Bác sĩ cảnh báo nguy cơ từ miếng dán chống say tàu xe ở trẻ nhỏ

Mùa du lịch hè khiến nhu cầu sử dụng các sản phẩm chống say tàu xe tăng mạnh, đặc biệt với trẻ nhỏ. Trong đó, miếng dán chống say được nhiều phụ huynh lựa chọn vì tiện lợi, dễ sử dụng và không phải uống thuốc. Tuy nhiên, theo các chuyên gia y tế, loại sản phẩm này tiềm ẩn không ít rủi ro đối với trẻ em nếu dùng tùy tiện. 

Theo bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Hoàng Thạch, Phó trưởng Khoa Nhi và Hồi sức sơ sinh, Bệnh viện đa khoa An Sinh (TP.HCM), phần lớn miếng dán chống say tàu xe hiện nay chứa hoạt chất scopolamine (hyoscine). Thuốc được dán phía sau tai, hấp thu qua da rồi đi vào máu để làm giảm tín hiệu từ hệ tiền đình lên trung tâm gây nôn trong não.

Dù có hiệu quả với người lớn, scopolamine lại không được khuyến cáo sử dụng thường quy cho trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ dưới 12 tuổi. Nguyên nhân là do hàng rào máu não ở trẻ chưa hoàn thiện, khiến hoạt chất này dễ tác động lên hệ thần kinh trung ương hơn người trưởng thành. 

Các bác sĩ cảnh báo trẻ có thể xuất hiện hàng loạt tác dụng phụ như kích động, mê sảng, lú lẫn, ngủ gà, hoảng loạn hoặc mất kiểm soát hành vi sau khi dùng miếng dán chống say. Một số trường hợp còn có biểu hiện tim đập nhanh, đỏ da, sốt, khô miệng, bí tiểu và táo bón.

Gần đây, Bệnh viện Nhi đồng 2 từng tiếp nhận trường hợp bé gái 7 tuổi rơi vào trạng thái nói nhảm, mất kiểm soát hành vi sau khi sử dụng miếng dán chống say xe trong chuyến du lịch cùng gia đình. Các bác sĩ xác định nguyên nhân liên quan đến hoạt chất scopolamine trong sản phẩm.

Ngoài nguy cơ tác dụng phụ, việc kiểm soát liều lượng ở trẻ nhỏ cũng rất khó khăn do da trẻ mỏng và diện tích cơ thể nhỏ, khiến thuốc hấp thu nhiều hơn dự đoán. Trẻ hiếu động cũng dễ vô tình chạm tay vào miếng dán rồi dụi mắt, gây giãn đồng tử hoặc kích ứng mắt. 

Các chuyên gia cũng lưu ý phụ huynh tuyệt đối không tự ý cắt nhỏ miếng dán để “giảm liều” cho trẻ. Việc này có thể làm thay đổi cơ chế giải phóng thuốc và tăng nguy cơ quá liều.

Để hạn chế say tàu xe ở trẻ, bác sĩ khuyến cáo phụ huynh nên ưu tiên các biện pháp tự nhiên như cho trẻ ngồi vị trí thông thoáng, tránh đọc sách hoặc nhìn điện thoại khi xe di chuyển, không ăn quá no trước chuyến đi và đảm bảo nghỉ ngơi đầy đủ. Trong trường hợp cần sử dụng thuốc chống say, phụ huynh nên tham khảo ý kiến bác sĩ thay vì tự ý dùng các sản phẩm dán bán trôi nổi trên thị trường.