Tuần này, Guinness World Records chính thức công nhận mã QR có diện tích 1,98 micromet vuông là nhỏ nhất thế giới.

Công trình do TU Wien (Đại học Kỹ thuật Vienna, Áo) phối hợp với Cerabyte (Đức) thực hiện. Với kích thước siêu nhỏ, mã QR này không thể quan sát bằng mắt thường hay kính hiển vi quang học mà phải sử dụng kính hiển vi điện tử. Diện tích của nó chỉ bằng 37% so với kỷ lục trước đó và nhỏ hơn phần lớn vi khuẩn.

Điểm đột phá của công nghệ không chỉ nằm ở kích thước mà còn ở độ bền lưu trữ. Trong khi các thiết bị như ổ cứng truyền thống có thể hỏng sau vài năm, nhóm nghiên cứu sử dụng lớp màng gốm siêu mỏng để đảm bảo độ ổn định dưới nhiệt độ và áp suất cao. Họ dùng chùm ion hội tụ để khắc mã QR vào lớp gốm, với mỗi điểm ảnh rộng 49 nanomet – nhỏ hơn khoảng 10 lần bước sóng ánh sáng khả kiến.

Giáo sư Paul Mayrhofer tại TU Wien cho biết, dù con người có thể thao tác với từng nguyên tử riêng lẻ, cấu trúc ở cấp độ đó thường không bền do hiện tượng khuếch tán nguyên tử theo thời gian. Nhóm nghiên cứu đã khắc phục được vấn đề này, tạo ra mã QR siêu nhỏ nhưng vẫn ổn định và có thể đọc đi đọc lại nhiều lần, giúp dữ liệu tồn tại trong nhiều thế kỷ.

Theo nhóm phát triển, công nghệ này cho phép đạt mật độ lưu trữ ấn tượng: chỉ một lớp màng mỏng kích thước A4 có thể chứa hơn 2 terabyte dữ liệu. Đáng chú ý, hệ thống lưu trữ này không cần điện năng duy trì hay hệ thống làm mát như các trung tâm dữ liệu hiện nay, mở ra giải pháp thay thế thân thiện với môi trường trong kỷ nguyên số.

Sau khi được xác lập kỷ lục, nhóm nghiên cứu cho biết sẽ tiếp tục cải tiến quy trình để tăng tốc độ và giảm chi phí sản xuất, đồng thời mở rộng sang các cấu trúc dữ liệu phức tạp hơn thay vì chỉ dừng lại ở mã QR.