Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu tăng tốc chuyển đổi số, bảo vệ dữ liệu quốc gia và vận hành hiệu quả chính quyền 3 cấp

Văn phòng Trung ương Đảng - Cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vừa ban hành Thông báo số 25-TB/CQTTBCĐ, thông báo kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Phiên họp chuyên đề về chuyển đổi số trong hệ thống chính trị.

Phiên họp diễn ra ngày 25/6/2026 tại Trụ sở Trung ương Đảng dưới sự chủ trì của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, với sự tham dự của lãnh đạo nhiều bộ, ngành, cơ quan Trung ương và địa phương.

Theo kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, sau hơn một năm triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, công tác chuyển đổi số trong hệ thống chính trị đã có nhiều chuyển biến tích cực.

Nhận thức về chuyển đổi số được nâng cao, nhiều chính sách và quy định pháp luật liên quan đến dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và chuyển đổi số đã được ban hành. Các nền tảng số, cơ sở dữ liệu quan trọng từng bước được hình thành, góp phần nâng cao hiệu quả xử lý văn bản điện tử, giải quyết hồ sơ, tổ chức họp trực tuyến, cung cấp dịch vụ công và khai thác dữ liệu dân cư.

Chuyển đổi số cũng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo đảm hoạt động thông suốt của hệ thống chính trị và phục vụ vận hành mô hình chính quyền ba cấp.

Tuy nhiên, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng vẫn còn nhiều tồn tại cần sớm khắc phục, đặc biệt là ba nghịch lý lớn đang cản trở quá trình chuyển đổi số.

Nghịch lý đầu tiên là nguồn lực dành cho chuyển đổi số đã được bố trí nhưng giải ngân rất chậm. Trong khi nhiều địa phương, nhất là cấp xã, còn thiếu thiết bị, hạ tầng và kinh phí làm sạch dữ liệu thì tỷ lệ giải ngân mới đạt khoảng 12,2%, thấp hơn nhiều so với mức giải ngân đầu tư công chung của cả nước.

Nghịch lý thứ hai là nhiều hệ thống, phần mềm và cơ sở dữ liệu đã được đầu tư nhưng chưa liên thông, chia sẻ hiệu quả. Tình trạng dữ liệu phân tán khiến cán bộ phải thao tác trên nhiều hệ thống khác nhau, làm tăng khối lượng công việc và ảnh hưởng đến chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Nghịch lý thứ ba là quyết tâm chính trị rất lớn nhưng kết quả triển khai ở nhiều nơi vẫn chưa đáp ứng yêu cầu. Một số bộ, ngành và địa phương còn thực hiện mang tính hình thức, thiếu quyết liệt, trong khi có những đơn vị đã triển khai hiệu quả trong cùng điều kiện về cơ chế, chính sách.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, điểm nghẽn lớn nhất hiện nay không còn nằm ở chủ trương hay nguồn lực mà ở năng lực tổ chức thực hiện và trách nhiệm của người đứng đầu.

Để tạo bước đột phá trong thời gian tới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu toàn hệ thống chính trị tập trung triển khai sáu nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Trước hết là xử lý dứt điểm các nhiệm vụ quá hạn, khắc phục các điểm nghẽn đã được xác định, đồng thời gắn trách nhiệm cụ thể với từng cơ quan, cá nhân và đánh giá bằng kết quả đầu ra.

Thứ hai, đẩy mạnh xây dựng, chuẩn hóa, kết nối và khai thác dữ liệu dùng chung. Dữ liệu phải được quản lý theo nguyên tắc "đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung" để trở thành nguồn lực phục vụ quản trị quốc gia, phát triển kinh tế số và nâng cao chất lượng phục vụ người dân.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng yêu cầu tiếp tục mở rộng kết nối VNeID với hệ thống định danh điện tử của Singapore và các quốc gia ASEAN, đồng thời phát triển thêm nhiều tiện ích phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Nhiệm vụ thứ ba là đẩy mạnh chuyển đổi số phục vụ vận hành đồng bộ, thông suốt mô hình chính quyền ba cấp; hoàn thiện hạ tầng số từ Trung ương đến cấp xã; tiếp tục cải cách thủ tục hành chính và nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến.

Đặc biệt, đối với các thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu quốc gia, các cơ quan không được yêu cầu người dân và doanh nghiệp cung cấp lại.

Thứ tư là phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo một cách an toàn, có kiểm soát và hiệu quả. AI được xác định là công cụ hỗ trợ nâng cao năng suất lao động, nhưng không thay thế trách nhiệm và thẩm quyền quyết định của con người.

Một trong những yêu cầu được nhấn mạnh là bảo đảm an ninh mạng, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu quốc gia ngay từ khâu thiết kế, xây dựng và vận hành các hệ thống số.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu các bộ, ngành và địa phương khẩn trương hoàn thành việc phân loại cấp độ an toàn hệ thống thông tin; rà soát toàn bộ quy trình thu thập, lưu trữ, chia sẻ và khai thác dữ liệu; kiểm soát chặt chẽ việc phân quyền truy cập nhằm ngăn chặn nguy cơ rò rỉ hoặc sử dụng trái phép dữ liệu của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp.

Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Ban Cơ yếu Chính phủ cùng các cơ quan liên quan được giao hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, cơ chế cảnh báo sớm, ứng cứu sự cố và nâng cao năng lực phòng thủ trên không gian mạng.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, kết quả chuyển đổi số phải được đánh giá bằng sản phẩm cụ thể, có dữ liệu kiểm chứng, có người sử dụng và mang lại hiệu quả thực chất, thay vì chỉ dừng ở các chỉ tiêu hình thức.

Người đứng đầu các bộ, ngành, địa phương phải trực tiếp chỉ đạo, chịu trách nhiệm về tiến độ và chất lượng thực hiện; đồng thời gương mẫu sử dụng các nền tảng số trong công tác lãnh đạo, quản lý và điều hành.

Kết quả thực hiện sẽ được đưa vào tiêu chí đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ, thi đua, khen thưởng và xem xét trách nhiệm đối với những tập thể, cá nhân triển khai chậm hoặc không đạt yêu cầu.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu toàn hệ thống chính trị hành động quyết liệt trong năm 2026 để chuyển đổi số thực sự trở thành động lực đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng, nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và tạo nền tảng cho mục tiêu tăng trưởng bền vững trong giai đoạn mới.