Ghi nhận từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, tính đến ngày 26/2/2026, các hồ sơ xin cấp phép sàn giao dịch tài sản mã hóa chính thức bước vào giai đoạn thẩm định chuyên sâu. Việc thực thi Quyết định số 96/QĐ-BTC của Bộ Tài chính đánh dấu cột mốc lịch sử, đưa Việt Nam từ vị thế quốc gia có lượng người dùng crypto hàng đầu thế giới trở thành trung tâm quản lý tài sản số có hệ thống. Những quy định mới này không chỉ nhằm hợp thức hóa một loại hình đầu tư vốn đã sôi động từ lâu, chúng còn là bước đi chiến lược hướng tới sự minh bạch cùng độ an toàn cho toàn bộ hệ thống tài chính quốc gia.

PGS.TS Phạm Nguyễn Anh Huy, Đồng trưởng nhóm nghiên cứu Fintech-Crypto thuộc Đại học RMIT Việt Nam nhận định, việc triển khai cơ chế thí điểm này cho thấy sự thay đổi mạnh mẽ trong tư duy quản lý. Thay vì đứng ngoài quan sát, các cơ quan chức năng đã chủ động tham gia định hình cuộc chơi. Điều này giúp thiết lập một hành lang pháp lý vững chắc, giảm thiểu tối đa các rủi ro phát sinh từ những hoạt động tự phát vốn tiềm ẩn nhiều hệ lụy cho nền kinh tế.

Theo ông Huy, suốt nhiều năm qua, dòng vốn khổng lồ từ nhà đầu tư trong nước đã chảy qua các nền tảng xuyên biên giới mà không để lại bất kỳ dấu vết nào trong hệ thống tài chính chính thức. Thực trạng này gây thất thoát nguồn thu ngân sách, đồng thời tạo ra những lỗ hổng lớn về quản lý ngoại hối cùng rủi ro rửa tiền. Việc cấp phép cho các sàn giao dịch nội địa chính là cách để chúng ta thu hẹp "vùng xám", giữ lại dòng tiền chảy trong nền kinh tế. Hệ thống mới sẽ cho phép cơ quan quản lý giám sát luồng tiền một cách chặt chẽ, đảm bảo mọi giao dịch đều tuân thủ các quy định về phòng chống tội phạm tài chính.

Củng cố nội lực tài chính cùng cơ chế quản trị chuyên nghiệp

Một trong những điểm gây tranh luận nhiều nhất chính là điều kiện vốn điều lệ tối thiểu 10.000 tỷ đồng đối với đơn vị vận hành sàn giao dịch. Về vấn đề này, ông Huy cho rằng, mức trần này hoàn toàn cần thiết trong giai đoạn đầu. Quy mô vốn lớn giúp tạo ra "vùng đệm tài chính" đủ dày để ứng phó với các kịch bản thị trường cực đoan hoặc sự cố kỹ thuật. Tiềm lực tài chính mạnh mẽ là cam kết cao nhất của doanh nghiệp đối với sự an toàn của tài sản khách hàng, nhất là trong một thị trường có biên độ dao động lớn như tài sản số.

Thêm vào đó, việc yêu cầu cơ cấu cổ đông chủ yếu là các tổ chức tài chính lớn sẽ tận dụng được năng lực quản trị kèm hệ thống kiểm soát nội bộ sẵn có. Những tập đoàn lớn thường sở hữu quy trình phòng chống rửa tiền cùng cơ chế nhận diện khách hàng chặt chẽ, giúp rút ngắn đáng kể quá trình thích nghi với các chuẩn mực pháp lý mới. Sự kết hợp giữa kinh nghiệm quản lý truyền thống cùng công nghệ blockchain tiên tiến hứa hẹn tạo ra những nền tảng giao dịch vừa hiện đại vừa có tính kỷ luật cao.

