Xuất khẩu thủy sản đạt gần 5,8 tỷ USD nhưng nhiều thách thức chờ đợi trong nửa cuối năm

Theo đánh giá của Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), kết quả tích cực trong nửa đầu năm đến từ việc doanh nghiệp chủ động điều chỉnh cơ cấu sản phẩm, mở rộng thị trường tiêu thụ và khai thác hiệu quả hơn các thị trường còn nhiều dư địa tăng trưởng.

Dù vậy, bức tranh xuất khẩu trong giai đoạn cuối năm được dự báo sẽ đối mặt với nhiều thách thức. Một trong những khó khăn lớn nhất là chi phí logistics tiếp tục tăng mạnh, khiến giá thành sản phẩm bị đội lên và làm giảm sức cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Theo phản ánh của doanh nghiệp, cước vận tải trên nhiều tuyến xuất khẩu đã tăng khoảng 30% so với trước, tạo thêm áp lực về chi phí trong bối cảnh nhu cầu tiêu dùng tại nhiều thị trường vẫn chưa thực sự phục hồi.

Đối với nhóm hải sản khai thác, việc Việt Nam vẫn chưa được gỡ cảnh báo "thẻ vàng" IUU tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu. Cùng với đó, các quy định của Hoa Kỳ về bảo vệ động vật biển có vú (MMPA) cũng khiến quá trình ký kết và thực hiện đơn hàng đối với nhiều mặt hàng như cá ngừ, mực, bạch tuộc, cua và ghẹ gặp nhiều khó khăn hơn.

Không chỉ chịu sức ép từ các quy định thương mại, ngành thủy sản còn đối mặt với tình trạng thiếu hụt nguồn nguyên liệu khai thác kéo dài. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực sản xuất, khả năng đáp ứng đơn hàng cũng như kế hoạch mở rộng thị trường của nhiều doanh nghiệp.

VASEP nhận định, diễn biến xuất khẩu trong nửa cuối năm sẽ có sự phân hóa rõ nét giữa các nhóm sản phẩm, từng thị trường và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật của mỗi doanh nghiệp.

Những doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào nguồn nguyên liệu khai thác biển hoặc xuất khẩu sang các thị trường có yêu cầu nghiêm ngặt sẽ chịu áp lực lớn hơn. Bên cạnh đó, nguy cơ bị áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mại cũng như các chương trình kiểm soát nhập khẩu từ Hoa Kỳ được dự báo sẽ tiếp tục gia tăng.

Để hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp, VASEP kiến nghị các bộ, ngành sớm triển khai đồng bộ nhiều giải pháp như giảm chi phí logistics, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn, đẩy nhanh tiến trình gỡ cảnh báo thẻ vàng IUU và tăng cường đàm phán mở rộng thị trường xuất khẩu.

Theo VASEP, nếu các giải pháp trên được thực hiện kịp thời và hiệu quả, ngành thủy sản sẽ có thêm điều kiện duy trì đà tăng trưởng, nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững trong những tháng cuối năm.