Theo Wikimedia Foundation – tổ chức phi lợi nhuận vận hành Wikipedia, cộng đồng tình nguyện viên nòng cốt của nền tảng đã thông qua việc hạn chế sử dụng các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) như ChatGPT trong việc cung cấp nội dung. Quyết định này xuất phát từ lo ngại về độ chính xác, nguồn thông tin và mức độ tin cậy.
Thông báo cho biết, nội dung do AI tạo có thể vi phạm các nguyên tắc cốt lõi của Wikipedia, đặc biệt là tiêu chuẩn về khả năng kiểm chứng và tính trung lập. Một trong những rủi ro được nhấn mạnh là hiện tượng “ảo giác” của chatbot – khi hệ thống có thể tạo ra thông tin sai lệch nhưng vẫn trình bày như đúng.
Dù vậy, Wikipedia không cấm hoàn toàn việc sử dụng AI. Các tình nguyện viên vẫn có thể áp dụng công cụ này trong phạm vi hạn chế, như hỗ trợ dịch thuật hoặc chỉnh sửa nhỏ. Tuy nhiên, mọi nội dung đều phải được kiểm tra kỹ lưỡng để đảm bảo độ chính xác trước khi đăng tải.
Trong những trường hợp có nghi vấn, các biên tập viên và đội ngũ kiểm duyệt sẽ tiến hành rà soát, phản biện, chỉnh sửa hoặc xóa bỏ nội dung không phù hợp.
Thực tế, việc siết nội dung AI đã được Wikipedia cân nhắc từ trước. Chia sẻ với NPR, ông Ilyas Lebleu, một biên tập viên tình nguyện tại Pháp, cho biết số lượng bài viết có dấu hiệu không đúng “văn phong Wikipedia” gia tăng rõ rệt, khiến công tác kiểm duyệt trở nên khó khăn hơn.
Trước đó, vào tháng 10/2025, nhà đồng sáng lập Wikipedia Jimmy Wales cũng từng chỉ trích các mô hình AI là “không đáng tin cậy” và chưa đủ khả năng thay thế vai trò của con người trong biên tập nội dung.
Bên cạnh vấn đề chất lượng nội dung, Wikipedia còn đối mặt với xu hướng sụt giảm lưu lượng truy cập. Dữ liệu công bố tháng 10/2025 của Wikimedia Foundation cho thấy lượng truy cập trong năm 2025 giảm 8% so với năm trước, trong bối cảnh người dùng ngày càng tìm kiếm thông tin thông qua các công cụ AI.
Theo ông Marshall Miller, Giám đốc sản phẩm cấp cao của Wikimedia Foundation, sự thay đổi này không quá bất ngờ khi các công cụ tìm kiếm đang tích hợp AI để cung cấp câu trả lời trực tiếp, thay vì dẫn người dùng đến các nguồn bên ngoài như Wikipedia. Ngoài ra, người dùng trẻ cũng có xu hướng tìm kiếm thông tin qua các nền tảng như YouTube hay TikTok.
Dù vậy, Wikimedia vẫn đánh giá cao các phương thức tiếp cận tri thức mới và cho rằng vai trò của Wikipedia không bị suy giảm. Ngay cả khi người dùng không truy cập trực tiếp, nội dung từ bách khoa toàn thư này vẫn được lan tỏa thông qua các nền tảng khác.
Wikipedia cũng từng thử nghiệm tính năng tóm tắt bằng AI, song đã phải dừng lại sau khi nhận phản hồi không tích cực từ cộng đồng biên tập viên.
Bình luận
0