Số hóa lưới điện tại Quảng Ngãi: Bước chuyển mình mạnh mẽ từ quản lý thủ công đến vận hành thông minh

Thay đổi phương thức vận hành lưới điện: Lấy công nghệ làm nền tảng

Trong nhiều thập kỷ, công tác quản lý và vận hành lưới điện chủ yếu dựa vào các phương thức thủ công. Điều này đồng nghĩa với việc tiêu tốn nhiều thời gian, nhân lực trong các khâu từ kiểm tra hiện trường, phát hiện sự cố cho đến việc lập phương án khắc phục. Tuy nhiên, trước bối cảnh nhu cầu sử dụng điện phục vụ sinh hoạt và phát triển kinh tế - xã hội ngày càng tăng cao, đòi hỏi về một hệ thống điện ổn định, xuyên suốt trở thành mệnh lệnh bức thiết.

Nhằm giải quyết triệt để bài toán này, Công ty Điện lực Quảng Ngãi đã đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số vào mọi khâu vận hành. Đây là một cuộc dịch chuyển mang tính chiến lược, thay đổi hoàn toàn tư duy quản lý cũ, đưa công nghệ thông tin và tự động hóa trở thành "bộ não" điều hành lưới điện.

Điểm nhấn quan trọng nhất trong bước chuyển đổi này là việc đưa vào vận hành Trung tâm điều khiển SCADA kết hợp cùng hệ thống rơ-le kỹ thuật số. Nếu như trước đây, việc giám sát một hệ thống lưới điện rộng lớn đòi hỏi sự túc trực và theo dõi thủ công liên tục của lực lượng công nhân, thì giờ đây, toàn bộ tình trạng của lưới điện được hiển thị trực quan, chi tiết trên các hệ thống màn hình giám sát trung tâm. 

Việc điều khiển lưới điện, vốn từng mất nhiều thời gian di chuyển và thao tác trực tiếp tại hiện trường, nay được thực hiện chỉ bằng "một nút bấm" trên máy tính của các kỹ sư điều hành.

Tối ưu thời gian xử lý sự cố lưới điện và minh bạch thông tin khách hàng

Sự ưu việt của hệ thống điều hành thông minh thể hiện rõ nét nhất khi có sự cố bất ngờ xảy ra trên lưới điện. Hệ thống tự động hóa không chỉ đưa ra cảnh báo mà còn có khả năng tự động khoanh vùng khu vực xảy ra sự cố. Cùng với đó, hệ thống lập tức đề xuất các phương án xử lý tối ưu cho bộ phận điều hành.

Nhờ quy trình tự động và thông minh này, thời gian thao tác để cách ly điểm sự cố và cấp điện trở lại cho các khu vực không bị ảnh hưởng được rút ngắn một cách ngoạn mục: từ hàng giờ đồng hồ theo cách làm truyền thống xuống chỉ còn vài phút. Đây là một bước tiến vượt bậc, trực tiếp bảo vệ lợi ích của người sử dụng điện, giảm thiểu tối đa những thiệt hại về kinh tế do gián đoạn nguồn năng lượng.

Song song với việc vận hành kỹ thuật, công tác chăm sóc khách hàng cũng được số hóa đồng bộ. Dữ liệu vận hành hệ thống được đồng bộ hóa để tự động gửi thông báo đến khách hàng. Dù là thông báo về sự cố đột xuất hay lịch ngừng điện theo kế hoạch, mọi thông tin đều được truyền tải đến người dân một cách nhanh chóng, chính xác và minh bạch, giúp người dân và doanh nghiệp chủ động sắp xếp kế hoạch sinh hoạt, sản xuất.

Số hóa quy trình làm việc nội bộ: Bài toán tối ưu chi phí và nhân lực

Không chỉ dừng lại ở bề nổi là các công nghệ điều khiển lưới điện, công cuộc chuyển đổi số tại Điện lực Quảng Ngãi còn đi sâu vào việc thay đổi gốc rễ quy trình làm việc nội bộ. Mọi thao tác quản lý giờ đây đều được tích hợp trên các thiết bị di động thông minh (smartphone).

