Ngày 2/3, ông Nguyễn Viết Tiến, Phó Chủ tịch Hội đồng Y khoa quốc gia, cho biết quy định trên đã được bổ sung vào Luật Khám bệnh, chữa bệnh. Việc triển khai sẽ thực hiện theo lộ trình phù hợp, có giai đoạn chuyển tiếp, tuân thủ quy định pháp luật và văn bản hướng dẫn liên quan, nhằm tránh gây xáo trộn cho người hành nghề cũng như các cơ sở đào tạo.

Theo kế hoạch, năm 2027 ngành y tế sẽ tổ chức kiểm tra, đánh giá đối với chức danh bác sĩ, gồm: bác sĩ y khoa, bác sĩ Răng – Hàm – Mặt, bác sĩ y học cổ truyền và bác sĩ y học dự phòng. Đến năm 2028, việc đánh giá sẽ áp dụng với y sĩ, điều dưỡng và hộ sinh. Các chức danh còn lại như kỹ thuật y, dinh dưỡng lâm sàng, cấp cứu viên ngoại viện và tâm lý lâm sàng dự kiến được triển khai từ năm 2029.

Như vậy, toàn bộ các chức danh trong lĩnh vực y tế bắt buộc phải vượt qua kỳ đánh giá năng lực hành nghề trước khi được cấp phép.

Ông Nguyễn Viết Tiến nhấn mạnh, việc kiểm tra nhằm bảo đảm người hành nghề đáp ứng đủ yêu cầu về chuyên môn, kỹ năng và đạo đức nghề nghiệp, qua đó nâng cao chất lượng dịch vụ và bảo đảm an toàn cho người bệnh. Việc triển khai theo từng giai đoạn cũng giúp chuẩn hóa nguồn nhân lực y tế theo bộ tiêu chuẩn chung, hướng đến hội nhập quốc tế, phù hợp với xu hướng đang được nhiều quốc gia áp dụng.

Hoạt động này không nhằm tạo thêm rào cản đối với người hành nghề, mà đóng vai trò là công cụ chuẩn hóa chất lượng chuyên môn, bảo vệ quyền lợi người bệnh và nâng cao uy tín của đội ngũ nhân viên y tế. Nội dung đánh giá được xây dựng dựa trên chuẩn năng lực nghề nghiệp tương ứng với từng chức danh, bảo đảm sát với yêu cầu thực tiễn.

Trong giai đoạn đầu, hình thức kiểm tra chủ yếu là đánh giá lý thuyết, với hệ thống câu hỏi xây dựng theo chuẩn năng lực hành nghề. Dự kiến kỳ thi sẽ được tổ chức bằng hình thức trắc nghiệm khách quan (MCQs) trên máy tính.

Ông Nguyễn Hữu Tú, Hiệu trưởng Trường Đại học Y Hà Nội, cho biết nhiều quốc gia phát triển và phần lớn các nước ASEAN như Campuchia, Lào, Singapore, Thái Lan... đã triển khai kỳ thi quốc gia để cấp chứng chỉ hành nghề y, trong khi Việt Nam chưa có cơ chế này. Điều đó gây khó khăn trong việc công nhận văn bằng, chứng chỉ giữa các nước, ảnh hưởng đến khả năng hành nghề của bác sĩ Việt Nam ở nước ngoài và ngược lại.

Do đó, việc tổ chức kỳ kiểm tra, đánh giá năng lực hành nghề khám chữa bệnh sẽ góp phần thiết lập một chuẩn quốc gia thống nhất trong bối cảnh các cơ sở đào tạo y khoa hiện có chuẩn đầu vào, đầu ra khác nhau. Đây cũng là bước đi nhằm chuẩn hóa năng lực đội ngũ y tế Việt Nam theo thông lệ và chuẩn mực quốc tế.

Theo Hội đồng Y khoa quốc gia, tùy điều kiện thực tế, kỳ kiểm tra sẽ được bố trí tại các khu vực địa lý phù hợp để tạo thuận lợi cho thí sinh. Địa điểm tổ chức phải đáp ứng các tiêu chí nghiêm ngặt về chất lượng, an toàn và điều kiện tổ chức. Trong năm 2026, hội đồng sẽ hoàn thiện bộ công cụ đánh giá cho bốn nhóm bác sĩ đầu tiên, trình Bộ Y tế ban hành quy chế và tiêu chí lựa chọn địa điểm thi; đồng thời xây dựng hệ thống công nghệ thông tin để quản lý, lưu trữ và công bố kết quả, cũng như đẩy mạnh truyền thông tới đội ngũ y bác sĩ.

Hiện cả nước có hơn 200 cơ sở đào tạo nhân lực y tế, trong đó có 66 cơ sở giáo dục đại học. Mỗi năm, khoảng 10.000–12.000 bác sĩ tốt nghiệp, trong bối cảnh những năm gần đây nhiều trường đại học tư thục tham gia đào tạo y khoa.