Bộ Tài chính đang lấy ý kiến góp ý để hoàn thiện dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Điều 9 Nghị định số 123/2020/NĐ-CP về hóa đơn, chứng từ, đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 70/2025/NĐ-CP.

Tại dự thảo, Bộ Tài chính đề xuất bổ sung quy định cho phép lập hóa đơn tổng cuối ngày hoặc cuối tháng đối với các dịch vụ có tần suất giao dịch lớn, nếu có hệ thống phần mềm quản lý, kiểm soát chi tiết từng giao dịch. Các lĩnh vực được đề xuất áp dụng gồm: ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, dịch vụ chuyển tiền qua ví điện tử, dịch vụ ngừng và cấp điện trở lại của đơn vị phân phối điện, dịch vụ trông giữ xe, hoạt động chiếu phim, dịch vụ thương mại điện tử và các hoạt động bưu chính, vận chuyển trực tiếp cho sản phẩm thương mại điện tử.

Đối với hoạt động vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt và taxi có sử dụng phần mềm tính tiền theo quy định của Luật Đường bộ, nếu hệ thống lưu trữ đầy đủ thông tin chuyến đi như đơn vị vận tải, biển kiểm soát phương tiện, hành trình, cự ly và số tiền phải trả, đơn vị kinh doanh cũng được lập hóa đơn tổng cuối ngày cho khách hàng là cá nhân không kinh doanh.

Các đơn vị cung cấp dịch vụ phải chịu trách nhiệm về tính chính xác của dữ liệu và cung cấp bảng tổng hợp chi tiết khi cơ quan nhà nước yêu cầu. Trường hợp khách hàng có nhu cầu nhận hóa đơn cho từng giao dịch, doanh nghiệp vẫn phải lập và giao hóa đơn riêng lẻ.

Theo Bộ Tài chính, việc bổ sung quy định này nhằm phù hợp với đặc thù của các ngành có lượng giao dịch nhỏ lẻ, phát sinh liên tục. Trước đây, Nghị định 123/2020/NĐ-CP từng cho phép lập hóa đơn tổng với một số dịch vụ như ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, ví điện tử… Tuy nhiên, quy định này đã bị bãi bỏ tại Nghị định 70/2025/NĐ-CP, dẫn đến nhiều vướng mắc trong thực tiễn.

Thực tế cho thấy, số lượng hóa đơn điện tử phát sinh tăng đột biến, vượt xa năng lực thiết kế của hệ thống hóa đơn điện tử của cơ quan thuế. Hệ thống hiện được thiết kế để xử lý khoảng 6,4 tỷ hóa đơn mỗi năm, trong khi số lượng hóa đơn tiếp nhận thực tế đã lên tới khoảng 18 tỷ hóa đơn và có thể tăng lên 60 tỷ hóa đơn/năm trong thời gian tới. Điều này tiềm ẩn nguy cơ quá tải hệ thống, ảnh hưởng đến hoạt động lập hóa đơn của doanh nghiệp và toàn bộ nền kinh tế.

Bên cạnh đó, nhiều ngân hàng, công ty chứng khoán và doanh nghiệp cho biết việc phải xuất hóa đơn cho từng giao dịch nhỏ lẻ làm tăng mạnh chi phí, nhân lực, áp lực lưu trữ dữ liệu, trong khi nhiều khách hàng cá nhân không có nhu cầu nhận hóa đơn. Vì vậy, các doanh nghiệp và hiệp hội đã kiến nghị tiếp tục cho phép lập hóa đơn tổng nhằm giảm chi phí nhưng vẫn đảm bảo dữ liệu giao dịch đầy đủ, minh bạch.

Về hiệu lực áp dụng, Bộ Tài chính cho biết nhiều doanh nghiệp chưa kịp nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin để đáp ứng yêu cầu mới theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP. Do đó, cơ quan này đề xuất quy định chuyển tiếp theo hướng cho phép các tổ chức, doanh nghiệp chưa đáp ứng điều kiện công nghệ tiếp tục thực hiện lập hóa đơn theo quy định cũ đến khi đủ điều kiện.

Theo Bộ Tài chính, quy định này không làm phát sinh trách nhiệm pháp lý mới, không tăng chế tài xử lý vi phạm mà nhằm tạo điều kiện cho doanh nghiệp giảm gánh nặng chi phí tuân thủ, phù hợp với quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.