Hóa đơn điện tử được xem là giải pháp quan trọng nhằm minh bạch hoạt động kinh doanh và hạn chế thất thu thuế. Theo quy định hiện hành, thời điểm lập hóa đơn đối với hàng hóa là khi chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng cho người mua, không phụ thuộc vào việc đã thanh toán hay chưa.

Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều giao dịch phát sinh tình trạng hủy đơn, đổi trả hoặc giao hàng thất bại. Vì vậy, trong quá trình góp ý dự thảo Thông tư về hóa đơn điện tử của Bộ Tài chính, nhiều doanh nghiệp và hộ kinh doanh cho rằng cần có quy định linh hoạt hơn về thời điểm xuất hóa đơn để phù hợp với từng lĩnh vực kinh doanh.
Đối với hộ kinh doanh của chị Trần Nguyễn Ánh Ngọc, việc xuất hóa đơn điện tử cho các giao dịch bán lẻ nhỏ vẫn còn không ít khó khăn. Theo chị, đặc thù bán lẻ khiến khách hàng có thể thay đổi sản phẩm, đổi ý sau thanh toán hoặc phát sinh điều chỉnh ngay tại quầy.
Chị Ngọc chia sẻ, khi khách mua hàng và hệ thống đã in bill đồng nghĩa hóa đơn đã được xuất. Tuy nhiên, nếu khách đổi ý hoặc đổi sản phẩm, cửa hàng phải thực hiện hủy hóa đơn cũ và lập hóa đơn mới. Điều này khiến nhiều hộ kinh doanh băn khoăn về việc hóa đơn hủy có bị ghi nhận doanh thu hay không và liệu có cần giải trình nguyên nhân hủy hóa đơn.
Không chỉ bán lẻ trực tiếp, các doanh nghiệp hoạt động trên nền tảng thương mại điện tử cũng gặp nhiều vướng mắc. Mỗi ngày có thể phát sinh hàng nghìn đơn hàng nhưng không phải đơn nào cũng hoàn tất thành công. Tùy ngành hàng và từng giai đoạn cao điểm, tỷ lệ đơn bị hủy, hoàn hoặc đổi trả có thể chiếm từ 10 - 30% tổng lượng đơn gửi đi.
Trong trường hợp hóa đơn được lập ngay từ đầu, doanh nghiệp sẽ phải thực hiện thêm nhiều thủ tục điều chỉnh, thay thế hoặc hủy hóa đơn, làm tăng áp lực vận hành và chi phí tuân thủ.
Ông Vũ Việt Đức - Phó Tổng Giám đốc Công ty DATHACO cho rằng thời điểm lập hóa đơn nên gắn với trạng thái thực tế của đơn hàng, chẳng hạn khi giao hàng thành công hoặc sau khi hết thời hạn đổi trả theo quy định của sàn thương mại điện tử. Theo ông, cách làm này vẫn đảm bảo tuân thủ quy định nhưng giúp doanh nghiệp tránh phát sinh thêm thủ tục không cần thiết.
Theo các chuyên gia, quy định lập hóa đơn tại thời điểm chuyển giao quyền sở hữu là cần thiết để quản lý doanh thu và chống thất thu thuế. Tuy nhiên, trong bối cảnh các mô hình bán lẻ hiện đại phát triển mạnh, khái niệm “chuyển giao quyền sở hữu” không phải lúc nào cũng dễ xác định.
Ông Trần Xoa - Giám đốc Công ty Luật TNHH Minh Đăng Quang cho rằng Bộ Tài chính cần quy định rõ từng trường hợp cụ thể để tránh cách hiểu khác nhau. Theo ông, nếu chỉ quy định chung chung rằng chuyển giao quyền sở hữu là phải lập hóa đơn thì rất dễ khiến doanh nghiệp gặp rủi ro bị xử phạt oan.
Nhiều ý kiến đề xuất cơ quan quản lý nên cho phép xác định thời điểm lập hóa đơn sát hơn với trạng thái thực tế của giao dịch. Với thương mại điện tử, thời điểm này có thể là khi giao hàng thành công hoặc sau khi kết thúc thời gian đổi trả. Trong khi đó, đối với bán lẻ trực tiếp, có thể cân nhắc cơ chế tổng hợp doanh thu để xuất hóa đơn theo ngày, tuần hoặc theo kỳ phù hợp.

Bình luận
0