Trong suốt nhiều thập kỷ, FIFA World Cup™ luôn là một trong những tài sản truyền thông giá trị nhất thế giới. Chỉ cần sở hữu bản quyền phát sóng giải đấu này, các nhà đài gần như nắm chắc lượng người xem khổng lồ cùng doanh thu quảng cáo hấp dẫn.
Thế nhưng, trước thềm FIFA World Cup 2026™, guồng quay quen thuộc ấy đang xuất hiện dấu hiệu trục trặc.
Theo Reuters, FIFA hiện vẫn gặp nhiều khó khăn trong quá trình hoàn tất các thỏa thuận bản quyền truyền hình tại hai thị trường đông dân nhất hành tinh là Trung Quốc và Ấn Độ. Đây là điều khá bất ngờ bởi cả hai quốc gia này từng đóng góp lượng khán giả trực tuyến và truyền hình cực lớn ở World Cup 2022.
Hai thị trường tỷ dân không còn dễ “xuống tiền”
Trong chiến lược thương mại của FIFA, châu Á từ lâu là khu vực tăng trưởng chủ lực nhờ quy mô dân số khổng lồ và cộng đồng yêu bóng đá ngày càng lớn. Trung Quốc và Ấn Độ đặc biệt quan trọng bởi đây là hai thị trường có khả năng tạo ra hàng trăm triệu lượt xem cho mỗi trận đấu lớn.
Tuy nhiên, bối cảnh năm 2026 đã khác rất nhiều so với các kỳ World Cup trước.
Các tập đoàn truyền thông hiện không còn mạnh tay chi tiền như giai đoạn bùng nổ streaming. Sau nhiều năm đốt vốn để giành người dùng, hàng loạt nền tảng số trên toàn cầu buộc phải quay lại bài toán lợi nhuận. Trong khi đó, doanh thu quảng cáo tăng chậm, áp lực chi phí nội dung ngày càng lớn khiến các gói bản quyền thể thao đắt đỏ trở thành khoản đầu tư nhiều rủi ro.
Tại Trung Quốc, yếu tố kinh tế suy giảm cùng chính sách kiểm soát đầu tư chặt hơn khiến các tập đoàn công nghệ không còn sẵn sàng lao vào những thương vụ hàng trăm triệu USD chỉ để giữ thị phần nội dung.
Ở Ấn Độ, câu chuyện lại nằm ở sự phân mảnh giữa truyền hình truyền thống và nền tảng kỹ thuật số. Các doanh nghiệp muốn chia nhỏ quyền khai thác theo từng nền tảng, từng nhóm trận đấu hoặc từng gói người dùng thay vì chấp nhận mua trọn gói với mức phí quá cao như FIFA mong muốn.
Điều đó khiến các cuộc đàm phán kéo dài và phức tạp hơn đáng kể.
World Cup mở rộng nhưng giá trị từng trận có nguy cơ giảm
FIFA World Cup 2026™ sẽ là kỳ World Cup đầu tiên có tới 48 đội tuyển tham dự với tổng cộng 104 trận đấu. Xét về mặt thương mại, điều này đồng nghĩa FIFA có thêm rất nhiều sản phẩm phát sóng để bán ra thị trường.
Nhưng chính sự mở rộng này lại làm nảy sinh một vấn đề lớn: không phải trận đấu nào cũng đủ sức hút để mang lại doanh thu tương xứng.
Ở các kỳ World Cup cũ, số trận ít hơn nên gần như mỗi lượt đấu đều mang tính sự kiện. Còn với thể thức mới, lượng trận tăng gần gấp rưỡi khiến nguy cơ “loãng giá trị” trở nên rõ rệt. Những trận đấu giữa các đội bóng nhỏ khó tạo ra sức hút quảng cáo tương đương các đại chiến giữa nhóm ứng viên vô địch.
Với các nhà đài, điều đó đồng nghĩa bài toán thu hồi vốn không còn chắc chắn.
Họ không chỉ mua bản quyền của một vài trận siêu kinh điển, mà phải gánh cả một lịch phát sóng kéo dài hơn một tháng với nhiều nội dung chưa chắc tạo được rating cao. Khi giá bản quyền vẫn neo ở mức rất lớn, mức độ dè dặt là điều dễ hiểu.
Khán giả trẻ đang rời xa mô hình xem truyền hình truyền thống
Một thay đổi sâu sắc khác khiến FIFA không còn dễ bán bản quyền như trước đến từ chính hành vi tiêu dùng nội dung thể thao.
Thế hệ khán giả trẻ hiện không còn ngồi hàng giờ trước TV như các thế hệ cũ. Họ cập nhật highlight trên YouTube, xem clip ngắn trên TikTok, theo dõi số liệu trận đấu trên mạng xã hội hoặc chỉ chọn xem các trận cầu lớn nhất.
Điều này làm suy giảm đáng kể giá trị độc quyền của các hợp đồng phát sóng truyền thống.
Các đài truyền hình giờ không chỉ cạnh tranh với nhau, mà còn phải cạnh tranh với toàn bộ hệ sinh thái giải trí số gồm mạng xã hội, nền tảng video, game và esports — tất cả đều đang giành cùng một quỹ thời gian của người dùng.
Nói cách khác, FIFA không còn chỉ bán “90 phút bóng đá” mà buộc phải bán một hệ sinh thái trải nghiệm đa nền tảng nếu muốn giữ giá trị thương mại như cũ.
Phép thử lớn cho đế chế thương mại bóng đá toàn cầu
Dù vậy, FIFA vẫn đặt cược cực lớn vào World Cup 2026™. Đây là giải đấu được dự báo mang về doanh thu toàn chu kỳ hơn 13 tỷ USD, cao nhất lịch sử thể thao thế giới. Phần lớn nguồn thu vẫn phụ thuộc vào bản quyền truyền hình và các gói thương mại đi kèm.
Chính vì thế, việc hai thị trường đông dân nhất thế giới chưa thể nhanh chóng chốt hợp đồng phát sóng không đơn thuần là một khúc mắc kinh doanh.
Nó phản ánh dấu hiệu rõ ràng rằng mô hình bán bản quyền truyền thống đang tiến gần ngưỡng bão hòa.
World Cup 2026™ vì vậy không chỉ là kỳ bóng đá lớn nhất lịch sử, mà còn là bài kiểm tra sống còn cho cách FIFA kiếm tiền trong thời đại số. Nếu tiếp tục duy trì được sức hút tỷ USD, FIFA sẽ chứng minh bóng đá vẫn là “vua nội dung” toàn cầu.
Ngược lại, nếu những vướng mắc hiện tại tiếp tục lan rộng sang nhiều thị trường khác, đây có thể là tín hiệu cho thấy đế chế thương mại hóa truyền hình thể thao đã đến lúc phải tái cấu trúc toàn diện.
Bình luận
0