Trong bối cảnh ngân sách chịu sức ép lớn, Ngân hàng Trung ương Nga đã âm thầm bán ra khoảng 21,772 tấn vàng trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 4. Đây là bước đi đáng chú ý đối với một quốc gia đã tích lũy hơn 1.900 tấn vàng trong suốt hai thập kỷ qua, đồng thời phản ánh vai trò của vàng như một "tấm đệm tài chính" và công cụ thanh khoản cuối cùng trong thời kỳ khủng hoảng.
Theo dữ liệu từ The Moscow Times và Kitco News, quyết định bán vàng được đưa ra khi thâm hụt ngân sách của Nga tăng mạnh, đạt khoảng 61,2 tỷ USD (tương đương 4,6 nghìn tỷ ruble) vào cuối tháng 3. Sự suy giảm nguồn thu từ dầu khí cùng áp lực chi tiêu đã buộc chính phủ phải sử dụng đến dự trữ vàng.
Bà Natalia Milchakova, chuyên gia phân tích trưởng tại Freedom Finance Global, cho rằng việc bán vàng để bù đắp thâm hụt là lựa chọn hợp lý trong bối cảnh chi tiêu vượt xa kế hoạch. Đây cũng là xu hướng phổ biến tại nhiều ngân hàng trung ương ở các nền kinh tế đang phát triển.
Cùng quan điểm, ông Nikolai Dudchenko từ công ty tài chính Finam nhận định vàng đang được chuyển đổi thành tiền mặt để chi trả cho nhiều khoản thiết yếu, từ ngân sách quốc phòng, chi phí năng lượng cho đến nhiệm vụ ổn định tỷ giá đồng ruble.
Nền kinh tế Nga hiện đối mặt với nhiều thách thức như tăng trưởng thấp hơn kỳ vọng, thiếu hụt lao động và tác động từ các lệnh trừng phạt, khiến các lĩnh vực sản xuất, công nghiệp và xây dựng gặp khó khăn.
Dù chịu áp lực tài khóa, Nga vẫn cho thấy khả năng tận dụng thời điểm thị trường thuận lợi. Trong tháng 1, nước này đã bán khoảng 300.000 ounce vàng khi giá vượt 5.500 USD/ounce, thu về ước tính từ 1,41 đến 1,68 tỷ USD. Nhờ mức giá cao, tổng giá trị dự trữ vàng trong tháng này vẫn tăng 23%, đạt 402,7 tỷ USD dù khối lượng giảm.
Tuy nhiên, đến tháng 3, giá vàng toàn cầu giảm mạnh khoảng 12%, xuống còn khoảng 4.466 USD/ounce. Theo ông Denis Astafyev, nhà sáng lập nền tảng SharesPro, nguyên nhân đến từ đồng USD mạnh lên, lợi suất trái phiếu Mỹ tăng và chính sách cứng rắn của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed).
Sự kết hợp giữa việc bán vàng và giá giảm đã khiến giá trị dự trữ của Nga suy giảm. Dẫu vậy, với tổng dự trữ quốc tế vẫn ở mức khoảng 775 tỷ USD, trong đó vàng chiếm gần 48%, nền tảng tài chính của nước này vẫn được đánh giá là ổn định. Nga hiện đứng thứ 5 thế giới về dự trữ vàng vật chất.
Ở thị trường trong nước, biến động kinh tế đã thúc đẩy nhu cầu tích trữ vàng của người dân. Khi đồng ruble suy yếu, vàng trở thành kênh trú ẩn tài sản được ưu tiên. Dữ liệu từ Sàn giao dịch Moscow cho thấy khối lượng giao dịch vàng trong tháng gần nhất tăng hơn 350% so với cùng kỳ năm trước, đạt 42,6 tấn, trong đó 28,6 tấn là giao dịch hoán đổi và 14 tấn là giao ngay.
Xét về giá trị, giao dịch vàng tăng tới 500%, tương đương 534,4 tỷ ruble (khoảng 7,1 tỷ USD). Trước đó, trong năm 2024, người dân Nga đã mua 75,6 tấn vàng, chiếm khoảng 25% tổng sản lượng khai thác của cả nước.
Trên thị trường quốc tế, dòng chảy kim loại quý từ Nga cũng đang chuyển hướng sang châu Á. Theo Bloomberg, xuất khẩu quặng kim loại quý từ Nga sang Trung Quốc đã tăng 80% trong nửa đầu năm 2025, đạt khoảng 1 tỷ USD.
Bên cạnh vàng, giá các kim loại khác như palladium tăng 38% và bạch kim tăng 59% trong năm 2025 cũng góp phần mang lại nguồn thu đáng kể cho các tập đoàn khai khoáng lớn.
Bình luận
0