Sáng 16/6, Hội nghị triển khai thực hiện Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI đã hoàn thành chương trình làm việc với nhiều nội dung quan trọng liên quan đến công tác xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật trong thời gian tới.
Phát biểu bế mạc hội nghị, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn ghi nhận và đánh giá cao những ý kiến đóng góp tâm huyết, trách nhiệm của các đại biểu nhằm triển khai hiệu quả Kết luận số 17-KL/TW về Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI.
Ảnh: TTXVN
Theo Chủ tịch Quốc hội, nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI sẽ đối mặt với khối lượng công việc rất lớn khi có tới 192 nhiệm vụ xây dựng pháp luật cần thực hiện, trong đó Chính phủ được giao chủ trì 171 nhiệm vụ. Ông nhấn mạnh chất lượng của mỗi đạo luật phụ thuộc rất lớn vào công tác chuẩn bị từ các bộ, ngành và Chính phủ. Hồ sơ dự án luật phải được xây dựng đầy đủ, đúng tiến độ và bảo đảm chất lượng trước khi trình Quốc hội xem xét.
Chủ tịch Quốc hội khẳng định mục tiêu của nhiệm kỳ mới là khắc phục triệt để những tồn tại của giai đoạn trước, đồng thời tiếp tục đổi mới tư duy và phương thức lập pháp. Việc ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo cần được đẩy mạnh nhằm nâng cao hiệu quả xây dựng pháp luật, đồng thời gắn công tác lập pháp với kiểm soát quyền lực, nâng cao trách nhiệm giải trình và phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.
Ông đặc biệt lưu ý phải kiên quyết ngăn chặn tình trạng lợi ích nhóm, lợi ích cục bộ trong quá trình xây dựng chính sách và pháp luật.
Theo Chủ tịch Quốc hội, thời gian qua, Quốc hội đã có bước chuyển mạnh trong tư duy lập pháp khi tập trung quy định trong luật những nội dung thuộc thẩm quyền của Quốc hội, còn các vấn đề mang tính kỹ thuật hoặc cần sự linh hoạt sẽ giao Chính phủ và các cơ quan liên quan quy định chi tiết. Cách tiếp cận này phù hợp với tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về việc pháp luật không chỉ điều chỉnh những vấn đề hiện tại mà còn phải mở đường cho đổi mới và phát triển trong tương lai.
Đánh giá kết quả nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV, Chủ tịch Quốc hội cho rằng công tác lập pháp đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng, nổi bật là việc chuyển từ tư duy bị động xử lý các vấn đề phát sinh sang chủ động xây dựng chương trình lập pháp có kế hoạch, bài bản hơn. Quốc hội đã thông qua số lượng lớn luật và nghị quyết, đồng thời áp dụng nhiều phương thức làm việc mới gắn với công nghệ hiện đại.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, vẫn còn tồn tại một số hạn chế đáng chú ý. Một số dự án luật quan trọng chậm tiến độ, phải xin lùi thời gian trình Quốc hội xem xét. Một số văn bản được chuẩn bị chưa kỹ nên vừa ban hành đã phải sửa đổi, bổ sung trong thời gian ngắn.
Chủ tịch Quốc hội cũng chỉ ra tình trạng chậm ban hành các văn bản hướng dẫn thi hành luật vẫn diễn ra ở nhiều lĩnh vực. Ông cho rằng đây là vấn đề tồn tại kéo dài nhiều năm và cần được xử lý dứt điểm. Việc xây dựng luật phải đồng thời chuẩn bị nghị định, thông tư hướng dẫn để bảo đảm khi luật có hiệu lực thì có thể triển khai ngay trong thực tiễn.
Bên cạnh việc ban hành chính sách, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh yêu cầu đưa pháp luật vào cuộc sống hiệu quả, bảo đảm người dân, doanh nghiệp và các đối tượng thụ hưởng có thể tiếp cận, thực hiện thuận lợi.
Theo kế hoạch, từ nay đến năm 2030 sẽ có hàng chục nhiệm vụ lập pháp được triển khai theo lộ trình cụ thể. Ngoài ra, những yêu cầu mới phát sinh từ thực tiễn và các chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước cũng cần được nhanh chóng thể chế hóa bằng pháp luật.
Trên cơ sở đó, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu các cơ quan, tổ chức liên quan khẩn trương xây dựng kế hoạch thực hiện, phân công nhiệm vụ rõ ràng và hoàn thành việc rà soát các nội dung theo Kế hoạch số 64/KH-UBTVQH16 trước ngày 30/6/2026.
