Theo quy định mới, thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng chính thức được định nghĩa chi tiết là các thiết bị sử dụng điện tử để hóa hơi dung dịch hoặc làm nóng thuốc lá đặc chế. Đáng chú ý, nghị định này bổ sung các chế tài xử phạt hành chính nghiêm khắc đối với người sử dụng và các đơn vị chứa chấp hành vi này, nhằm giảm thiểu những tác động tiêu cực đến sức khỏe cộng đồng và đặc biệt là giới trẻ.

Cụ thể, đối với cá nhân có hành vi sử dụng thuốc lá điện tử hoặc thuốc lá nung nóng, mức phạt tiền sẽ dao động từ 3 đến 5 triệu đồng, đồng thời toàn bộ tang vật vi phạm sẽ bị buộc tiêu hủy ngay lập tức. Nghiêm trọng hơn, hành vi chứa chấp người khác sử dụng các loại thuốc lá này tại địa điểm thuộc quyền sở hữu hoặc quản lý của mình sẽ bị phạt từ 5 đến 10 triệu đồng. Đối với các tổ chức vi phạm cùng một hành vi, mức phạt tiền sẽ gấp 2 lần so với mức phạt dành cho cá nhân, tạo ra khung hình phạt đủ sức răn đe đối với các cơ sở kinh doanh dịch vụ.

Về mặt pháp lý, bắt đầu từ ngày 1/3/2026, Luật Đầu tư sửa đổi sẽ chính thức đưa kinh doanh thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng vào danh mục các ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh tại Việt Nam. Đối với các dự án sản xuất thiết bị điện tử phục vụ mục đích xuất khẩu đã được cấp phép trước ngày 1/1/2025, Quốc hội đã giao Chính phủ xây dựng lộ trình xử lý riêng biệt. Việc cấm triệt để các sản phẩm này phản ánh quyết tâm của Nhà nước trong việc bảo vệ an ninh y tế, trước thực trạng các sản phẩm thế hệ mới đang bủa vây thị trường với nhiều hình thức tinh vi.

Theo cảnh báo từ Bộ Y tế, dù thuốc lá điện tử và nung nóng không sử dụng nguyên liệu thuốc lá truyền thống nhưng vẫn chứa hàm lượng nicotine cực cao, gây nghiện mạnh và dẫn đến nhiều bệnh lý nguy hiểm. Các nghiên cứu đã chỉ ra sự liên quan trực tiếp của chúng đến các bệnh ung thư, tim mạch, hô hấp và đặc biệt là tình trạng tổn thương phổi cấp (EVALI). Việc bổ sung các quy định xử phạt và cấm kinh doanh không chỉ giúp quản lý thị trường mà còn là biện pháp cấp bách để ngăn chặn một thế hệ người dùng mới bị lệ thuộc vào các chất gây nghiện độc hại.