Lâm Đồng: Khẩn trương tìm kiếm, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ

Khởi động chiến dịch: Xuyên trưa, trắng đêm tại Nghĩa trang Cam Ly

Từ sáng sớm, tại Nghĩa trang Liệt sĩ tỉnh Lâm Đồng (phường Cam Ly, TP. Đà Lạt) các hoạt động khai quật đã diễn ra khẩn trương trong không khí vô cùng trang nghiêm. Gần 100 cán bộ, chiến sĩ cùng lực lượng chuyên môn được chia thành nhiều tổ công tác. Cùng với đó, công tác triển khai được phối hợp nhịp nhàng, thực hiện chuỗi công việc: khai quật, lấy mẫu hài cốt, số hóa thông tin. Đồng thời thực hiện hoàn nguyên phần mộ theo kế hoạch hành động Chiến dịch 500 ngày đêm. Được biết, Nghĩa trang Cam Ly hiện là nơi an nghỉ của gần 2.000 liệt sĩ. Theo rà soát hiện có tới 651 phần mộ cần được lấy mẫu để phục vụ cho công tác xác định danh tính. Vì vậy, khối lượng công việc khổng lồ đòi hỏi sự tập trung cao độ của toàn lực lượng.

"Chúng tôi làm liên tục, có khi làm xuyên cả buổi trưa, làm tới đêm muộn. Cố gắng làm sao cho kết thúc quá trình càng nhanh càng tốt. Trong quá trình thực hiện, chúng tôi tuân thủ nghiêm ngặt quy trình, từ lực lượng số hóa, công nghệ thông tin cho đến khâu khai quật. Phương pháp khai quật cũng được nghiên cứu kỹ lưỡng để làm sao ít tác động đến kết cấu mộ nhất."

Thượng tá Trần Thanh Sơn (Phó Chủ nhiệm Chính trị, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh Lâm Đồng) chia sẻ quá trình thực hiện nhiệm vụ. 

Do đó, sự cẩn trọng không chỉ là nghiệp vụ, mà còn là lòng thành kính với người đã khuất. Việc 'ít tác động kết cấu mộ' được thực hiện tỉ mẩn một cách hết sức cẩn thận thể hiện lòng kính với các anh hùng liệt sĩ. 

Giải mã thách thức thời gian trong quá trình thực hiện chiến dịch

Thách thức lớn nhất trong toàn bộ chiến dịch là sự bào mòn của thời gian. Đa số các liệt sĩ đã hy sinh từ hàng chục năm trước. Dưới tác động của khí hậu, thổ nhưỡng, hài cốt bị ảnh hưởng lớn. Việc tìm mẫu sinh phẩm phân tích ADN rất nan giải. Đây là một bài toán khoa học đầy khó khăn.

Từng nhát xẻng cắm xuống lòng đất đều gửi gắm niềm mong mỏi sớm tìm được tên cho các Anh. Các chuyên gia pháp y và quân y phải gạn lọc từng tầng đất để tìm kiếm những mẫu vật giá trị nhất. Kết quả bước đầu tại Lâm Đồng đang mang lại những tín hiệu hết sức khả quan.

"Tỷ lệ mà chúng tôi lấy mẫu được khá là cao. Dù thời gian đã trôi qua quá lâu, nhưng hiện nay, đối với những ngôi mộ mà chúng tôi lấy được mẫu thì chất lượng mẫu khá tốt, đảm bảo phục vụ tốt cho công tác giám định."

– Thiếu tá Lê Hữu Lập (Chủ nhiệm Chính trị, Ban Chỉ huy phòng thủ Khu vực 2, Đông Gia Nghĩa, Bộ CHQS tỉnh Lâm Đồng)

Vượt mọi khó khăn vì sứ mệnh thiêng liêng của chiến dịch

Để đảm bảo tiến độ gắt gao của chiến dịch, tỉnh Lâm Đồng đã huy động nhiều lực lượng tại địa phương cùng tham gia hỗ trợ. Trong đội hình hàng trăm người đang bám trụ tại các nghĩa trang, có không ít cán bộ, chiến sĩ trẻ lần đầu tiên trực tiếp thực hiện một nhiệm vụ mang tính đặc thù và tâm linh như thế này.

