Theo kế hoạch đang được European Commission xúc tiến, lần đầu tiên hoạt động điện toán đám mây có thể chính thức được điều chỉnh dưới khuôn khổ của Digital Markets Act (DMA) — bộ luật vốn được thiết kế để kiềm chế sức mạnh thị trường của các “gã khổng lồ” công nghệ.
Cụ thể, Brussels đã mở ba cuộc điều tra thị trường liên quan đến lĩnh vực cloud computing, trong đó hai cuộc điều tra tập trung đánh giá liệu Amazon Web Services và Microsoft Azure có nên bị xếp vào nhóm “gatekeeper” (doanh nghiệp giữ vai trò cổng kiểm soát thị trường) hay không.

Nếu bị gắn nhãn gatekeeper, hai tập đoàn Mỹ sẽ phải tuân thủ hàng loạt nghĩa vụ nghiêm ngặt hơn như:
tăng khả năng tương thích với dịch vụ đối thủ; không được ưu tiên sản phẩm của chính mình; hạn chế các hợp đồng khóa chặt khách hàng; minh bạch hơn trong việc truy cập và di chuyển dữ liệu.
Theo quy định của DMA, các doanh nghiệp vi phạm có thể bị phạt tới 10% doanh thu toàn cầu thường niên.
Đây là bước đi mang tính chiến lược bởi điện toán đám mây hiện được xem là “xương sống” của nền kinh tế số, từ lưu trữ dữ liệu doanh nghiệp, thương mại điện tử đến vận hành các hệ thống Artificial Intelligence.
Ủy ban châu Âu nhấn mạnh rằng nếu muốn thúc đẩy đổi mới, xây dựng niềm tin và bảo đảm quyền tự chủ công nghệ, châu Âu không thể để một hạ tầng then chốt như đám mây tiếp tục bị chi phối bởi số ít nhà cung cấp ngoài khối.
Hiện nay, Amazon Web Services đang nắm vị trí số một tại châu Âu, còn Microsoft Azure đứng thứ hai. Hai nền tảng này kiểm soát phần lớn nhu cầu hạ tầng số của doanh nghiệp châu Âu, trong khi các nhà cung cấp nội địa mới chỉ chiếm thị phần khá khiêm tốn.
Chính sự mất cân đối này khiến EU ngày càng lo ngại về:
an ninh dữ liệu, khả năng bị lệ thuộc công nghệ, và rủi ro chiến lược trong bối cảnh cạnh tranh Mỹ - châu Âu ngày càng rõ nét.
Trên nhiều diễn đàn công nghệ châu Âu, cộng đồng chuyên môn gần đây cũng bày tỏ sự ủng hộ mạnh với xu hướng “buy European cloud”, cho rằng EU cần nhanh chóng xây dựng năng lực hạ tầng số độc lập thay vì để doanh nghiệp phụ thuộc vào AWS hay Azure trong các lĩnh vực nhạy cảm.
Đáng chú ý, song song với việc điều tra hai ông lớn Mỹ, European Commission cũng đang triển khai các gói thầu sovereign cloud trị giá hàng trăm triệu euro dành cho các nhà cung cấp bản địa, cho thấy đây không chỉ là biện pháp chống độc quyền mà còn là một phần trong chiến lược “chủ quyền số châu Âu”.
Giới phân tích nhận định, nếu kế hoạch được thông qua trong vài tuần tới như dự kiến, thị trường điện toán đám mây toàn cầu sẽ bước vào một giai đoạn cạnh tranh mới:
Amazon và Microsoft buộc phải thay đổi mô hình cung cấp dịch vụ tại châu Âu; các doanh nghiệp cloud nội địa như Deutsche Telekom hay SAP có thêm cơ hội mở rộng; và quan trọng hơn, EU đang gửi đi thông điệp rõ ràng rằng cuộc chơi công nghệ tương lai không chỉ là đổi mới, mà còn là quyền kiểm soát hạ tầng số.
Nói cách khác, sau dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và chip bán dẫn, điện toán đám mây đang trở thành mặt trận mới trong cuộc chiến giành chủ quyền công nghệ của châu Âu.

Bình luận
0