Bộ Tài chính cho biết đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để giải quyết tình trạng doanh nghiệp, hộ kinh doanh đã dừng hoạt động nhưng vẫn tồn tại trên hệ thống quản lý do chưa hoàn tất thủ tục giải thể hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế. Đây là nhóm doanh nghiệp thường được gọi là doanh nghiệp "zombie".

Ảnh minh họa: TL
Việc rà soát được thực hiện theo Văn bản số 438/2026/TTĐT ngày 27/5/2026 của Cổng Thông tin điện tử Chính phủ (nay là Cục Thông tin và Truyền thông Chính phủ), sau khi ghi nhận thực trạng nhiều doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký nhưng vẫn tồn tại trong cơ sở dữ liệu, trong khi quá trình giải thể kéo dài gây khó khăn cho cả cơ quan quản lý và người nộp thuế.
Theo thống kê của Bộ Tài chính, hiện cả nước có khoảng 1,1 triệu người nộp thuế thuộc diện ngừng hoặc nghỉ hoạt động. Trong số này có các doanh nghiệp đang thực hiện thủ tục giải thể, doanh nghiệp bỏ địa chỉ kinh doanh, cũng như nhiều trường hợp đã hoàn thành nghĩa vụ thuế nhưng chưa hoàn tất thủ tục thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.
Bộ Tài chính cho biết tình trạng hồ sơ tồn đọng xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Không ít hồ sơ đã kéo dài nhiều năm, trong khi nguồn lực xử lý còn hạn chế. Bên cạnh đó, nhiều doanh nghiệp không còn lưu giữ hồ sơ, thay đổi người đại diện pháp luật hoặc không thể liên hệ để hoàn tất các thủ tục theo quy định.
Một số trường hợp còn liên quan đến việc sử dụng thông tin giả mạo để thành lập doanh nghiệp. Điều này khiến quá trình xác minh phải có sự phối hợp giữa nhiều cơ quan chức năng, dẫn đến thời gian xử lý kéo dài hơn.
Theo Bộ Tài chính, nếu không sớm xử lý đồng bộ các hồ sơ tồn đọng, chất lượng cơ sở dữ liệu quản lý thuế sẽ bị ảnh hưởng, đồng thời gây khó khăn cho các doanh nghiệp có nhu cầu giải thể hợp pháp hoặc khôi phục hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Để khắc phục những bất cập trên, Bộ Tài chính đã tham mưu Quốc hội ban hành Luật Quản lý thuế số 108/2025 với định hướng tăng cường quản lý dựa trên dữ liệu, ứng dụng công nghệ số và quản lý rủi ro trong hoạt động thuế. Theo quy định mới, cơ quan thuế chỉ thực hiện kiểm tra tại trụ sở đối với các trường hợp có dấu hiệu rủi ro cao trước khi xác nhận hoàn thành nghĩa vụ thuế.
Bên cạnh đó, tại dự thảo nghị định hướng dẫn thi hành luật, Bộ Tài chính đề xuất bổ sung quy định cho phép cơ quan thuế chủ động mở thủ tục phá sản đối với doanh nghiệp không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký trong thời gian trên 3 năm hoặc đã bị cưỡng chế thuế liên tục trên 3 năm nhưng vẫn không thể xử lý dứt điểm các khoản nợ thuế.
Song song với việc hoàn thiện khung pháp lý, Bộ Tài chính đã chỉ đạo Cục Thuế triển khai Chiến dịch "Làm sạch mã số thuế - Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh". Chiến dịch tập trung chuẩn hóa dữ liệu và xử lý ba nhóm đối tượng gồm doanh nghiệp đang thực hiện giải thể, doanh nghiệp đã ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn tất thủ tục theo quy định và các trường hợp bị lợi dụng hoặc giả mạo thông tin để thành lập doanh nghiệp.
Theo Bộ Tài chính, việc triển khai chiến dịch sẽ góp phần làm sạch cơ sở dữ liệu thuế, đẩy nhanh tiến độ giải quyết các hồ sơ tồn đọng, đồng thời tăng cường kiểm soát đối với các trường hợp phát sinh mới.
Trong thời gian tới, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục phối hợp với Bộ Công an để xác minh thông tin định danh, xử lý các hành vi lợi dụng pháp nhân, mã số thuế và hóa đơn nhằm trốn thuế, mua bán hóa đơn hoặc trục lợi ngân sách. Qua đó, cơ quan quản lý kỳ vọng xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp gia nhập cũng như rút lui khỏi thị trường theo đúng quy định của pháp luật.

Bình luận
0