Đồng quan điểm với ông Huy, ông Phan Đức Trung, Phó Chủ tịch Hiệp hội Blockchain Việt Nam (VBA) nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo đảm an toàn cho hạ tầng tài chính. Theo đó, ông Trung cho rằng, thị trường tài sản mã hóa vốn có độ biến động rất cao, đòi hỏi đơn vị vận hành phải có năng lực công nghệ vượt trội kèm theo tiềm lực tài chính vững mạnh. Việc áp đặt tiêu chuẩn cao ngay từ đầu sẽ loại bỏ những thành phần kinh doanh yếu kém, thiếu nghiêm túc, từ đó bảo vệ danh tiếng cho thị trường tài chính Việt Nam trong mắt cộng đồng quốc tế.

Tuy nhiên, ông cũng lưu ý về lâu dài cần có những phân tầng giấy phép linh hoạt hơn nhằm khuyến khích sự sáng tạo từ các startup Fintech tiềm năng. Sự linh hoạt này sẽ giúp hệ sinh thái tài chính số không bị bó hẹp trong các định chế lớn mà vẫn mở cửa cho những giải pháp đột phá từ cộng đồng khởi nghiệp. Theo ghi nhận từ Cục Thống kê thuộc Bộ Tài chính, tính đến cuối tháng 2/2026, ít nhất 10 định chế lớn gồm các ngân hàng thương mại cùng công ty chứng khoán hàng đầu đã hoàn tất bộ hồ sơ kỹ thuật.

Định hướng ưu tiên phục vụ nhà đầu tư nước ngoài cũng như các ví điện tử quốc tế trong giai đoạn đầu đang nhận được sự ủng hộ từ giới chuyên gia. Ông Huy giải thích, đây là chiến lược "thử nghiệm có kiểm soát" nhằm tách biệt rủi ro của những tài sản mã hóa mới phát hành khỏi hệ sinh thái tài chính nội địa. Khi hệ thống vận hành trơn tru, các cơ quan quản lý sẽ có cơ sở dữ liệu thực tế để điều chỉnh quy định trước khi mở cửa rộng rãi cho toàn bộ người dân. Mô hình này vừa đảm bảo sự thận trọng cần thiết, vừa không bỏ lỡ cơ hội đón đầu dòng vốn ngoại đang tìm kiếm những thị trường mới nổi có pháp lý minh bạch.

Bảo vệ nhà đầu tư nội địa cùng mục tiêu vươn tầm quốc tế

Dưới góc nhìn của người trong cuộc, ông Nguyễn Văn Hải, giám đốc điều hành một công ty chứng khoán đang nộp hồ sơ xin phép chia sẻ quan điểm tích cực. Ông Hải cho rằng, rào cản 10.000 tỷ đồng dù rất cao nhưng lại là “bộ lọc” hoàn hảo để xác định những đối thủ có cam kết dài hạn. Đơn vị của ông đã chi hàng chục triệu USD đầu tư hệ thống máy chủ, giải pháp lưu ký lạnh cùng các thuật toán bảo mật tiên tiến. Ông khẳng định rằng, việc đầu tư bài bản vào hạ tầng kỹ thuật là yếu tố then chốt để xây dựng niềm tin với người dùng, đồng thời đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe từ phía Bộ Tài chính.

Theo ông Hải, khi thị trường có hành lang pháp lý rõ ràng, các quỹ đầu tư lớn trên thế giới sẽ cảm thấy an tâm hơn khi rót vốn vào các dự án tại Việt Nam. Điều này không chỉ mang lại lợi nhuận cho sàn giao dịch mà còn thúc đẩy quá trình số hóa các tài sản thực như bất động sản hay trái phiếu doanh nghiệp thông qua công nghệ Tokenization. Công nghệ này cho phép chia nhỏ giá trị tài sản, giúp nhà đầu tư cá nhân dễ dàng tiếp cận các danh mục vốn trước đây chỉ dành cho giới thượng lưu, từ đó tăng cường tính thanh khoản cho toàn nền kinh tế.

