Từ cuối năm ngoái đến đầu năm nay, nhiều tập đoàn lớn trên thế giới đã triển khai các đợt cắt giảm nhân sự quy mô lớn. Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng hoàn thiện, lo ngại về việc AI thay thế con người trong công việc không còn là giả định xa vời.
Tháng 1 vừa qua, Amazon thông báo cắt giảm thêm 16.000 vị trí văn phòng. UPS cũng công bố kế hoạch giảm 30.000 vị trí vận hành trong năm nay. HP dự kiến cắt từ 4.000 đến 6.000 việc làm trên toàn cầu trong giai đoạn từ cuối năm ngoái đến hết năm tài chính 2028. Trong khi đó, Verizon đã cắt hơn 13.000 việc làm kể từ tháng 11 năm ngoái, đánh dấu đợt cắt giảm lớn nhất trong lịch sử công ty trong một lần công bố.
Các doanh nghiệp lý giải rằng việc tinh giản nhân sự chủ yếu nhằm tái cấu trúc và đẩy mạnh ứng dụng AI để nâng cao hiệu quả hoạt động. Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng cần nhìn nhận vấn đề toàn diện hơn.
Nghiên cứu mới công bố đầu năm của phòng thí nghiệm Ngân sách Yale chỉ ra rằng tác động của AI đối với thị trường lao động hiện vẫn chủ yếu mang tính dự báo, chưa có bằng chứng rõ ràng về việc AI thay thế con người trên diện rộng. Những biến động hiện nay là kết quả của nhiều yếu tố kết hợp, trong đó có việc các doanh nghiệp điều chỉnh lại quy mô sau giai đoạn tuyển dụng ồ ạt từ năm 2020 đến 2022 trong thời kỳ đại dịch Covid-19, đồng thời chuẩn bị cho quá trình tích hợp AI sâu hơn vào hoạt động trong tương lai.
Giáo sư Matthew Bidwell - Chuyên ngành Quản trị, Đại học Pennsylvania (Mỹ) cho biết, cách đây gần một thập kỷ từng có ý kiến cho rằng AI sẽ thay thế bác sĩ chẩn đoán hình ảnh. Tuy nhiên, thực tế những năm gần đây lại cho thấy ngành này đang thiếu hụt nhân lực, cho thấy tác động của AI đến thị trường lao động vẫn còn nhiều bất định và cần thời gian để đánh giá đầy đủ.
Ở chiều ngược lại, một số doanh nghiệp công nghệ lại đang đẩy mạnh tuyển dụng để cạnh tranh trong kỷ nguyên AI. Điển hình là OpenAI, đơn vị phát triển ChatGPT, đang triển khai kế hoạch mở rộng quy mô nhân sự mạnh mẽ nhằm củng cố vị thế trong cuộc đua trí tuệ nhân tạo toàn cầu.
Theo đó, OpenAI dự kiến tăng gần gấp đôi số lượng nhân viên, từ 4.500 lên 8.000 người vào cuối năm nay, tập trung vào các lĩnh vực phát triển sản phẩm, kỹ thuật, nghiên cứu và mạng lưới bán hàng toàn cầu. Đáng chú ý, công ty đang tăng cường tuyển dụng các chuyên gia “đại sứ kỹ thuật” để hỗ trợ doanh nghiệp tối ưu hóa việc ứng dụng AI. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Tổng giám đốc điều hành OpenAI - Sam Altman yêu cầu tăng tốc để cạnh tranh với sự phát triển của Gemini 3 từ Google.
Trong khi đó, tại Trung Quốc, sự phát triển của AI đang thúc đẩy sự ra đời của nhiều nghề nghiệp hoàn toàn mới. Các vị trí như “kỹ sư tạo lệnh” hay “chuyên viên quản trị và quản lý rủi ro AI” đang dần trở nên phổ biến tại các trung tâm công nghệ lớn.
Tại đây, cách thức tìm việc cũng thay đổi nhanh chóng. Nhiều lao động trẻ tham gia vào các công việc liên quan đến AI, như sử dụng ngôn ngữ để điều khiển hệ thống tạo ra hình ảnh, video theo yêu cầu khách hàng, thay vì các phương thức sản xuất nội dung truyền thống.
Không chỉ vậy, các lĩnh vực như hoạt hình AI cũng đang phát triển mạnh. Nhờ ứng dụng công nghệ, thời gian thiết kế nhân vật được rút ngắn đáng kể, từ hàng tháng xuống còn vài ngày.
Để đáp ứng nhu cầu thị trường, các cơ sở đào tạo tại Chiết Giang luôn trong tình trạng quá tải, với hàng nghìn học viên tham gia các khóa huấn luyện ngắn hạn về ứng dụng AI. Sau khi hoàn thành khóa học, học viên được các doanh nghiệp trong lĩnh vực game, điện ảnh, truyền hình và hoạt hình tuyển dụng ngay.
Theo đại diện Perfect World Education, các vị trí như nhà phát triển nhân vật kỹ thuật số AI hay chuyên viên tuân thủ nội dung AI đang có nhu cầu tuyển dụng rất lớn.
Sự phát triển mạnh mẽ của các ngành nghề mới này đang góp phần hình thành một hệ sinh thái kinh tế mới. Thực tế cho thấy, AI không chỉ làm thay đổi cấu trúc việc làm mà còn mở ra nhiều cơ hội nghề nghiệp mới trong thời đại số.
Bình luận
0