Tiếp xúc trực tiếp với hài cốt, làm việc trong không gian tĩnh mịch của nghĩa trang từ sáng sớm đến đêm khuya, không thể tránh khỏi những bỡ ngỡ và áp lực tâm lý ban đầu. Tuy nhiên, nhận thức rõ ý nghĩa to lớn của công việc, những rào cản ấy nhanh chóng bị phá vỡ.

"Ngày đầu tiên tham gia, tôi cũng khá là run sợ. Nhưng đến thời điểm hiện tại, mọi người đều dồn tâm huyết, cố gắng tìm kiếm được những bộ hài cốt để xác định danh tính cho các chiến sĩ anh hùng, các cô chú đang nằm lại ở đây."

– Ông Nguyễn Thái Nguyên (Ban Chỉ huy Quân sự phường Cam Ly - Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng)

Tiến độ và niềm hy vọng đoàn tụ từ Chiến dịch 500 ngày đêm

Bức tranh tổng thể của chiến dịch tại Lâm Đồng đang ghi nhận những con số ấn tượng. Toàn tỉnh hiện có hơn 13.200 phần mộ liệt sĩ nằm rải rác tại 12 nghĩa trang. Trong số này, lượng mộ cần lấy mẫu để xác định danh tính lên tới con số hơn 4.700. Tổng số phần mộ liệt sĩ hơn 13.200 mộ (tại 12 nghĩa trang). Số lượng cần lấy mẫu hơn 4.700 mộ. Tiến độ hoàn thành đã xong tại 10/12 nghĩa trang.

Tính đến giữa tháng 7/2026, các lực lượng đã cơ bản hoàn thành phần lớn khối lượng công việc. Điểm nóng tiếp theo sẽ là Nghĩa trang liệt sĩ Bình Thuận (thuộc địa bàn Lâm Đồng) – nơi có số lượng mộ cần lấy mẫu lớn nhất toàn tỉnh. Kế hoạch triển khai tại đây dự kiến sẽ diễn ra ngay trong tháng 8 tới. 

"Hiện nay đã có hơn 1.000 mộ chưa xác định thông tin được lấy mẫu thành công. Sau khi hoàn thành toàn bộ công tác thu thập, chúng tôi sẽ tiến hành đối khớp với các mẫu ADN của thân nhân liệt sĩ để xác định chính xác danh tính từng ngôi mộ."

– Ông Võ Ngọc Hải (Trưởng Phòng Chính sách - Người có công, Sở Nội vụ tỉnh Lâm Đồng)

Mỗi mẫu sinh phẩm nhỏ bé được cẩn trọng đưa vào ống nghiệm hôm nay không chỉ đơn thuần phục vụ công tác xét nghiệm khoa học. Nó đang mang theo niềm hy vọng của hàng ngàn gia đình trên khắp mọi miền đất nước, những người đã khắc khoải ngóng chờ tin tức cha ông, chồng con mình suốt nhiều thập kỷ qua.

Với sự chuyên nghiệp, quyết tâm cao độ hoàn thành đúng tiến độ, tỉnh Lâm Đồng không chỉ đang thực hiện một nhiệm vụ chính trị, mà còn đang viết tiếp khúc tráng ca về sự tri ân, nối dài hành trình đền ơn đáp nghĩa đối với những người đã hiến dâng trọn vẹn tuổi thanh xuân cho độc lập, tự do của Tổ quốc.

Quý khán giả xem truyền hình trực tuyến của kênh VTV8 tại:

https://vtvgo.vn/video/catalog/list/ffc98a39-06ff-424b-a85f…lich-su--di-san-19,ffc98a39-06ff-424b-a85f-388837a68f87.html