Lâm Đồng tăng tốc ứng dụng công nghệ cao, nâng giá trị nông sản và mở rộng thị trường

Với lợi thế về khí hậu và điều kiện tự nhiên, Lâm Đồng hiện sở hữu nhiều sản phẩm nông nghiệp chủ lực như rau, hoa, cà phê, chè, cây ăn quả, dâu tây, atiso cùng nhiều mặt hàng chế biến có giá trị cao. Trong bối cảnh thị trường ngày càng yêu cầu khắt khe về chất lượng, truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn sản xuất, ứng dụng khoa học công nghệ được xác định là yếu tố then chốt để nâng tầm thương hiệu nông sản của tỉnh.

Những năm gần đây, địa phương đã mở rộng hàng loạt mô hình nông nghiệp công nghệ cao như nhà kính, nhà lưới, hệ thống tưới tự động, canh tác trên giá thể, thủy canh, ứng dụng cảm biến môi trường và nhật ký sản xuất điện tử. Các giải pháp này được áp dụng rộng rãi trong sản xuất rau, hoa và nhiều loại cây trồng đặc sản, góp phần tối ưu hóa quy trình canh tác và nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên.

Đến nay, toàn tỉnh có hơn 107.300 ha sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, chiếm gần 40% tổng diện tích gieo trồng. Trong đó, khoảng 1.200 ha đã áp dụng các mô hình nông nghiệp thông minh với mức độ tự động hóa và số hóa cao.

Song song với ứng dụng công nghệ, Lâm Đồng cũng chú trọng phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị. Hiện địa phương có 428 chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ, thu hút gần 47.600 hộ nông dân tham gia, cùng hơn 500 cơ sở sơ chế và chế biến, đưa tỷ lệ nông sản qua chế biến đạt khoảng 24,4%.

Việc hình thành các chuỗi liên kết giúp giảm phụ thuộc vào tiêu thụ nông sản tươi, đồng thời gia tăng giá trị sản phẩm thông qua chế biến sâu. Tỉnh cũng đẩy mạnh cấp mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói và hệ thống truy xuất nguồn gốc, tạo điều kiện để nông sản đáp ứng yêu cầu của các thị trường xuất khẩu có tiêu chuẩn cao như châu Âu, Hoa Kỳ, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Trong quá trình chuyển đổi sang nền nông nghiệp hiện đại, Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số tỉnh Lâm Đồng đang đóng vai trò là cầu nối giữa nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ và nhu cầu của doanh nghiệp, người dân.

Từ tháng 5/2026, trung tâm đã đưa vào hoạt động không gian trưng bày và kết nối cung - cầu công nghệ, giới thiệu hơn 30 sản phẩm nông nghiệp công nghệ cao như rau thủy canh, dưa lưới, chuối Laba, đông trùng hạ thảo và các loại nấm dược liệu.

Đơn vị này cũng làm chủ nhiều quy trình công nghệ quan trọng như nuôi cấy mô giống cây trồng đặc hữu, nuôi cấy đông trùng hạ thảo, đồng thời ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số vào quản lý sản xuất. Mỗi năm, trung tâm triển khai khoảng 10–12 nhiệm vụ khoa học công nghệ, tập trung vào các mô hình có khả năng nhân rộng như trồng rau trong nhà kính, sản xuất dưa lưới thông minh và nuôi trồng nấm linh chi đỏ.

Bên cạnh nghiên cứu và chuyển giao công nghệ, công tác đào tạo nguồn nhân lực cũng được chú trọng. Trong quý III/2026, trung tâm dự kiến tổ chức 19 lớp tập huấn nhằm chuyển giao quy trình kỹ thuật và công nghệ mới cho nông dân tại các xã, phường và đặc khu, giúp nâng cao năng suất, chất lượng cũng như hiệu quả sản xuất.

Chuyển đổi số cũng đang tạo thêm động lực cho nông nghiệp Lâm Đồng. Ngày càng nhiều hợp tác xã, doanh nghiệp và hộ sản xuất ứng dụng mã QR, nhật ký điện tử, cơ sở dữ liệu vùng trồng, các nền tảng thương mại điện tử và kênh quảng bá trực tuyến để quản lý sản xuất và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Theo các chuyên gia, để duy trì lợi thế cạnh tranh, Lâm Đồng cần tiếp tục mở rộng nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp thông minh và nông nghiệp hữu cơ; đồng thời đẩy mạnh chế biến sâu, truy xuất nguồn gốc, thương mại điện tử và bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ cho các sản phẩm chủ lực.

Việc ứng dụng đồng bộ khoa học công nghệ từ sản xuất đến tiêu thụ không chỉ giúp nâng cao giá trị nông sản mà còn tạo nền tảng để Lâm Đồng phát triển nền nông nghiệp xanh, hiện đại và bền vững, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường trong nước và quốc tế.