BHXH Việt Nam cho biết tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) là cơ sở để xác định mức đóng cũng như quyền lợi an sinh của người lao động.

Theo Luật BHXH năm 2024 và Nghị định 158/2025/NĐ-CP, đối với người lao động hưởng lương do doanh nghiệp quyết định, tiền lương tháng đóng BHXH bắt buộc bao gồm: mức lương theo công việc hoặc chức danh, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác được thỏa thuận trả thường xuyên, ổn định trong mỗi kỳ lương. Mức lương này được xây dựng theo thang, bảng lương của doanh nghiệp và ghi rõ trong hợp đồng lao động.

Phụ cấp lương nhằm bù đắp điều kiện lao động, tính chất phức tạp của công việc, điều kiện sinh hoạt hoặc yếu tố thu hút lao động; không bao gồm các khoản biến động theo năng suất, chất lượng công việc. Các khoản bổ sung khác phải xác định được mức tiền cụ thể, chi trả ổn định và không phụ thuộc vào kết quả thực hiện công việc.

Cơ quan BHXH khuyến nghị người lao động cần quan tâm đến mức lương ghi trong hợp đồng và việc doanh nghiệp đóng BHXH đầy đủ, đúng quy định, nhằm bảo đảm quyền lợi về ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, hưu trí, tử tuất. Đây đồng thời cũng là trách nhiệm pháp lý của người sử dụng lao động.

Theo Điều 72 Luật BHXH năm 2024 và Điều 15 Nghị định 158/2025/NĐ-CP, mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến mức lương hưu, trợ cấp một lần khi nghỉ hưu, BHXH một lần, trợ cấp tuất một lần hoặc trợ cấp hằng tháng đối với trường hợp không đủ điều kiện hưởng lương hưu.

Với người lao động hưởng lương do doanh nghiệp quyết định, mức bình quân này được tính trên toàn bộ thời gian đóng BHXH. Trường hợp có thời gian hưởng lương theo chế độ Nhà nước và theo doanh nghiệp, việc tính bình quân được thực hiện chung, trong đó phần thời gian theo chế độ Nhà nước áp dụng theo lộ trình quy định.

Pháp luật cũng yêu cầu tiền lương đã đóng BHXH phải được điều chỉnh trước khi tính bình quân nhằm bảo đảm giá trị thực tế. Đối với khu vực ngoài Nhà nước, mức lương đã đóng được điều chỉnh theo chỉ số giá tiêu dùng từng thời kỳ, hệ số điều chỉnh do BHXH Việt Nam công bố hằng năm.

Hiện cả nước có hơn 3,5 triệu người đang hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH hằng tháng. Năm 2024, mức lương hưu bình quân từ Quỹ BHXH đạt khoảng 7 triệu đồng/tháng (bao gồm lực lượng vũ trang). Bình quân tiền lương tháng đóng BHXH năm 2024 của khối hành chính, sự nghiệp đạt 6,936 triệu đồng; khối doanh nghiệp, hợp tác xã đạt 6,382 triệu đồng, chênh lệch khoảng 9%.

Tỷ lệ hưởng lương hưu tối đa là 75% khi lao động nam đóng đủ 35 năm, lao động nữ đủ 30 năm. Tuy nhiên, mức hưởng thực tế còn phụ thuộc vào tiền lương làm căn cứ đóng BHXH trong suốt quá trình tham gia.