Sú Khon Khoài - Lễ hội độc đáo của người Lự ở Lai Châu

Lễ Sú Khon Khoài - Nghi lễ gắn với đời sống sản xuất của người Lự

Khoảng tháng 6 âm lịch hằng năm, sau khi hoàn thành vụ mùa, đồng bào Lự tại xã Khun Há tổ chức lễ Sú Khon Khoài. Lễ cúng được thực hiện tập trung tại bãi chăn thả gia súc hoặc bãi ruộng của bản. Các gia đình đưa trâu đến để thực hiện nghi lễ. Trước vị trí buộc trâu của mỗi gia đình, lễ vật được chuẩn bị gồm một bó cỏ, hai con gà, nước quả bồ kết, đôi chén rượu, một bát gạo, một bát thóc cùng chỉ trắng và chỉ đỏ.

Ông Lò Văn Xà, xã Khun Há, tỉnh Lai Châu cho biết, Sú Khon Khoài là một nét văn hóa truyền thống riêng của dân tộc Lự. Thông qua nghi lễ, người dân thực hiện việc cúng cho con trâu, cầu mong vật nuôi khỏe mạnh và tiếp tục phục vụ sản xuất, góp phần vào mùa màng.

Trong nghi lễ, thầy cúng bày lễ vật và thực hiện các nghi thức khấn tạ ơn hồn trâu đã cùng gia đình lao động trong năm, đồng thời bày tỏ lời xin lỗi về những sơ suất trong quá trình chăm sóc, sử dụng trâu. Sau đó, chỉ được buộc vào sừng trâu, một phần cơm và thịt gà được đặt lên đầu trâu với mong muốn con trâu khỏe mạnh, tiếp tục đồng hành cùng gia đình trong mùa vụ tiếp theo.

Bảo tồn lễ Sú Khon Khoài gắn với không gian sinh hoạt cộng đồng

Không chỉ diễn ra các nghi thức tâm linh, lễ Sú Khon Khoài còn là dịp để cộng đồng người Lự cùng tham gia các hoạt động sinh hoạt văn hóa. Sau phần lễ, người dân và du khách cùng dùng bữa tại không gian cộng đồng. Mâm cơm được bày biện trên những tấm lá chuối với các món ăn truyền thống. Các hoạt động vui chơi, giao lưu tiếp tục diễn ra trong ngày với nhiều trò chơi dân gian như ném còn, đánh cầu lông gà, kéo co. Đây cũng là dịp để người dân trong bản gặp gỡ, giao lưu và tham gia các hoạt động văn hóa truyền thống.

Ông Lưu Hồng Phương, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lai Châu cho biết, đối với văn hóa dân tộc Lự, công tác bảo tồn không chỉ dừng ở việc lưu giữ các sản phẩm văn hóa hay phục dựng nghi lễ mà cần duy trì môi trường để những giá trị văn hóa tiếp tục được thực hành và trao truyền trong cộng đồng. Việc duy trì lễ Sú Khon Khoài trong đời sống cộng đồng góp phần giữ lại một nghi lễ gắn với sản xuất nông nghiệp của người Lự. Đồng thời, không gian lễ hội cũng tạo điều kiện để các giá trị văn hóa được thực hành và giới thiệu tới du khách.

Từ một nghi lễ gắn với con trâu và mùa vụ, Sú Khon Khoài hiện được tổ chức trong không gian sinh hoạt cộng đồng với các hoạt động văn hóa, trò chơi dân gian và giao lưu. Đây là một trong những hoạt động góp phần giới thiệu nét văn hóa của đồng bào Lự, gắn bảo tồn các giá trị truyền thống với phát triển du lịch văn hóa tại Lai Châu.

Quý khán giả xem truyền hình trực tuyến của kênh VTV8 tại: https://vtvgo.vn/channel/vtv8-1,36.html