Trao đổi với phóng viên, bà Nguyễn Thị Thu Trang, nhà quản lý danh mục tại một quỹ đầu tư mạo hiểm quốc tế đưa ra nhận định từ phía nhà đầu tư. Theo bà Trang, Việt Nam đang đi đúng hướng khi tiếp cận thị trường theo cách thận trọng nhưng quyết liệt. Bà Trang cũng cho rằng, việc ưu tiên dòng giao dịch xuyên biên giới sẽ giúp sàn nội địa có được thanh khoản tốt ngay từ đầu nhờ kết nối với các bể thanh khoản toàn cầu. Sức mạnh từ sự kết nối quốc tế sẽ giúp các sàn giao dịch Việt Nam nhanh chóng khẳng định vị thế, không bị lép vế trước các nền tảng ngoại.

Đồng thời, bà Trang kỳ vọng, Chính phủ sớm ban hành các hướng dẫn chi tiết về thuế cùng phí giao dịch để tăng tính cạnh tranh so với các trung tâm tài chính như Singapore hay Hong Kong. Nhà đầu tư quốc tế luôn tìm kiếm sự minh bạch pháp lý, Việt Nam đang dần đáp ứng được kỳ vọng đó qua các bước đi bài bản của Bộ Tài chính. Một chính sách thuế công bằng cùng thủ tục hành chính gọn nhẹ sẽ là thỏi nam châm thu hút các tập đoàn công nghệ tài chính hàng đầu đặt trụ sở tại Việt Nam.

Ở góc độ nhà đầu tư cá nhân có thâm niên, anh Dương Tiến Nam, một người tham gia thị trường từ năm 2017 bày tỏ sự hào hứng với viễn cảnh được giao dịch trên sàn nội. Anh Nam chia sẻ, việc phải chuyển tiền lên các sàn quốc tế luôn tiềm ẩn rủi ro về pháp lý cũng như mất an toàn tài khoản. Khi có sàn giao dịch được Bộ Tài chính cấp phép, nhà đầu tư sẽ được bảo vệ bởi luật pháp Việt Nam. Các tranh chấp phát sinh sẽ có cơ quan thẩm quyền giải quyết, tiền gửi của khách hàng được giám sát bởi ngân hàng lưu ký. Đây chính là yếu tố then chốt giúp thị trường phát triển bền vững, thay thế dần những hoạt động giao dịch tự phát, thiếu kiểm soát trước đây, tạo môi trường đầu tư lành mạnh cho cộng đồng.

Tầm nhìn đến cuối năm 2026, thị trường tài sản mã hóa được kỳ vọng không chỉ dừng lại ở việc mua bán các đồng tiền kỹ thuật số. Theo ông Huy, hạ tầng này sẽ trở thành nền tảng cho tài chính số, phục vụ trực tiếp cho nền kinh tế thực. Các ứng dụng blockchain trong logistics, quản lý chuỗi cung ứng hay tài chính xanh sẽ tìm thấy không gian phát triển lý tưởng dựa trên các sàn giao dịch chính thống. Việc tích hợp công nghệ vào các lĩnh vực sản xuất sẽ giúp doanh nghiệp giảm thiểu chi phí vận hành, tăng tính minh bạch trong quản lý, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Việc chuyển đổi từ tư duy "cấm đoán" sang "thí điểm có kiểm soát" chính là minh chứng rõ nét nhất cho tinh thần đổi mới sáng tạo, quyết tâm đưa Việt Nam vươn tầm trong kỷ nguyên kinh tế số toàn cầu. Những bước đi hôm nay của Bộ Tài chính cùng các đơn vị liên quan đang đặt những viên gạch đầu tiên cho một nền tài chính số hiện đại, an toàn cùng tính hội nhập cao. Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành một hình mẫu thành công trong việc quản lý tài sản mã hóa nếu tiếp tục duy trì lộ trình bài bản cùng sự đồng hành chặt chẽ từ phía doanh nghiệp.