Bài toán kinh tế khiến việc tháo dỡ nhà kính gặp nhiều trắc trở
Ba năm trước, khi Ủy ban Nhân dân tỉnh Lâm Đồng phê duyệt đề án quản lý nhà kính, ông Lê Thế Hiển (Phường Lang Biang - Đà Lạt) là một trong những người tiên phong phá bỏ công trình này. Tuy nhiên, mới đây ông đã phải quay lại canh tác trong nhà kính trên toàn bộ 1 héc-ta. Nguyên nhân cốt lõi được ông chia sẻ là do sản xuất ngoài trời khiến chất lượng nông sản giảm sút, thị trường khó chấp nhận, dẫn đến bế tắc trong khâu tiêu thụ.
Lực lượng chức năng địa phương kiên quyết tháo dỡ các công trình nhà kính xây dựng vi phạm trái phép trên đất lâm nghiệp.
Tương tự, tại làng hoa Thái Phiên (Phường Lâm Viên - Đà Lạt), nhà kính gần như là điều kiện sống còn đối với người nông dân. Nghề trồng hoa cắt cành luôn đòi hỏi môi trường sinh trưởng ổn định để tránh hư hại do thời tiết. Hơn thế nữa, chi phí đầu tư cho mỗi héc-ta nhà kính lên tới ít nhất 2 tỷ đồng.
Theo nhận định thực tế từ những nông dân lâu năm như ông Đinh Thiện Anh và ông Nguyễn Văn Việt, canh tác hoa màu không giống như trồng rau; nếu thiếu hệ thống che chắn chuyên dụng, toàn bộ hoa sẽ bị hư hại nghiêm trọng. Do đó, việc yêu cầu tháo dỡ một khối tài sản lớn mạnh tay như vậy là thách thức không hề nhỏ đối với sinh kế của bà con.
Cương quyết xử lý nhà kính vi phạm và tìm kiếm cây trồng thay thế
Trước những áp lực từ thực tiễn sản xuất, rõ ràng việc giảm ngay mật độ nhà kính trong một thời gian ngắn là điều bất khả thi. Mặc dù vậy, giải pháp khả thi trước mắt đang được chính quyền các địa phương triển khai là siết chặt quản lý hoạt động xây dựng mới, đồng thời cương quyết tháo dỡ các công trình vi phạm trên đất lâm nghiệp, lấn chiếm hành lang công trình thủy lợi và các danh thắng.
Thực tế trong năm 2023, hàng chục héc-ta nhà kính vi phạm trong các khu vực kể trên đã buộc phải tháo dỡ để trả lại nguyên trạng.
Việc phá bỏ nhà kính gặp nhiều thách thức do bà con nông dân lo ngại giảm năng suất nông sản và mất đi sinh kế.
Về định hướng dài hạn, mấu chốt để giảm thiểu nhà kính chính là chiến lược chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Ông Lại Thế Hưng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Hoa Đà Lạt, cho rằng ngành nông nghiệp cần tập trung tìm kiếm các loại cây trồng ngoài trời có năng suất và giá trị kinh tế tương đương.
Chỉ khi các mô hình canh tác ngoài trời mang lại mức doanh thu ổn định, không làm suy giảm đời sống kinh tế của bà con nông dân, lộ trình tháo dỡ nhà kính mới thực sự khả thi và bền vững.
Dịch chuyển không gian theo định hướng quy hoạch đô thị
Bên cạnh các giải pháp kỹ thuật nông nghiệp, lời giải căn cơ cho bài toán nhà kính lại nằm ở tầm nhìn vĩ mô về quy hoạch đô thị. Trong không gian phát triển chung của 5 phường liền kề tại Lâm Đồng (bao gồm Xuân Hương - Đà Lạt, Lâm Viên - Đà Lạt, Cam Ly - Đà Lạt, Xuân Trường - Đà Lạt và Lang Biang - Đà Lạt), dự báo đến năm 2050, quy mô dân số sẽ đạt khoảng hơn 750 ngàn người, trong đó dân số đô thị chiếm tỷ lệ khoảng 2/3.
Quy hoạch mở rộng không gian đô thị giúp giảm dần mật độ nhà kính nội ô.
Sự gia tăng cơ cấu dân số này đồng nghĩa với việc không gian dành cho canh tác nông nghiệp tại khu vực trung tâm Đà Lạt sẽ có sự thay đổi lớn. Một khi hoạt động sản xuất nông nghiệp tất yếu phải dịch chuyển sang các địa bàn lân cận khác của tỉnh Lâm Đồng và quỹ đất nông nghiệp hiện tại được chuyển đổi mục đích sử dụng để phù hợp với không gian đô thị mới, thì lúc đó, mục tiêu giảm dần và xóa bỏ nhà kính nội ô mới thực sự đi đến đích.
Quý khán giả xem truyền hình trực tuyến của kênh VTV8 tại:
Bình luận
0