Khi các khoản đóng góp từ Washington sụt giảm, ngân sách của các quốc gia châu Âu đang phải căng mình để bù đắp những khoảng trống hàng chục tỷ USD, tạo ra những hệ lụy trực tiếp đến chính sách tài khóa và an sinh xã hội tại lục địa này.

Thách thức lớn nhất đối với EU hiện nay là sự mâu thuẫn giữa nhu cầu chi tiêu quốc phòng và các mục tiêu phát triển kinh tế bền vững. Để duy trì dòng vũ khí và hỗ trợ tài chính cho Kiev, nhiều quốc gia thành viên đã phải cắt giảm các khoản chi cho phúc lợi, giáo dục và chuyển đổi xanh. Điều này đã làm bùng phát những làn sóng tranh luận gay gắt trong nội bộ các nước như Đức và Pháp, nơi người dân bắt đầu lo ngại về việc thắt lưng buộc bụng để ưu tiên cho một cuộc chiến kéo dài ngoài biên giới.

Bên cạnh đó, việc chuyển đổi nền kinh tế sang trạng thái "thời chiến" để tăng cường sản xuất công nghiệp quốc phòng cũng đòi hỏi những khoản đầu tư khổng lồ. Các tập đoàn vũ khí lớn tại châu Âu đang nỗ lực mở rộng quy mô, nhưng quá trình này vấp phải rào cản từ tình trạng thiếu hụt lao động trình độ cao và chi phí năng lượng vẫn ở mức cao. Việc dồn lực cho quân sự đang gây ra hiện tượng "lấn át" đầu tư tư nhân trong các lĩnh vực công nghệ dân dụng, khiến tốc độ tăng trưởng kinh tế chung của khu vực có nguy cơ bị đình trệ.

Tuy nhiên, trong khó khăn lại xuất hiện những động lực mới cho sự liên kết kinh tế. Để giải quyết áp lực ngân sách, EU đang thảo luận về việc phát hành "trái phiếu quốc phòng" chung hoặc sử dụng lợi nhuận từ các tài sản bị phong tỏa của Nga để tái thiết Ukraine. Những cơ chế tài chính mới này, dù còn nhiều tranh cãi về mặt pháp lý, đang cho thấy sự sáng tạo và quyết tâm của Brussels trong việc tự chủ tài chính, giảm bớt sự phụ thuộc vào các chu kỳ chính trị tại Washington.

Tác động kinh tế từ việc gánh vác vai trò chủ chốt tại Ukraine sẽ còn đeo bám châu Âu trong nhiều năm tới. Sự thành bại của chiến lược này phụ thuộc vào việc các nhà lãnh đạo EU có thể thuyết phục được cử tri về tầm quan trọng của sự hy sinh kinh tế ngắn hạn để đổi lấy sự ổn định an ninh dài hạn hay không. Trong năm 2026, phép thử về sức mạnh kinh tế của EU sẽ không chỉ nằm ở những con số tăng trưởng GDP mà còn ở khả năng duy trì sự đoàn kết trước những cơn sóng gió tài chính toàn cầu.