Tủ lạnh không phải “két sắt” bảo quản thực phẩm vô thời hạn
Trong nhịp sống bận rộn, nhiều gia đình có thói quen mua thực phẩm với số lượng lớn để sử dụng dần trong nhiều ngày, thậm chí nhiều tuần. Không ít người cho rằng chỉ cần cho vào tủ lạnh thì thực phẩm sẽ luôn tươi ngon và an toàn.
Ảnh minh họa: TL
Đây là quan niệm sai lầm.
Các chuyên gia an toàn thực phẩm cho biết tủ lạnh chỉ có tác dụng làm chậm quá trình phát triển của vi sinh vật, chứ không thể tiêu diệt hoàn toàn vi khuẩn, nấm mốc hay các tác nhân gây bệnh. Nếu bảo quản không đúng cách hoặc để thực phẩm quá lâu, tủ lạnh có thể trở thành nơi tích tụ hàng triệu vi khuẩn có hại.
Đặc biệt, nhiều loại vi khuẩn vẫn có khả năng phát triển ở nhiệt độ thấp, điển hình như Listeria monocytogenes, tác nhân có thể gây ngộ độc thực phẩm nghiêm trọng, đặc biệt nguy hiểm với phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ, người cao tuổi và người có hệ miễn dịch suy giảm.
Những thói quen tưởng vô hại nhưng khiến vi khuẩn sinh sôi
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, có nhiều thói quen phổ biến đang vô tình biến tủ lạnh thành "ổ chứa vi khuẩn".
Một trong những sai lầm thường gặp là chất đầy thực phẩm vào mọi ngăn của tủ lạnh.
Khi luồng khí lạnh không thể lưu thông đều, nhiều khu vực trong tủ không đạt mức nhiệt cần thiết, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển nhanh hơn.
Ngoài ra, việc xếp chồng thực phẩm quá nhiều còn khiến người dùng khó kiểm soát thực phẩm cũ, dẫn đến tình trạng đồ ăn quá hạn vẫn tiếp tục được giữ lại.
Đây là nguyên nhân hàng đầu gây nhiễm khuẩn chéo.
Thịt sống, hải sản tươi, rau củ chưa rửa sạch chứa rất nhiều vi khuẩn. Nếu để chung với thực phẩm đã nấu chín hoặc trái cây ăn ngay, nước từ thực phẩm sống có thể nhiễm sang các món ăn khác.
Nhiều vụ ngộ độc thực phẩm bắt nguồn từ chính thói quen này.
Không ít gia đình giữ thức ăn thừa trong tủ lạnh suốt nhiều ngày vì tiếc.
Theo khuyến cáo của các chuyên gia, phần lớn thức ăn chín chỉ nên sử dụng trong vòng 2–3 ngày nếu được bảo quản đúng nhiệt độ. Sau thời gian này, nguy cơ nhiễm khuẩn tăng lên đáng kể dù thực phẩm chưa có dấu hiệu hư hỏng rõ rệt.
Vi khuẩn vẫn sống khỏe trong môi trường lạnh
Nhiều người lầm tưởng nhiệt độ thấp sẽ tiêu diệt toàn bộ vi khuẩn.
Thực tế, nhiệt độ khoảng 4°C chỉ giúp làm chậm quá trình sinh trưởng của phần lớn vi sinh vật.
Một số loại như Listeria, Yersinia enterocolitica hay nhiều chủng nấm men vẫn có thể phát triển trong điều kiện lạnh.
Ngoài ra, nếu nhiệt độ tủ lạnh thường xuyên trên 5°C do mở cửa quá nhiều hoặc tủ hoạt động kém hiệu quả, nguy cơ thực phẩm bị nhiễm khuẩn sẽ tăng nhanh.
Các chuyên gia khuyến nghị nhiệt độ ngăn mát nên duy trì khoảng 0–4°C, trong khi ngăn đông nên ở mức -18°C hoặc thấp hơn.
Tủ lạnh bẩn còn nguy hiểm hơn bạn nghĩ
Không chỉ thực phẩm, chính các bề mặt bên trong tủ lạnh cũng có thể là nơi cư trú của vi khuẩn.
Các khe cửa, khay đựng rau, gioăng cao su, khay hứng nước hay các góc khuất rất dễ tích tụ nước, cặn thức ăn và nấm mốc.
Nếu nhiều tháng không vệ sinh, lượng vi sinh vật có thể tăng lên đáng kể và lây nhiễm sang thực phẩm mới.
Nhiều gia đình chỉ lau tủ lạnh khi có mùi khó chịu. Tuy nhiên, khi xuất hiện mùi, vi khuẩn thường đã phát triển mạnh.
Dấu hiệu cho thấy đã đến lúc "tổng vệ sinh" tủ lạnh
Người dùng nên kiểm tra tủ lạnh ngay nếu xuất hiện một trong các dấu hiệu sau:
Có mùi hôi dù không phát hiện thực phẩm hỏng. Xuất hiện nước đọng hoặc nấm mốc. Thực phẩm nhanh hỏng hơn bình thường. Nhiệt độ làm lạnh không ổn định. Có nhiều hộp thức ăn không nhớ thời điểm cất vào.
Các chuyên gia khuyến nghị nên vệ sinh toàn bộ tủ lạnh ít nhất mỗi tháng một lần, đồng thời kiểm tra hạn sử dụng thực phẩm mỗi tuần.
Sáu nguyên tắc giúp tủ lạnh luôn an toàn
Để giảm nguy cơ ngộ độc thực phẩm, các chuyên gia khuyến cáo người dân nên hình thành những thói quen sau:
Không chất đầy thực phẩm, chỉ sử dụng khoảng 70–80% dung tích tủ. Phân riêng thực phẩm sống và thực phẩm chín. Bảo quản thức ăn trong hộp kín có nắp đậy. Ghi ngày bảo quản đối với thức ăn đã nấu chín. Loại bỏ ngay thực phẩm quá hạn hoặc có dấu hiệu hư hỏng. Vệ sinh định kỳ toàn bộ tủ lạnh, đặc biệt là các khay và gioăng cửa.
Ngoài ra, khi mất điện kéo dài, người dân cần hạn chế mở cửa tủ lạnh để giữ nhiệt. Nếu thực phẩm đã rã đông hoàn toàn và để ở nhiệt độ phòng quá lâu, không nên cấp đông trở lại.
Đừng để sự tiết kiệm trở thành mối nguy cho sức khỏe
Việc tích trữ thực phẩm giúp tiết kiệm thời gian và chi phí mua sắm, nhưng nếu thiếu kiến thức bảo quản, lợi ích này có thể trở thành nguy cơ đối với sức khỏe.
Theo các bác sĩ, phần lớn các ca ngộ độc thực phẩm xảy ra trong gia đình đều liên quan đến việc bảo quản thực phẩm không đúng cách, sử dụng đồ ăn để quá lâu hoặc nhiễm khuẩn chéo trong quá trình lưu trữ.
Một chiếc tủ lạnh sạch sẽ, được sắp xếp khoa học không chỉ giúp thực phẩm tươi ngon lâu hơn mà còn là "lá chắn" quan trọng bảo vệ sức khỏe của cả gia đình.
Thay vì coi tủ lạnh là nơi cất giữ mọi loại thực phẩm vô thời hạn, mỗi gia đình nên xây dựng thói quen kiểm tra, vệ sinh và sử dụng thực phẩm đúng thời điểm. Đây là cách đơn giản nhưng hiệu quả để phòng tránh nhiều bệnh truyền qua thực phẩm và bảo đảm bữa ăn luôn an toàn.
Bình luận
0