Bị viêm gan B nên ăn và tránh gì để giảm gánh nặng cho lá gan?

Viêm gan B xảy ra khi virus HBV tấn công và gây viêm các tế bào gan, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chuyển hóa, dự trữ năng lượng và thải độc của cơ thể. Khi gan bị tổn thương, mọi thực phẩm nạp vào đều cần được lựa chọn kỹ lưỡng để tránh làm cơ quan này phải hoạt động quá tải.

Các bác sĩ chuyên khoa gan mật cho rằng dinh dưỡng đúng không thể thay thế thuốc điều trị, nhưng là yếu tố giúp làm chậm tiến triển bệnh, hạn chế nguy cơ xơ hóa và nâng cao chất lượng sống cho người bệnh.

Tăng cường rau xanh và trái cây tươi

Rau củ và trái cây là nhóm thực phẩm cần có hằng ngày trong khẩu phần của người viêm gan B. Đây là nguồn cung cấp vitamin A, C, E, khoáng chất cùng nhiều chất chống oxy hóa giúp bảo vệ tế bào gan trước tác động của gốc tự do.

Bên cạnh đó, chất xơ trong rau quả còn hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động tốt hơn, giảm tích tụ mỡ trong gan và thúc đẩy đào thải độc tố. Người bệnh nên ưu tiên các loại rau lá xanh, súp lơ, bí đỏ, cà rốt, rau cải; trái cây như táo, bưởi, cam, lê, thanh long, đu đủ.

Bổ sung đạm dễ tiêu, ít chất béo

Gan vẫn cần protein để tái tạo tế bào bị tổn thương, vì vậy người bệnh không nên kiêng hoàn toàn chất đạm. Tuy nhiên, loại đạm phù hợp là cá nạc, thịt gà bỏ da, thịt lợn nạc, đậu phụ, trứng, sữa ít béo hoặc sữa hạt.

Những thực phẩm này giúp cơ thể duy trì năng lượng, tăng miễn dịch nhưng không tạo thêm gánh nặng chuyển hóa mỡ cho gan.

Ưu tiên tinh bột lành mạnh

Người mắc viêm gan B nên sử dụng các loại tinh bột dễ tiêu như cơm mềm, cháo, yến mạch, khoai lang, bánh mì nguyên cám hoặc ngũ cốc nguyên hạt. Đây là nguồn cung cấp năng lượng ổn định, giúp cơ thể không phải huy động năng lượng từ phân giải mỡ và cơ, qua đó giảm áp lực cho gan.

Các chuyên gia cũng khuyên nên chia nhỏ thành 4-5 bữa/ngày thay vì ăn quá no trong một bữa để gan xử lý dinh dưỡng nhẹ nhàng hơn.

Uống đủ nước và sử dụng sữa phù hợp

Nước đóng vai trò hỗ trợ tuần hoàn, thanh lọc cơ thể và giúp quá trình thải độc diễn ra thuận lợi hơn. Ngoài nước lọc, người bệnh có thể dùng nước ép rau củ ít đường, canh loãng, sữa tách béo, sữa không đường hoặc sữa chua ít đường.

Tuyệt đối tránh rượu bia

Đây là nguyên tắc quan trọng nhất trong chế độ sinh hoạt của người viêm gan B. Cồn làm tế bào gan tổn thương nhanh hơn, thúc đẩy tăng men gan, tăng viêm và đẩy nhanh quá trình xơ gan.

Ngay cả khi bệnh đang ổn định, việc uống rượu bia thường xuyên vẫn khiến gan bị phá hủy âm thầm.

Hạn chế đồ chiên rán, nhiều dầu mỡ

Gan bị viêm sẽ giảm khả năng chuyển hóa chất béo. Vì vậy, các món chiên xào, thức ăn nhanh, thịt mỡ, da động vật, đồ nướng nhiều dầu sẽ khiến mỡ tích tụ trong gan, làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ và xơ hóa.

Đây cũng là nhóm thực phẩm dễ gây đầy bụng, khó tiêu, khiến người bệnh mệt mỏi hơn sau ăn.

Tránh nội tạng động vật và thực phẩm chế biến sẵn

Nội tạng chứa nhiều cholesterol và chất béo bão hòa, không có lợi cho gan đang tổn thương. Trong khi đó, xúc xích, thịt hộp, mì ăn liền, đồ đóng gói sẵn thường chứa nhiều muối, chất bảo quản và phụ gia, buộc gan phải làm việc nhiều hơn để thải độc.

Hạn chế đồ cay nóng, quá mặn, quá ngọt

Đồ ăn cay nóng có thể gây kích thích tiêu hóa, khiến người bệnh nóng trong, chán ăn. Thực phẩm quá mặn dễ làm cơ thể giữ nước, còn đồ ngọt, nước ngọt có ga thúc đẩy tích mỡ trong gan và rối loạn chuyển hóa.

Không dùng thực phẩm sống, tái, kém vệ sinh

Khi chức năng gan suy giảm, sức đề kháng của cơ thể cũng yếu hơn, nguy cơ nhiễm khuẩn và ngộ độc thực phẩm cao hơn người bình thường. Vì vậy, người bệnh nên tránh gỏi sống, tiết canh, hải sản tái hoặc thức ăn không đảm bảo an toàn.

Ngoài ăn uống, người viêm gan B cần ngủ đủ giấc, tránh thức khuya, duy trì cân nặng hợp lý, tập thể dục nhẹ nhàng và tuyệt đối không tự ý dùng thuốc nam, thuốc bổ gan không rõ nguồn gốc.

Đặc biệt, việc tái khám định kỳ, kiểm tra men gan và tải lượng virus theo hướng dẫn của bác sĩ là yếu tố bắt buộc để theo dõi diễn tiến bệnh.

Viêm gan B không đồng nghĩa với kiêng khem quá mức, nhưng người bệnh cần ăn đúng và sống khoa học để gan có điều kiện nghỉ ngơi, phục hồi. Một chế độ ăn giàu rau xanh, trái cây, đạm nạc, tinh bột lành mạnh cùng việc tránh xa rượu bia, đồ dầu mỡ và thực phẩm chế biến sẵn sẽ giúp giảm đáng kể gánh nặng cho lá gan trong hành trình điều trị lâu dài.