ, Indonesia, Malaysia, Myanmar, Philippines, Singapore và Việt Nam.
Theo kết quả khảo sát, phần lớn phụ huynh nhận thức rõ tầm quan trọng của việc bảo vệ quyền riêng tư trên mạng xã hội. Có tới 87% người tham gia đồng ý rằng việc giới hạn phạm vi hiển thị bài đăng chỉ cho gia đình và bạn bè thân thiết có thể giúp giảm đáng kể nguy cơ rò rỉ thông tin cá nhân.
Tuy nhiên, gần một nửa số người được hỏi (49%) cho rằng việc thiết lập các quyền riêng tư này khá mất thời gian.
Tương tự, khoảng 80% phụ huynh đánh giá việc vô hiệu hóa tính năng chia sẻ lại nội dung là một biện pháp hiệu quả để bảo vệ dữ liệu cá nhân, nhưng 40% thừa nhận quá trình thực hiện đòi hỏi nhiều công sức.
Ngoài ra, 83% người tham gia khảo sát cho rằng việc tắt siêu dữ liệu (metadata) và tính năng định vị địa lý (geotagging) có thể giúp tăng cường bảo mật thông tin. Dù vậy, hơn một phần ba số phụ huynh được hỏi cho biết họ cảm thấy thao tác này phiền phức và tốn thời gian.
Theo bà Trishia Octaviano, Quản lý Cấp cao mảng Giáo dục An ninh mạng khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại Kaspersky, nhận thức về an toàn số không phải lúc nào cũng đi kèm với hành động cụ thể.
“Nhiều phụ huynh cho biết họ cảm thấy bất tiện khi phải điều chỉnh các cài đặt quyền riêng tư hoặc tắt tính năng gắn thẻ vị trí. Dù hiểu được tầm quan trọng của việc bảo vệ dữ liệu, nhưng những rào cản tâm lý và sự chủ quan trong quá trình thiết lập các lớp bảo vệ vẫn tồn tại”, bà cho biết.
Đáng chú ý, khi được hỏi về mức độ tự tin trong việc bảo vệ quyền riêng tư của con trên mạng xã hội, hơn 80% phụ huynh cho rằng họ có khả năng loại bỏ các thông tin nhận diện cá nhân khỏi bài đăng, tránh chia sẻ những hình ảnh có thể khiến con cảm thấy xấu hổ và biết cách giới hạn đối tượng xem nội dung.
Tuy nhiên, ngay cả khi đã áp dụng các biện pháp bảo mật, 72% số người tham gia khảo sát vẫn bày tỏ lo ngại về nguy cơ tài khoản hoặc dữ liệu cá nhân bị tin tặc xâm nhập.
Trước thực trạng này, các chuyên gia khuyến nghị phụ huynh cần chủ động hơn trong việc bảo vệ dữ liệu cá nhân của gia đình trên môi trường số. Một số biện pháp được đưa ra gồm xóa các tài khoản không còn sử dụng, thiết lập hồ sơ ở chế độ riêng tư, thường xuyên kiểm tra các cài đặt bảo mật, hạn chế chia sẻ thông tin nhạy cảm và cân nhắc kỹ trước khi công khai dữ liệu liên quan đến trẻ em.
Bên cạnh đó, phụ huynh cũng nên thận trọng khi sử dụng tính năng định vị, chủ động xóa siêu dữ liệu khỏi hình ảnh, hạn chế đăng tải những thông tin có thể tiết lộ nơi học tập hoặc sinh hoạt thường xuyên của con. Việc giám sát hoạt động trực tuyến của trẻ và sử dụng các công cụ bảo mật chuyên dụng cũng được xem là những giải pháp cần thiết trong bối cảnh các rủi ro trên không gian mạng ngày càng gia tăng.
Bình luận
0