Đối với Chính phủ, Chủ tịch Quốc hội đề nghị tập trung rà soát, sửa đổi các quy định không còn phù hợp nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn thể chế, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số và bảo đảm hoạt động thông suốt của mô hình chính quyền địa phương ba cấp.
Ông cũng yêu cầu các cơ quan soạn thảo thực hiện nghiêm túc việc lấy ý kiến các đối tượng chịu tác động của chính sách, tránh tình trạng văn bản được xây dựng mà không nhận được phản hồi, nhưng khi ban hành lại phát sinh nhiều ý kiến trái chiều.
Các cơ quan của Quốc hội, Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban cần phối hợp chặt chẽ với cơ quan chủ trì xây dựng luật ngay từ giai đoạn đầu, đồng thời tăng cường giám sát việc ban hành các văn bản quy định chi tiết để bảo đảm hiệu quả thi hành.
Chủ tịch Quốc hội cũng đề nghị các đại biểu Quốc hội chủ động nghiên cứu, rà soát các quy định pháp luật còn bất cập trong thực tiễn để kịp thời kiến nghị sửa đổi, bổ sung hoặc bãi bỏ khi cần thiết.
Bên cạnh đó, Ban Nội chính Trung ương được đề nghị tiếp tục tăng cường kiểm tra, giám sát và tham mưu cho Bộ Chính trị trong công tác xây dựng pháp luật. Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng các tổ chức thành viên cần nâng cao chất lượng phản biện xã hội, đóng góp hiệu quả hơn vào quy trình lập pháp.
Chủ tịch Quốc hội bày tỏ tin tưởng rằng với quyết tâm chính trị cao của Quốc hội, Chính phủ và các bộ, ngành, công tác xây dựng pháp luật nhiệm kỳ tới sẽ đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần đưa Quốc hội khóa XVI trở thành nhiệm kỳ kiến tạo thể chế phát triển, hướng tới mục tiêu xây dựng hệ thống pháp luật hiện đại, đồng bộ, tiệm cận các chuẩn mực quốc tế và phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam.
Tại hội nghị, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu cho biết Chính phủ được giao chủ trì 171 trong tổng số 192 nhiệm vụ lập pháp của nhiệm kỳ. Đây vừa là trách nhiệm lớn, vừa là cơ hội để đổi mới thực chất công tác xây dựng pháp luật.
Theo Phó Thủ tướng, Chính phủ xác định xây dựng pháp luật là nhiệm vụ chính trị trọng tâm của từng bộ, ngành, đồng thời là công cụ quan trọng để tháo gỡ các điểm nghẽn, huy động nguồn lực và nâng cao năng lực quản trị quốc gia.
Trong thời gian tới, Chính phủ sẽ tập trung triển khai 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Trước hết là ban hành và thực hiện kế hoạch cụ thể để triển khai Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI; đồng thời yêu cầu các bộ, ngành chủ động chuẩn bị hồ sơ chính sách và dự án luật theo đúng tiến độ.
Chính phủ cũng tiếp tục đổi mới tư duy xây dựng pháp luật theo hướng lấy phát triển làm trung tâm, tạo thuận lợi cho đổi mới sáng tạo, đầu tư, sản xuất kinh doanh và khắc phục triệt để tư duy “không quản được thì cấm”.
Mỗi chính sách trình Quốc hội phải làm rõ khả năng tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực, giảm chi phí tuân thủ và tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.
Đáng chú ý, từ quý III/2026, Chính phủ sẽ thí điểm áp dụng cơ chế đánh giá và chấm điểm KPI trong công tác xây dựng pháp luật nhằm đo lường tiến độ, chất lượng và xác định trách nhiệm cụ thể của từng bộ, ngành. Kết quả này sẽ là cơ sở quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của người đứng đầu.
Cùng với đó, Chính phủ sẽ đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật; tăng cường khai thác cơ sở dữ liệu quốc gia, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và các công nghệ mới để nâng cao chất lượng nghiên cứu, dự báo và hoạch định chính sách.
Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu khẳng định Chính phủ sẽ thường xuyên kiểm tra tiến độ, siết chặt kỷ luật trong công tác xây dựng pháp luật, xử lý nghiêm tình trạng chậm trễ hoặc hồ sơ không bảo đảm chất lượng; đồng thời phối hợp chặt chẽ với Quốc hội và các cơ quan liên quan để hiện thực hóa các mục tiêu của Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI.
Bình luận
0