Từ khâu kiểm tra định kỳ, bảo dưỡng thiết bị, giao việc cho công nhân đến việc lập báo cáo kết quả sau mỗi ca làm việc, tất cả đều được thực hiện thông qua môi trường số thay vì các biểu mẫu giấy tờ truyền thống. Giải pháp này mang lại lợi ích kép: vừa giúp doanh nghiệp chủ động trong việc điều hành, quản lý tiến độ sản xuất, vừa tiết kiệm đáng kể chi phí in ấn và tối ưu hóa nguồn nhân lực cho ngành điện.

Đặc biệt, trong những tình huống khẩn cấp như thiên tai, bão lũ – thời điểm hệ thống điện thường chịu tác động nặng nề nhất, dữ liệu số hóa phát huy vai trò tối quan trọng. Hệ thống ngay lập tức cung cấp số liệu chính xác về tình trạng vật tư, thiết bị hiện có, giúp bộ phận chỉ huy nhanh chóng triển khai các phương án sửa chữa kịp thời, khôi phục nguồn điện trong thời gian ngắn nhất.

Làm chủ công nghệ tiên tiến: Sửa chữa, bảo dưỡng không cần cắt điện

Mục tiêu "giảm tối đa thời gian mất điện" không chỉ được thực hiện bằng việc rút ngắn thời gian xử lý sự cố, mà còn được cụ thể hóa bằng việc áp dụng các công nghệ thi công tiên tiến ngay cả trong công tác bảo trì, bảo dưỡng thường xuyên.

Hiện tại, đơn vị đã áp dụng thành thạo công nghệ sửa chữa điện nóng (hotline) trên lưới điện cấp điện áp 22kV. Cùng với đó là việc thực hiện vệ sinh cách điện trên các tuyến đường dây lên đến 110kV. 

Điểm cốt lõi của các công nghệ này là công nhân có thể tiến hành sửa chữa, vệ sinh bảo dưỡng ngay trên đường dây đang mang điện mà hoàn toàn không cần phải thực hiện thao tác cắt điện. Điều này đồng nghĩa với việc các hoạt động sản xuất của nhà máy, xí nghiệp và sinh hoạt của người dân tại khu vực bảo dưỡng vẫn diễn ra bình thường, không bị gián đoạn dù chỉ một giây.

Tầm nhìn hiện đại hóa lưới điện từ con số 100% dữ liệu được số hóa

Một kết quả mang tính biểu tượng cao đã được ghi nhận: Tính đến nay, 100% hồ sơ dữ liệu điện tại Quảng Ngãi đã được số hóa. Tuy nhiên, đây không phải là điểm kết thúc, mà là nền tảng vững chắc để ngành điện lực địa phương tiếp tục triển khai các ứng dụng công nghệ cao hơn trong tương lai.

Thực tế đã chứng minh, từ việc quản lý thủ công trên giấy tờ đến việc điều hành thông minh qua màn hình SCADA và điện thoại thông minh, Công ty Điện lực Quảng Ngãi đã chứng minh rằng: Chuyển đổi số không phải là một khẩu hiệu viển vông, mà là những hành động thực tiễn mang lại giá trị đo đếm được. 

Bằng việc làm chủ công nghệ, lấy sự hài lòng của khách hàng làm thước đo cao nhất, ngành điện đang từng bước xây dựng một hệ thống năng lượng không chỉ mạnh về công suất, mà còn thông minh, an toàn và có độ tin cậy tuyệt đối, góp phần đắc lực vào công cuộc phát triển kinh tế bền vững của địa phương nói riêng và cả nước chung. 

Quý khán giả xem truyền hình trực tuyến của kênh VTV8 tại: https://vtvgo.vn/channel/vtv8-1,36.html